Immunoglobuliny – normy, wskazania, przygotowanie, przebieg badania

Immunoglobuliny – na czym polega badanie?

Stężenie immunoglobulin we krwi mówi wiele o odporności organizmu. Jeśli immunoglobulin jest zbyt dużo lub za mało, to może to sugerować stany zapalne w organizmie lub początki niektórych chorób autoimmunologicznych.

Może również świadczyć o poważnych zaburzeniach odporności, wynikających np. z wrodzonych dysfunkcji i schorzeń o podłożu immunologicznym. Badanie polega na analizie stężeń wszystkich 5. klas immunoglobulin. W tym celu pobiera się próbkę krwi żylnej.

Immunoglobuliny – normy, interpretacja wyników

Aby przejść do omówienia norm, warto wcześniej zapoznać się z tym, jakie w ogóle klasy immunoglobulin występują i za co odpowiadają. Wyróżniamy:

• immunoglobuliny klasy A (IgA) – ten rodzaj immunoglobulin odpowiada przede wszystkim za walkę z bakteriami i wirusami, występuje głównie w płynach ustrojowych, m.in. ślinie czy śluzie pochodzącym z dróg oddechowych;
• immunoglobuliny klasy (IgM) – to przeciwciała, które biorą udział w tzw. pierwotnej reakcji odpornościowej, czyli w momencie, gdy organizm po raz pierwszy zmaga się z danym patogenem;
• immunoglobuliny klasy G (IgG) – IgG zdecydowanie dominują pod kątem ilości przeciwciał – to właśnie ich ludzki organizm produkuje najwięcej. Te immunoglobuliny aktywują się w późniejszych fazach zakażenia i działają na zasadzie reakcji odpornościowej wtórnej.

Oznacza to, że jeśli organizm wcześniej miał kontakt z określonym patogenem, to posiada odpowiadające mu przeciwciała IgG. W momencie gdy taki patogen ponownie trafia do organizmu, układ odpornościowy jest przygotowany na jego obecność, dzięki czemu może pozbyć się go szybciej i skuteczniej;

• immunoglobuliny klasy E (IgE) – to przeciwciała powiązane przede wszystkim z odpowiedzią alergiczną organizmu;
• immunoglobuliny klasy D (IgD) – ten rodzaj przeciwciał występuje w najmniejszej ilości w surowicy krwi, wspomagając reakcję odpornościową w walce z bakteriami i wirusami.

Normy immunoglobulin dla osób dorosłych:

IgA	IgG	IgD	IgM	IgE
0,9-3,4 g/l	7,1-15,5 g/l	0,01-0,03 g/l	0,45-1,5 g/l	0,0003 g/l

Odchylenia zarówno poniżej, jak i powyżej wskazanych norm są zaleceniem do konsultacji medycznej. Wskaźniki te mogą świadczyć o wielu różnych schorzeniach, dlatego konieczny jest wywiad medyczny oraz diagnoza pogłębiająca.

Możliwe przyczyny odchyleń od normy

Podwyższony poziom IgA może wskazywać na:

• obecność chorób autoimmunologicznych lub przewlekłych stanów zapalnych w organizmie;
• marskość wątroby, spowodowaną nadużywaniem alkoholu, tzw. poalkoholowa marskość wątroby;
• zaburzenia układu immunologicznego, np. makroglobulinemia Waldenstroma.

Oprócz tego podwyższone IgA może wynikać z obecności choroby AIDS lub sygnalizować początkową fazę autoimmunizacji, czyli reakcji obronnej organizmu skierowanej przeciwko własnym komórkom.

Z kolei zbyt niski poziom IgA to przede wszystkim sygnał świadczący o pierwotnych niedoborach odporności, czyli wynikających z wrodzonych zaburzeń układu odpornościowego.

Wynik IgA poniżej normy może wiązać się również z:

• chorobami autoimmunologicznymi,
• schorzeniami układu pokarmowego,
• zaburzeniami dermatologicznymi.

Podwyższony poziom IgG najczęściej występuje w przypadku ostrych lub przewlekłych infekcji. Oprócz tego jego wzrost można zauważyć w przebiegu niektórych chorób autoimmunologicznych, szczególnie:

• sarkoidozy (tzw. choroba Besniera-Boecka-Schaumanna),
• stwardnienia rozsianego.

Z kolei wynik poniżej normy może wiązać się ze stanem niedożywienia, wynikać z przyjmowania niektórych leków, a także w pojawiać się w przebiegu m.in. infekcji HIV, chorób nowotworowych czy schorzeń układu pokarmowego.

Podwyższone stężenie IgM może wynikać z obecności ostrych stanów zapalnych w organizmie, a także pierwszych faz rozwoju takich chorób, jak różyczka czy borelioza. Ich zwiększona obecność może wiązać się z bytowaniem pasożyta w organizmie, a z kolei zbyt mała może sugerować zmiany nowotworowe.

Niskie stężenie IgD najczęściej wiąże się z obecnością nowotworu złośliwego, jakim jest jedna z odmian szpiczaka mnogiego. Schorzenie to może mieć różnorodny charakter, dlatego również wysoki poziom IgD może świadczyć o jego występowaniu. Między innymi z tego powodu niezbędna jest diagnostyka pogłębiająca.

Podwyższone IgD może wskazywać na:

• wczesne fazy rozwoju takich chorób jak różyczka;
• obecność przewlekłych stanów zakaźnych, m.in. gruźlicy;
• występowanie alergii;
• obecność chorób autoimmunologicznych, np. reumatoidalne zapalenie stawów.

Niskie IgE nie ma z reguły znaczenia diagnostycznego, z kolei jego podwyższony poziom zwykle wynika z obecności alergii lub pasożytów. Oprócz tego może sugerować choroby układu oddechowego, np. astmę, infekcje o podłożu bakteryjnym, grzybiczym i wirusowym, a także zmiany nowotworowe, schorzenia nerek czy układu pokarmowego.

Czynniki, które mogą mieć wpływ na wynik badania

Nie wskazuje się czynników, które mogą mieć wpływ na wynik badania, jednak dla pełnej wiarygodności warto wykonać je rano na czczo.

Immunoglobuliny – wskazania do wykonania badania

Wskazań do wykonania badań jest bardzo wiele, są to m.in. podejrzenia:

• nowotworów;
• chorób autoimmunologicznych, np. tocznia, RZS, stwardnienia rozsianego;
• przewlekłych stanów zapalnych, zakaźnych i infekcji;
• chorób pasożytniczych;
• alergii;
• schorzeń układu pokarmowego i oddechowego;
• wrodzonych i wtórnych zaburzeń odporności;
• chorób zakaźnych, m.in. różyczki, boreliozy;
• schorzeń wątroby lub nerek.

Badanie stężenia immunoglobulin zaleca się u osób, u których występują zauważalne problemy z odpornością, np. podatność na częste infekcje.

Immunoglobuliny – przeciwwskazania

Nie ma przeciwwskazań do wykonania badania.

Immunoglobuliny – przygotowanie do badania

Do badania nie musisz się wcześniej przygotowywać. Wystarczy, że w godzinach porannych udasz się na pobranie krwi. Diagnosta pobierze próbkę i w ciągu 1-2 dni otrzymasz wyniki z analizą laboratoryjną. Czas oczekiwania może różnić się w zależności od placówki, jednak wyniki zwykle są szybko dostępne.

Immunoglobuliny – przebieg badania

W trakcie badania diagnosta pobiera próbkę krwi żylnej do analizy.

Immunoglobuliny – skutki uboczne i powikłania

Badanie nie powoduje skutków ubocznych, z wyjątkiem osób odczuwających lęk przed pobieraniem krwi. W takiej sytuacji warto poinformować diagnostę, który zadba o odpowiednią atmosferę podczas badania, aby cały proces był jak najbardziej komfortowy.