EEG (elektroencefalografia) – wskazania, przygotowanie, przebieg badania

EEG (elektroencefalografia) – co to za badanie?

Elektroencefalografia (EEG) jest bezbolesnym badaniem fal mózgowych, podczas którego mierzona jest aktywność elektryczna w mózgu i rejestrowane są fale mózgowe. Rejestrację fal mózgowych umożliwiają specjalne elektrody umieszczane na głowie osoby badanej.

Wyniki EEG są zapisywane w postaci charakterystycznych fal mózgowych, które odzwierciedlają różne stany świadomości i aktywności mózgu. Wyróżnia się takie rodzaje fal mózgowych jak:

• fale alfa – związane z czujnym relaksem,
• fale beta – związane z czujnością i aktywnością umysłową,
• fale gamma – związane ze skrajnymi emocjami,
• fale theta – związane z fazą snu REM,
• fale delta – związane z głębokim snem.

EEG jest ważnym narzędziem diagnostycznym, które pomaga lekarzom i naukowcom zrozumieć aktywność mózgu, diagnozować schorzenia neurologiczne oraz monitorować efekty terapii.

EEG (elektroencefalografia) – wyniki

Interpretacji wyniku badania EEG powinien dokonać specjalista z zakresu neurologii, najlepiej lekarz neurolog. Przy stawianiu diagnozy pod uwagę powinien zostać wzięty ogólny stan pacjenta, występujące objawy neurologiczne, a także wyniki innych badań. Bo trzeba wiedzieć, że elektroencefalografia najczęściej przeprowadzana jest razem z innymi badaniami mózgu, które dają szerszy obraz i pozwalają postawić prawidłową diagnozę.

Co wykrywa badanie EEG (elektroencefalografia)?

Elektroencefalografia wykrywa zaburzenia związane z funkcjonowaniem mózgu, czyli pokazuje wytwarzane przez mózg fale. Trzeba jednak wyraźnie podkreślić, że EEG nie jest badaniem obrazowym mózgu, zatem na jego wyniku nie widać, jak jest zbudowany. Elektroencefalografia umożliwia m.in. diagnostykę padaczki, epilepsji, zaburzeń neurologicznych, uszkodzeń mózgu, zaburzeń snu czy chorób psychicznych.

EEG (elektroencefalografia) – wskazania do wykonania badania

Badanie elektroencefalograficzne (EEG) jest stosowane w różnych sytuacjach, głównie w celu oceny aktywności elektrycznej mózgu przy różnych chorobach lub podejrzeniu ich występowania. Oto główne wskazania do przeprowadzenia badania EEG:

• padaczka,
• monitorowanie stanów padaczkowych,
• epilepsja,
• zaburzenia świadomości,
• urazy mózgu,
• zaburzenia snu (np. bezdech senny czy parasomnie),
• zaburzenia neurologiczne (np. choroba Parkinsona czy stwardnienie rozsiane),
• ocena zaburzeń psychicznych (np. schizofrenia),
• monitorowanie stanu mózgu podczas zabiegów chirurgicznych.

Badanie EEG jest cennym narzędziem diagnostycznym, które pomaga lekarzom zrozumieć aktywność mózgu i diagnozować różne schorzenia neurologiczne i psychiatryczne. Jest także szeroko wykorzystywane w badaniach naukowych nad funkcjami mózgu i neurofizjologią.

EEG (elektroencefalografia) – przeciwwskazania

Choć elektroencefalografia (EEG) jest ogólnie bezpiecznym badaniem, to istnieją pewne ograniczenia, które mogą wpłynąć na jego wykonalność lub interpretację wyników. Należą do nich:

• skaleczenia lub rany na skórze głowy,
• niewłaściwa higiena lub obecność substancji na skórze głowy,
• choroby skóry (infekcje, stany zapalne etc.),
• implanty metalowe.

Przed przeprowadzeniem badania EEG lekarz lub technik medyczny przeprowadzi ocenę pacjenta, aby upewnić się, że nie istnieją przeciwwskazania lub czynniki, które mogłyby wpłynąć na jakość i bezpieczeństwo badania.

EEG (elektroencefalografia) – przygotowanie do badania

Przygotowanie do badania EEG (elektroencefalografii) obejmuje kilka czynności, które omówione zostały poniżej.

Włosy

Dzień przed badaniem wieczorem należy umyć włosy szamponem i wysuszyć. Nie powinno się nakładać na włosy żadnych kosmetyków – odżywek, kremów, pianek czy żeli, ani też psikać ich lakierem czy suchym szamponem, ponieważ mogłoby to zaburzyć wynik badania.

Kofeina

Na 8-12 godzin przed badaniem EEG nie powinno się pić kawy ani spożywać niczego zawierającego kofeinę.

Leki

Jeżeli pacjent przyjmuje na stałe jakeś leki, powinien skonsultować się z lekarzem i zapytać, czy ma zażyć je przed badaniem. Najczęściej nie ma przeciwwskazań do zażycia lekarstw, jednak w niektórych przypadkach konieczna jest modyfikacja planu leczenia.

Sen

Lekarz może zalecić tzw. EEG po deprywacji snu. Wtedy pacjent dzień przed badaniem powinien powstrzymać się od snu, czyli czuwać całą noc. Co istotne, wtedy nadal nie powinno się spożywać kawy (kofeiny), alkoholu ani energetyków.

EEG (elektroencefalografia) – przebieg badania

Badanie EEG najczęściej wykonuje się w pracowni na zlecenie lekarza. Najpierw osoba przeprowadzająca badanie przykleja elektrody na skórę głowy pacjenta. Niekiedy zamiast tego osobie badanej na głowę zakładany jest specjalny czepek z elektrodami. Elektrody są połączone kablami z komputerem, który zarejestruje aktywność mózgu.

W trakcie badania pacjent leży na leżance, łóżku lub fotelu. Osoba wykonująca elektroencefalografię instruuje badanego, jakie czynności ma wykonywać w określonym momencie badania (np. szybkie wdechy i wydechy, obserwacja migającego światła).

EEG (elektroencefalografia) podczas snu

Badanie EEG przeprowadza się także w czasie snu. Wtedy w pracowni aranżowane są specjalne warunki umożliwiające zaśnięcie i spanie. W niektórych przypadkach pacjentowi podane mogą zostać leki nasenne.

EEG (elektroencefalografia) ambulatoryjne

Istnieje także możliwość ambulatoryjnego przeprowadzenia badania EEG. Po założeniu elektrod na głowę pacjent wraca do domu z przenośnym rejestratorem EEG, który nosi cały czas ze sobą. Dzięki temu EEG rejestruje fale mózgowe przez określony czas podczas wykonywania codziennych czynności.

Wideo EEG (elektroencefalografia)

Badanie EEG przeprowadzane jest w standardowy sposób, jednak dodany jest dodatkowy komponent w postaci wideo. W praktyce znaczy to tyle, że pacjent jest nagrywany na wideo podczas testu.

EEG (elektroencefalografia) – skutki uboczne i powikłania

Badanie EEG przebiega w sposób bezinwazyjny i bezbolesny, najczęściej nie pociąga za sobą żadnych skutków ubocznych. Pozwala wyłącznie uzyskać dane na temat funkcjonowania mózgu, czyli energii elektrycznej, jaka jest przez niego wytwarzana. Elektroencefalografia nie powoduje natomiast żadnych zmian w mózgu, nie można za jej pomocą odczytywać myśli czy uczuć.