REKLAMA

Jakie badania może zlecić lekarz rodzinny?

Aktualizacja:

18 października 2024

Publikacja:

18 października 2024

Czas czytania:

7 min

Autor:

Redakcja

Lekarz rodzinny, znany również jako lekarz podstawowej opieki zdrowotnej (POZ), pełni bardzo ważną rolę w systemie opieki zdrowotnej. Jest pierwszym punktem kontaktu dla pacjentów, a jego główne zadania to diagnozowanie i leczenie różnych schorzeń, kierowanie pacjentów do specjalistów oraz monitorowanie stanu zdrowia. Jednym z najważniejszych aspektów jego pracy jest zlecanie badań diagnostycznych, które pomagają w dokładnym określeniu problemów zdrowotnych pacjenta. Oto przegląd badań POZ, które może zlecić lekarz rodzinny.

Kobieta u lekarza POZ po skierowanie na badania

Wykaz badań refundowanych przez NFZ

Wykaz badań refundowanych przez NFZ jest dostępny w każdej placówce POZ. Znajdują się tam szczegółowe informacje o tym, jakie badania można wykonać na podstawie skierowania od lekarza rodzinnego. Lista ta jest regularnie aktualizowana, aby pacjenci mieli dostęp do najnowszych i najważniejszych badań diagnostycznych.

Czym zajmuje się lekarz POZ?

Lekarz POZ, czyli lekarz rodziny, to bardzo ważna osoba w systemie opieki zdrowotnej. Jego główne zadania to:

1. Diagnoza i leczenie – diagnozuje i leczy różnorodne schorzenia oraz dolegliwości, przepisuje leki, zleca badania diagnostyczne i monitoruje postępy leczenia.

2. Kierowanie do specjalistów – wystawia skierowania do lekarzy specjalistów, jeśli pacjent potrzebuje bardziej zaawansowanego leczenia.

3. Badania profilaktyczne – przeprowadza badania profilaktyczne, takie jak badania krwi na NFZ, badania moczu czy pomiar ciśnienia krwi.

4. Opieka nad przewlekłymi chorobami – pomaga w monitorowaniu stanu zdrowia pacjentów z przewlekłymi chorobami, dostosowując leczenie do ich potrzeb.

5. Zlecanie badań diagnostycznych – może zlecić różnego rodzaju badania diagnostyczne, które pomagają w ustaleniu diagnozy i monitorowaniu postępów leczenia.

Lekarz rodzinny odgrywa fundamentalną rolę w systemie opieki zdrowotnej, dbając o wszechstronną opiekę nad pacjentami i koordynując różne aspekty ich leczenia. Dzięki zlecaniu odpowiednich badań diagnostycznych, lekarz rodzinny może szybko i skutecznie reagować na zmiany w stanie zdrowia pacjentów, co przekłada się na lepsze wyniki leczenia i poprawę jakości życia pacjentów.

Czytaj także: Lekarz POZ – jakie ma możliwości? Z czym się udać do lekarza POZ?

Koszyk świadczeń POZ

W koszyku świadczeń POZ znajdują się różnorodne badania, które są refundowane przez NFZ. W ramach tych badań pacjenci mogą korzystać z szerokiej gamy usług diagnostycznych, które są dostępne bez dodatkowych kosztów.

Koszyk badań POZ

Koszyk badań POZ obejmuje m.in. badania krwi na NFZ, badania moczu, badania kału, a także bardziej zaawansowane badania obrazowe, takie jak USG i zdjęcia rentgenowskie. Wykaz badań refundowanych przez NFZ zawiera wszystkie badania, na które może skierować lekarz POZ.

Badania hematologiczne

1. Morfologia krwi obwodowej z płytkami krwi – podstawowe badanie krwi, które ocenia stan krwinek czerwonych, białych oraz płytek krwi. Jest użyteczne w diagnozowaniu anemii, infekcji oraz wielu innych stanów chorobowych.

2. Morfologia krwi obwodowej z wzorem odsetkowym i płytkami krwi – to bardziej szczegółowe badanie, które dodatkowo ocenia rodzaje białych krwinek, co może pomóc w diagnozowaniu różnych infekcji i stanów zapalnych.

3. Retikulocyty – badanie ilości młodych czerwonych krwinek, które może pomóc w ocenie, jak szpik kostny reaguje na anemię.

4. Odczyn opadania krwinek czerwonych (OB) – wskaźnik stanu zapalnego w organizmie, który może wskazywać na różne choroby, w tym infekcje i choroby autoimmunologiczne.

Badania biochemiczne i immunochemiczne

1. Sód, potas, wapń zjonizowany – badania te oceniają poziomy elektrolitów we krwi, które są istotne dla prawidłowego funkcjonowania komórek.

2. Żelazo i TIBC (całkowita zdolność wiązania żelaza) – ocena poziomu żelaza i zdolności krwi do jego wiązania, co jest pomocne w diagnozowaniu anemii.

3. Stężenie transferryny – białko transportujące żelazo we krwi; jego poziom może wskazywać na niedobory żelaza.

4. Stężenie hemoglobiny glikowanej (HbAlc) – badanie newralgiczne w monitorowaniu cukrzycy, pokazujące średni poziom glukozy we krwi w ciągu ostatnich 2-3 miesięcy.

5. Mocznik, kreatynina – wskaźniki funkcji nerek.

6. Glukoza, test obciążenia glukozą – ocena poziomu cukru we krwi, priorytetowa w diagnozowaniu cukrzycy.

7. Białko całkowite, proteinogram, albumina – badania oceniające ogólny stan zdrowia, funkcje wątroby i nerek.

8. Białko C-reaktywne (CRP) – wskaźnik stanu zapalnego w organizmie.

9. Kwas moczowy – pomocne w diagnozowaniu dny moczanowej.

10. Cholesterol całkowity, HDL, LDL, trójglicerydy – badania lipidowe, oceniające ryzyko chorób sercowo-naczyniowych.

11. Bilirubina całkowita i bezpośrednia – ocena funkcji wątroby.

12. Fosfataza alkaliczna (ALP), aminotransferaza asparaginianowa (AST), aminotransferaza alaninowa (ALT), gammaglutamylotranspeptydaza (GGTP) – enzymy wątrobowe, pomocne w diagnozowaniu chorób wątroby.

13. Amylaza, kinaza kreatynowa (CK), fosfataza kwaśna całkowita (ACP) – badania enzymatyczne oceniające funkcje trzustki i mięśni.

14. Czynnik reumatoidalny (RF), miano antystreptolizyn O (ASO) – wskaźniki chorób autoimmunologicznych.

15. Hormon tyreotropowy (TSH), FT3, FT4 – badania funkcji tarczycy.

16. Antygen HBs, VDRL – badania wirusowe, pomocne w diagnozowaniu zakażeń.

17. PSA (Antygen swoisty dla stercza całkowity) – marker nowotworowy prostaty.

Badania moczu

1. Ogólne badanie moczu – ocena fizycznych, chemicznych i mikroskopowych właściwości moczu, pomocne w diagnozowaniu infekcji dróg moczowych i chorób nerek.

2. Ilościowe oznaczanie białka, glukozy, wapnia, amylazy w moczu – dodatkowe badania oceniające różne aspekty funkcji nerek i metaboliczne stany organizmu.

Badania kału

1. Badanie ogólne kału, pasożyty, krew utajona (metodą immunochemiczną) – diagnostyka problemów układu pokarmowego, infekcji pasożytniczych oraz krwawień z przewodu pokarmowego.

Badania układu krzepnięcia

2. Wskaźnik protrombinowy (INR), czas kaolinowo-kefalinowy (APTT), fibrynogen – badania oceniające funkcje krzepnięcia krwi.

Badania mikrobiologiczne

1. Posiew moczu, wymazu z gardła, kału – diagnostyka infekcji bakteryjnych i ustalanie antybiogramu.

2. Test antygenowy SARS-CoV-2 – diagnostyka COVID-19.

Diagnostyka ultrasonograficzna

USG tarczycy, ślinianek, nerek, moczowodów, pęcherza moczowego, brzucha i przestrzeni zaotrzewnowej, obwodowych węzłów chłonnych – badania obrazowe pomocne w ocenie różnych narządów wewnętrznych.

Zdjęcia radiologiczne

Zdjęcie klatki piersiowej, kręgosłupa, kończyn, miednicy, czaszki, zatok, jamy brzusznej – różne projekcje zdjęć rentgenowskich pomocne w diagnozowaniu wielu schorzeń.

Budżet powierzony diagnostyczny

1. Ferrytyna, witamina B12, kwas foliowy, anty CCP, CRP szybki test ilościowy, przeciwciała anty-HCV – badania specjalistyczne oceniające różne aspekty zdrowia, od niedoborów witamin po markery zapalne.

2. Immunoglobuliny E całkowite (IgE), Immunoglobuliny E swoiste (IgE) – diagnostyka alergii wziewnych i pokarmowych.

3. Antygen H. pylori w kale, strep-test – diagnostyka zakażeń bakteryjnych.

Budżet powierzony opieki koordynowanej

Zaawansowane badania diagnostyczne i monitorowanie stanu zdrowia pacjentów z przewlekłymi chorobami.

  1. BNP (NT-pro-BNP),
  2. albuminuria,
  3. UACR,
  4. antyTPO,
  5. antyTSHR,
  6. antyTG,
  7. EKG wysiłkowe,
  8. Holter EKG,
  9. Holter RR,
  10. USG Doppler tętnic szyjnych,
  11. USG Doppler naczyń kończyn dolnych,
  12. ECHO serca,
  13. spirometria.

Badania, na które skieruje Cię lekarz POZ, a wykonasz w dowolnej placówce, która ma umowę z NFZ

Gastroskopia, kolonoskopia, tomografia komputerowa płuc – badania specjalistyczne wykonywane w placówkach mających umowę z NFZ.

Badania krwi na NFZ lista

Lista badań krwi na NFZ obejmuje szeroki zakres testów diagnostycznych, od podstawowej morfologii po bardziej specjalistyczne badania biochemiczne i immunochemiczne. Dzięki temu lekarz POZ ma możliwość zlecania wielu różnych badań, które pomagają w dokładnym monitorowaniu stanu zdrowia pacjentów.

Gdzie zrobić badania krwi na NFZ

Badania krwi na NFZ można wykonać w dowolnej placówce medycznej, która ma umowę z Narodowym Funduszem Zdrowia. Warto wcześniej sprawdzić, które laboratoria i pracownie diagnostyczne mają podpisane umowy z NFZ, aby mieć pewność, że badania będą refundowane.

Podsumowując, badania POZ są nieodłącznym elementem opieki zdrowotnej, umożliwiając pacjentom dostęp do szerokiej gamy testów diagnostycznych. Dzięki refundacji przez NFZ, pacjenci mogą korzystać z wielu badań bez dodatkowych kosztów, co jest niezbędne dla ich zdrowia i dobrostanu.