Jak wyglądają plamki Fordyce’a?
Plamki Fordyce’a, inaczej nazywane krostkami Fordyce’a, to niewielkie – bo przybierające wielkość od 1 do 5 mm – bezbolesne grudki barwy żółtej lub białej. Zazwyczaj obserwuje się ich znaczną ilość, występują w bliskich odległościach od siebie. Najczęściej lokalizują się na narządach płciowych: na trzonie prącia, mosznie lub wargach sromowych. Plamki Fordyce’a mogą także zrobić się na błonie śluzowej warg i policzków. Występują powszechnie, są spotykane zarówno u kobiet, jak i u mężczyzn w każdej grupie wiekowej. Nie są związane z żadną chorobą, stanowią jedynie problem kosmetyczny.Przyczyny plamek Fordyce’a
Krostki Fordyce’a są przypadłością idiopatyczną, co w praktyce znaczy tyle, że powstają spontanicznie, a ich pochodzenie jest niejasne. Przypuszcza się, że ich pojawienie się ma podłoże genetyczne. Zmian nie wywołują żadne chorobotwórcze drobnoustroje. W wielu przypadkach są obecne na ciele już w momencie narodzin, natomiast w okresie dojrzewania w związku z zachodzącymi w organizmie zmianami hormonalnymi zwiększa się ich liczba.Czy plamkami Fordyce’a można się zarazić?
Krostki Fordyce’a nie są zakaźne. Oznacza to, że nie można się nimi zarazić nawet przez bliski kontakt z osobą, która ma je na skórze.Plamki Fordyce’a – diagnostyka
Plamki Fordyce’a nie są objawem choroby, a jedynie problemem natury estetycznej. W razie wątpliwości, czy zauważone zmiany na skórze to rzeczywiście plamki Fordyce’a, należy skonsultować się z lekarzem dermatologiem, który przeprowadzi stosowne badania i postawi diagnozę.Diagnostyka ma za zadanie wykluczyć chorobowe podłoże zmian skórnych. Może się bowiem zdarzyć, że widoczne na ciele zmiany będą jedynie łudząco podobne do plamek Fordyce’a. Specjalista oceni wygląd kliniczny krost i przeprowadzi badanie dermatoskopowe. Na tej podstawie postawi rozpoznanie i zaleci, co zrobić w dalszej kolejności.
Leczenie plamek Fordyce’a
Krostki Fordyce’a nie powodują żadnych nieprzyjemnych dolegliwości, dlatego większość osób nic z nimi nie robi. Nie zagrażają też życiu ani zdrowiu, zatem nie ma wskazań do ich leczenia. Zdarza się jednak, że grudki są duże i bardzo rzucają się w oczy, co może wywoływać spory dyskomfort, przede wszystkim psychiczny. Jeśli zmiany występują w okolicy ust, często stają się przyczyną kompleksów i obniżonej samooceny. W takim przypadku lekarz może zalecić ich usunięcie.Usuwanie plamek Fordyce’a
Do usuwania plamek Fordyce’a wykorzystuje się laser ablacyjny CO2, który cechuje się dobrą skutecznością i wysokim poziomem bezpieczeństwa. Istnieje jednak ryzyko, że po usunięciu krost na skórze pozostaną blizny. Ponadto takie leczenie jest bardzo kosztowne.Są też inne metody usuwania plamek Fordyce’a, takie jak wysuszanie elektryczne, terapia fotodynamiczna, ekstyrpacja za pomocą mikronakłuwacza czy zastosowanie kwasu dichlorooctowego. Najlepszą metodę leczenia dobiera lekarz w porozumieniu z pacjentem.
Plamki Fordyce’a – profilaktyka
Okazuje się, że niektóre nawyki żywieniowe mogą zwiększyć skłonność do powstawania plamek Fordyce’a. Badania wykazały, że częściej pojawiają się one u osób, które spożywają duże ilości węglowodanów i tłuszczów (głównie trans), przez co mają podwyższony poziom trójglicerydów i cholesterolu we krwi.W profilaktyce plamek Fordyce’a kluczową rolę odgrywa więc dieta, która powinna być zdrowa i odpowiednio zbilansowana. Należy ograniczyć spożycie cukru i soli, wyeliminować produkty wysoko przetworzone i pozbyć się złych nawyków, takich jak picie alkoholu czy palenie papierosów. Zaleca się także zrezygnowanie z picia słodzonych napojów.
Osoby zmagające się z plamkami Fordyce’a powinny pamiętać o odpowiednim nawodnieniu – zaleca się picie co najmniej 1,5–2 litrów wody dziennie. Warto też regularnie wykonywać badania krwi, a w razie wystąpienia niedoborów witamin i minerałów zmodyfikować dietę lub wdrożyć suplementację.
Autor: Redakcja
