MCHC – normy, wskazania, przygotowanie, przebieg badania

MCHC, czyli średnie stężenie hemoglobiny w erytrocytach, to istotny parametr hematologiczny mierzący ilość hemoglobiny w krwince czerwonej. Jest obliczany jako stosunek masy hemoglobiny do objętości erytrocytu. Jego prawidłowe wartości są istotne dla utrzymania funkcji transportowych krwi. Zmiany w poziomie MCHC mogą wskazywać na różne zaburzenia, np. niedokrwistość czy choroby układu krwiotwórczego. Analiza MCHC jest często przeprowadzana w ramach profilaktycznych badań krwi, umożliwiając lekarzom monitorowanie stanu zdrowia oraz identyfikowanie potencjalnych problemów hematologicznych. Poznaj wskazania do wykonania badania MCHC i dowiedz się, jak interpretować wynik.

MCHC – co to za badanie?

MCHC (Mean Corpuscular Hemoglobin Concentration) to parametr oceniający średnie stężenie hemoglobiny w jednostce objętości krwinek czerwonych. Hemoglobina jest białkiem zawartym wewnątrz krwinek czerwonych, odpowiedzialnym za transport tlenu z płuc do różnych tkanek i organów oraz dwutlenku węgla z tkanek z powrotem do płuc.

Stężenie hemoglobiny w erytrocycie, czyli właśnie MCHC, stanowi ważny wskaźnik diagnostyczny, który może dostarczyć informacji na temat jakości krwinek czerwonych. Wynik MCHC wyrażany jest w procentach i odzwierciedla stosunek masy hemoglobiny do objętości krwinek czerwonych.

Interpretacja wyników MCHC może dostarczyć informacji na temat występowania różnych przypadłości, np. przeciążenia żelazem, anemii czy chorób genetycznych jak sferocytoza wrodzona, czyli wrodzona niedokrwistość hemolityczna.

Badanie MCHC jest często wykonywane w ramach profilaktycznych badań krwi, jednak sam jego wynik zwykle niewiele nam mówi. Dlatego zawsze powinien być interpretowany w połączeniu z innymi parametrami krwi. Dodatkowo lekarz przy stawianiu ostatecznej diagnozy i przygotowaniu planu leczenia powinien wziąć pod uwagę pełną ocenę kliniczną pacjenta.

MCHC – normy oraz interpretacja wyniku badania

W celu interpretacji wyniku średniego stężenia Hb w erytrocytach (MCHC) należy porównać go z wartościami referencyjnymi zwykle znajdującymi się w tej samej linijce na druku od laboratorium. Za normę zazwyczaj uznawane są wartości znajdujące się w przedziale 32–36 g/dl krwinek (20–22 mmol/l krwinek). Zawsze po badaniu wskazana jest też konsultacja z lekarzem.

Potencjalne przyczyny odchyleń od normy

Obniżone MCHC

Przyczyną zbyt niskiej wartości MCHC jest zwykle hipochromia, najczęściej w niedokrwistości z niedoboru żelaza. Wtedy czerwone krwinki zawierają niższe niż normalnie ilości hemoglobiny.

W związku z tym, że żelazo jest niezbędne do prawidłowej syntezy hemoglobiny, to jego niedobór prowadzi do zmniejszenia produkcji tego białka. Objawy hipochromii mogą obejmować bladość skóry i błon śluzowych, uczucie zmęczenia, osłabienie, bóle głowy oraz problemy z koncentracją. Zdiagnozowanie hipochromii oprócz zbadania MCHC wymaga przeprowadzenia też innych badań krwi, które pomogą określić przyczynę niedoboru żelaza.

Podwyższone MCHC

Powodem zbyt wysokiego stężenia MCHC we krwi może być natomiast ferocytoza wrodzona (w ­niedokrwistości autoimmuno­hemolitycznej) lub choroba zimnych aglutynin.

Ferocytoza wrodzona to rzadka genetyczna choroba krwi charakteryzująca się przedwczesnym niszczeniem czerwonych krwinek. Jest to forma niedokrwistości hemolitycznej, w której układ odpornościowy atakuje i niszczy krwinki. Objawami ferocytozy wrodzonej są bladość skóry, zmęczenie, żółtaczka, powiększenie śledziony, a w przypadku zaostrzenia się hemolizy – ciężkie niedokrwistości.

Z kolei choroba zimnych aglutyninów to rzadka choroba autoimmunologiczna, cechująca się tym, że układ odpornościowy produkuje przeciwciała, zwane aglutyninami, które reagują z krwinkami czerwonymi w niskich temperaturach. Schorzenie to może prowadzić do zjawiska aglutynacji, czyli zlepiania się krwinek czerwonych, co może skutkować ich niszczeniem oraz powodować różne objawy kliniczne. Typowe jego objawy to bladość skóry, sinica, zimne palce, bóle palców, szybka męczliwość i ogólne osłabienie.

Czynniki mogące mieć wpływ na wynik badania

Istnieją pewne czynniki, które mogą mieć wpływ na wynik badania MCHC i go w pewnym stopniu zaburzać. Należą do nich:

• niedobór żelaza,
• niedobór witaminy B6,
• zaburzenia hematologiczne,
• zaburzenia pracy wątroby i nerek,
• przewlekłe choroby zapalne,
• przyjmowanie niektórych leków (zwłaszcza tych wpływających na układ krwiotwórczy),
• zmiany hormonalne.

Mając na uwadze wpływ różnych czynników na wynik badania MCHC, ich interpretacji powinien dokonać specjalista, który weźmie je wszystkie pod uwagę i dopiero na tej podstawie postawi odpowiednią diagnozę oraz zaplanuje dalsze postępowanie.

MCHC – wskazania do wykonania badania

Badanie MCHC najczęściej wykonuje się profilaktycznie w celu oceny stanu zdrowia. Wśród wskazań do przeprowadzenia oceny MCHC wymienia się także takie jak:

• diagnostyka i monitorowanie leczenia anemii,
• badanie przesiewowe u pacjentów o podwyższonym ryzyku anemii,
• szukanie przyczyn zmian w morfologii krwi,
• diagnostyka chorób krwi.

Należy podkreślić, że konieczność wykonania badania MCHC zawsze zależy od konkretnych objawów pacjenta, historii choroby oraz innych wyników badań.

MCHC – przeciwwskazania

Nie ma żadnych przeciwwskazań do wykonania badania MCHC. Jest to zwykłe badanie krwi, a procedura pobrania próbki przebiega w standardowy sposób.

MCHC – przygotowanie do badania

Badanie MCHC najlepiej robić na czczo. Ostatni posiłek powinno się zjeść wieczorem dnia poprzedniego między godziną 18 a 20. Na dzień przed pobraniem krwi zaleca się ponadto unikanie intensywnego wysiłku fizycznego, silnego stresu, a także picia alkoholu i palenia papierosów.

MCHC – przebieg badania

Pacjent proszony jest o zajęcie miejsca na krześle i położenie odsłoniętej ręki do badania na podłokietniku. Pielęgniarka lub diagnosta zakłada na nią opaskę zaciskową i dezynfekuje skórę celem zmniejszenia ryzyka zakażenia. Następnie za pomocą igły i strzykawki pobiera krew, która trafia do specjalnie oznaczonej probówki i jest wysyłana do laboratorium. Po badaniu pacjent powinien uciskać miejsce pobrania krwi, aby zapobiec ewentualnemu krwotokowi i uniknąć pojawienia się zasinienia.

MCHC – skutki uboczne i powikłania

Badanie krwi pod kątem oznaczenia parametru MCHC jest ogólnie bezpieczne i nie niesie za sobą żadnych groźnych powikłań zdrowotnych. U niektórych jedynie może powodować dyskomfort i lekki ból, z kolei po badaniu może pojawić się siniak lub krwiak, jednak wszystkie te objawy szybko ustępują.

Bibliografia:

1. Solnica B., Średnie stężenie Hb w erytrocytach, Medycyna praktyczna dla pacjentów, 2020 (witryna internetowa:https://www.mp.pl/interna/chapter/B16.V.27.1.113).
2. Diagnostyka laboratoryjna z elementami biochemii klinicznej pod red. Dembińskiej-Kieć A., Naskalskiego J. i Solnicy B., wyd. IV, Wrocław, 2018.

„