Hipertensjolog

Prof. dr hab. n. med. Tomasz Stompór  

Choroby wewnętrzne, Hipertensjologia, Nefrologia

Kto to jest hipertensjolog?

Hipertensjolog specjalizuje się w zapobieganiu, diagnozowaniu i leczeniu nadciśnienia tętniczego. Stan ten charakteryzuje się wartością ciśnienia skurczowego na poziomie 140 mm Hg (lub więcej) oraz ciśnienia rozkurczowego równego lub wyższego niż 90 mm Hg. Hipertensjolodzy zajmują się pacjentami, u których standardowe metody leczenia okazały się nieskuteczne lub przypadłość znacząco zwiększa ryzyko powikłań w postaci problemów sercowo-naczyniowych, nerkowych czy udarów mózgu. Hipertensjologia obejmuje leczenie dzieci i osób dorosłych.

Hipertensjolog – czym się zajmuje?

Hipertensjolog zajmuje się wąską specjalizacją – nadciśnieniem tętniczym u pacjentów w każdym wieku. Wykonuje przede wszystkim:

  • precyzyjną diagnostykę nadciśnienia tętniczego – rozpoznanie przyczyn nadciśnienia pierwotnego i wtórnego (również czynników ryzyka i schorzeń współistniejących),
  • indywidualny dobór terapii farmakologicznych zmniejszających ryzyko powikłań nadciśnienia,
  • ocenę skuteczności leczenia i dostosowywania leków oraz dawek do aktualnego stanu pacjenta,
  • nadzór nad trudnymi przypadkami nadciśnienia – przede wszystkim pracę z pacjentami, u których standardowe metody leczenia nie przynoszą oczekiwanych rezultatów (m.in. nadciśnienie tętnicze oporne),
  • profilaktykę – promowanie zdrowego stylu życia zmniejszającego ryzyko nadciśnienia u dorosłych i dzieci.

Z jakimi objawami udać się do hipertensjologa?

Do hipertensjologa kierowani są pacjenci, u których nie udaje się uzyskać zadowalających efektów leczenia nadciśnienia przy wykorzystaniu standardowych metod. Szczególnie w przypadku, jeśli nadciśnienie wiąże się z dużym ryzykiem powikłań w postaci schorzeń sercowo-naczyniowych, nerkowych czy udarów mózgu. Konsultacja z hipertensjologiem może być wskazana, jeśli:

  • nie udaje się obniżyć i ustabilizować ciśnienia przy zastosowaniu tradycyjnych leków obniżających ciśnienie,
  • nadciśnienie wywołuje dodatkowe problemy zdrowotne, np. zaburzenia pracy serca, nerek, zaburzenia neurologiczne, bóle głowy, szumy uszne, problemy ze wzrokiem, częste krwotoki z nosa, bezsenność,
  • u pacjenta występują czynniki ryzyka oraz komplikacje związane z leczeniem, np. cukrzyca, choroby nerek,
  • nadciśnienie występuje u dzieci, osób starszych lub kobiet w ciąży.

Jak wygląda wizyta u hipertensjologa?

Wizyta u hipertensjologa rozpoczyna się od dokładnego wywiadu z pacjentem dotyczącego charakteru nadciśnienia, objawów towarzyszących, chorób współistniejących, stylu życia, nałogów oraz ewentualnych przypadków nadciśnienia w rodzinie. Specjalista dokładnie analizuje dostępną dokumentację medyczną pacjenta, wyniki wcześniejszych badań i stosowanych terapii leczniczych. Następnie przeprowadza badanie fizykalne, przede wszystkim pomiar ciśnienia krwi. Jeśli pacjent posiada aktualne wyniki szczegółowych badań, hipertensjolog może wstępnie zdiagnozować przyczynę nadciśnienia, ocenić ryzyko powikłań i zaproponować leczenie farmakologiczne. Zwykle jednak konieczne jest wykonanie dodatkowych badań diagnostycznych.

Hipertensjolog – jakie badania może zlecić?

Konsultacja w gabinecie może pozwolić hipertensjologowi na postawienie wstępnej diagnozy lub podejrzewanie określonych przyczyn nadciśnienia. Jednak zazwyczaj specjalista decyduje o konieczności wykonania szczegółowych badań, takich jak:

  • holter ciśnieniowy – monitorowanie ciśnienia krwi przez 24 godziny pozwalające ocenić dobowe wahania wartości ciśnienia,
  • badania laboratoryjne – morfologia, poziomy elektrolitów, glukozy, lipidogram, kreatynina,
  • echokardiogram – ocena funkcji serca i ewentualnego wpływu nadciśnienia na mięsień sercowy,
  • USG tętnic szyjnych i/lub tętnic nerkowych.

Co po wizycie u hipertensjologa?

Postępowanie po wizycie u hipertensjologa jest indywidualnie dostosowywane do przyczyn i stopnia zaawansowania dolegliwości, samopoczucia pacjenta oraz ogólnego stanu zdrowia. Leczenie zazwyczaj obejmuje farmakoterapię przy zastosowaniu leków przeciwnadciśnieniowych, terapię przyczyn nadciśnienia (np. nadczynności tarczycy, zwężenia tętnic) oraz zmiany stylu życia. Pacjentom zalecana jest zazwyczaj lekka dieta, uboga w sól, redukcja masy ciała (u pacjentów z nadwagą), regularna, ale umiarkowana aktywność fizyczna oraz ograniczenie alkoholu i rzucenie palenia. Pacjenci powinni ściśle przestrzegać zaleceń lekarza, regularnie mierzyć ciśnienie krwi i stawiać się na wizyty kontrolne, które pozwalają oceniać skuteczność leczenia oraz odpowiednio dostosowywać dawki leków.