Każdy rodzaj bólu głowy w ciąży warto skonsultować z lekarzem – szczególnie w przypadku przewlekłego bólu głowy, bólu z tyłu głowy po przebudzeniu i bólu z objawami towarzyszącymi, takimi jak nudności, gorączka, silne bóle brzucha.
Najczęściej ból głowy w ciąży to zwykły ból migrenowy – zaliczany do pierwotnego typu bólu głowy. Pierwotne, czyli samoistne bóle głowy, występują częściej niż wtórne, które wynikają z jakiejś dolegliwości.
Przyczyny bólu głowy w ciąży
Stres, nieodpowiednie nawodnienie organizmu, zmęczenie, zaburzenia gospodarki hormonalnej, obciążenie kręgosłupa, brak snu – to najczęstsze przyczyny bólu głowy w ciąży. Czasami ból głowy może też być alarmującym sygnałem i wskazywać na nadciśnienie tętnicze czy zatrucie ciążowe. Przyczyny bólu głowy w każdym trymestrze mogą być nieco inne.
Ból głowy w ciąży – 1. trymestr
Pierwszy trymestr ciąży (1–12. tydzień) to moment dużych zmian w gospodarce hormonalnej przyszłej mamy. W tym okresie płód przechodzi przez proces dynamicznego rozwoju strukturalnego.
Objawy mieszczące się w normie w 1. trymestrze ciąży to m.in.: nudności i wymioty, inne dolegliwości ze strony układu pokarmowego (takie jak zgaga i zaparcia), zmęczenie, rozdrażnienie i senność (jako reakcja na burzliwe zmiany hormonalne), tkliwość piersi oraz migrena, bóle głowy i zawroty głowy.
To właśnie ostatnie z wymienionych objawów mogą dokuczać i niepokoić najbardziej – ból głowy w 1. trymestrze to często efekt większej wrażliwości na zmiany ciśnienia tętniczego krwi. Szczególnie w pierwszym okresie ciąży mogą wystąpić nagłe spadki ciśnienia, co będzie można odczuć chociażby podczas gwałtownej zmiany pozycji czy wstawania.
Ból głowy w ciąży w pierwszym trymestrze może również wynikać ze zwiększonej produkcji hormonów – progesteronu i estrogenu.
Ból głowy w ciąży – 2. trymestr
Dolegliwości często występujące w 2. trymestrze ciąży to m.in. bóle pleców i kręgosłupa (zmienia się punkt ciężkości, macica się powiększa), obrzęki rąk i nóg, dolegliwości ze strony układu pokarmowego (niestrawność, zgaga, zaparcia), skurcze łydek (mogą wynikać z niedoboru niektórych minerałów) oraz bóle głowy, zawroty głowy, a nawet zasłabnięcia. Wszystkie niepokojące objawy warto skonsultować z lekarzem.
Ból głowy w 2. trymestrze może wynikać zarówno ze zmian hormonalnych, jak i zmęczenia czy braku snu. Czasami ból głowy w 2. trymestrze może wynikać z nadciśnienia – podwyższone ciśnienie (powyżej 140/90 mmHg) to zawsze objaw alarmujący i należy taką sytuację zgłosić lekarzowi.
Jeśli bólowi głowy w 2. trymestrze towarzyszy podwójne widzenie i plamki przed oczami, może to wskazywać na preeklampsję (dawniej: zatrucie ciążowe, gestoza). Inne objawy tej patologii to m.in. białkomocz, nadciśnienie tętnicze, obrzęki ciała.
Czytaj także: Stan przedrzucawkowy (preeklampsja) – objawy, przyczyny i leczenie
Ból głowy w ciąży – 3. trymestr
W trzecim trymestrze ciąży mogą wystąpić objawy psychiczne (roztargnienie, rozdrażnienie, niepokój, stres, pragnienie, by ciąża się skończyła) oraz objawy fizyczne (skurcze mięśni nóg, krwawienie z dziąseł, żylaki na nogach, trudności z zasypianiem, obrzęki kostek, bóle pleców).
Jednym z objawów w 3. trymestrze mogą być sporadyczne bóle głowy. Warto zadbać, aby szczególnie na tym etapie ciąży zadbać o bogate źródła magnezu w diecie (przyczyną bólu głowy w 3. trymestrze oraz uczucia napięcia w głowie może być niedobór magnezu).
Przyczyną bólu głowy w 3. trymestrze może być również niedobór płynów – warto zadbać o właściwe nawodnienie i pamiętać, że najlepszym wyborem jest niegazowana woda mineralna.
Aby zminimalizować ból głowy w 3. trymestrze, warto też zadbać o odpowiednią higienę snu – sen powinien trwać od 8 do nawet 10 godzin, opcjonalnie z 15-minutowymi drzemkami poobiednimi. Ból głowy w ostatniej fazie ciąży może wynikać z nadmiernego obciążenia kręgosłupa – należy unikać wysiłku, spać najlepiej na materacu o umiarkowanej miękkości.
Co na ból głowy w ciąży?
Na początek: konsultacja lekarska. Leki przeciwbólowe na ból głowy w ciąży przyjmuj tylko zgodnie z zaleceniami lekarza. Po wizycie lekarskiej warto też spróbować naturalnych sposobów na ból głowy.
Domowe sposoby na bóle głowy w ciąży:
- zimne odkłady na skronie i czoło;
- ciepła (ale nie gorąca) kąpiel;
- spacer, umiarkowana aktywność na świeżym powietrzu;
- masaż głowy;
- delikatny masaż karku;
- odpoczynek w zacienionym i przewietrzonym pomieszczeniu.
Autor: Jacek Krajl
