Ampicillin Sulbactam TZF (2 g+1 g, 1 fiolka, proszek do sporz. roztw. do wstrz. i (lub) inf.)
Skład
1 fiolka zawiera 500 mg, 1,0 g lub 2,0 g ampicyliny (w postaci soli sodowej) i odpowiednio 250 mg, 500 mg lub 1,0 g sulbaktamu (w postaci soli sodowej). Lek zawiera sód.
Forma leku
proszek do sporz. roztw. do wstrz. i (lub) inf.
Działanie
Połączenie antybiotyku β-laktamowego (ampicylina) i inhibitora β-laktamazy (sulbaktam). Ampicylina jest aminopenicyliną o szerokim spektrum działania, hamuje biosyntezę ściany komórkowej bakterii, jest wrażliwa na działanie wielu β-laktamaz. Sulbaktam jest inhibitorem większości ważnych β-laktamaz, które mogą być wytwarzane przez mikroorganizmy penicylinooporne. Preparat jest skuteczny w leczeniu zakażeń wywołanych licznymi szczepami bakterii Gram-dodatnich i Gram-ujemnych, m.in.: Staphylococcus aureus, Staphylococcus epidermidis (w tym szczepy penicylinooporne i niektóre szczepy metycylinooporne), Streptococcus spp. (w tym Streptococcus pneumoniae, Streptococcus faecalis), Haemophilus influenzae, Haemophilus parainfluenzae (zarówno szczepy wytwarzające, jak i niewytwarzające β-laktamazy), Moraxella catarrhalis, bakterie beztlenowe w tym Bacteroides fragilis i gatunki pokrewne, Escherichia coli, Klebsiella spp., Proteus spp. (indolododatnie i -ujemne), Enterobacter spp., Morganella morganii, Citrobacter spp., Neisseria meningitidis, Neisseria gonorrhoeae. Pseudomonas aeruginosa i Enterobacter cloacae są oporne na ampicylinę i sulbaktam. Lek łatwo przenika do większości tkanek oraz płynów w organizmie człowieka. Przenikanie do mózgu i płynu mózgowo-rdzeniowego jest niewielkie, oprócz przypadków zapalenia opon mózgowych. T0,5 we krwi zarówno ampicyliny, jak i sulbaktamu wynosi 1 h. Większość dawki jest wydalana z moczem w postaci niezmienionej.
Wskazania
Leczenie następujących zakażeń wywołanych przez drobnoustroje wrażliwe na ampicylinę z sulbaktamem: zakażenia górnych dróg oddechowych (w tym zapalenie zatok, zapalenie ucha środkowego i zapalenie migdałków); zakażenia dolnych dróg oddechowych (w tym bakteryjne zapalenie płuc i zapalenie oskrzeli); zakażenia dróg moczowych i odmiedniczkowe zapalenie nerek; zakażenia skóry i tkanek miękkich; zakażenia rzeżączkowe. Lek można również podawać w okresie okołooperacyjnym w celu zmniejszenia częstości występowania zakażeń ran pooperacyjnych u pacjentów po zabiegach chirurgicznych jamy brzusznej lub w obrębie miednicy, u których może dojść do zakażenia otrzewnowego. Można stosować zapobiegawczo po porodzie lub cięciu cesarskimw celu zmniejszenia ryzyka pooperacyjnej posocznicy. Lek jest zalecany w terapii empirycznej i celowanej w leczeniu respiratorowego zapalenia płuc i bakteriemii o etiologii Acinetobacter baumanii. Należy przestrzegać oficjalnych zaleceń dotyczących właściwego stosowania leków przeciwbakteryjnych.
Przeciwwskazania
Nadwrażliwość na substancje czynne. Nadwrażliwość na penicyliny i (lub) cefalosporyny w wywiadzie.
Środki ostrożności
U pacjentów przyjmujących leki z grupy penicylin opisywano przypadki ciężkich reakcji nadwrażliwości (anafilaktycznych), które czasem kończyły się zgonem. Do reakcji takich może dochodzić częściej u pacjentów z nadwrażliwością na penicyliny i (lub) nadwrażliwością na liczne alergeny w wywiadzie. Opisywano przypadki pacjentów z nadwrażliwością na penicyliny w wywiadzie, u których występowały ciężkie reakcje nadwrażliwości po zastosowaniu cefalosporyn. Przed zastosowaniem penicylin należy zebrać dokładny wywiad w celu ustalenia, czy u pacjenta nie występowały w przeszłości reakcje nadwrażliwości na penicyliny, cefalosporyny i inne alergeny. Jeśli wystąpi reakcja alergiczna, podawanie leku należy przerwać i wdrożyć odpowiednią terapię. W razie wystąpienia ciężkiej reakcji anafilaktycznej konieczne jest leczenie adrenaliną. Należy także, w razie konieczności, wdrożyć tlenoterapię, podać dożylnie steroidy i zapewnić drożność dróg oddechowych z intubacją włącznie. U pacjentów leczonych ampicyliną z sulbaktamem obserwowano ciężkie reakcje skórne (SCARs), takie jak toksyczna nekroliza naskórka (TEN), zespół Stevensa-Johnsona (SJS), złuszczające zapalenie skóry, rumień wielopostaciowy oraz ostra uogólniona osutka krostkowa (AGEP). W przypadku wystąpienia ciężkiej reakcji skórnej należy przerwać stosowanie ampicyliny z sulbaktamem i wdrożyć odpowiednie leczenie. Obserwowano przypadki wystąpienia polekowego uszkodzenia wątroby, w tym cholestatycznego zapalenia wątroby z żółtaczką. Pacjentowi należy poradzić skontaktowanie się z lekarzem, jeśli wystąpią u niego objawy świadczące o chorobie wątroby. Tak jak w przypadku wszystkich antybiotyków, należy obserwować, czy u pacjenta nie wystąpiły objawy nadkażenia opornymi drobnoustrojami, w tym grzybami. W razie wystąpienia nadkażenia, leczenie należy przerwać i, jeśli to konieczne, wdrożyć odpowiednią terapię. Zaleca się, aby podczas długotrwałego leczenia okresowo kontrolować czynność narządów wewnętrznych nerek, wątroby i układu krwiotwórczego. Jest to szczególnie istotne u noworodków (szczególnie wcześniaków) oraz niemowląt. Ampicyliny nie należy stosować w leczeniu mononukleozy zakaźnej, która jest chorobą wywołaną przez wirusy. U wielu pacjentów z mononukleozą po podaniu ampicyliny występuje wysypka skórna. Biegunka związana z zakażeniem Clostridioides difficile (CDAD). Podczas stosowania niemal każdej z substancji przeciwbakteryjnych notowano występowanie biegunki związanej z zakażeniem Clostridioides difficile (CDAD), o nasileniu od lekkiej biegunki po zapalenie jelita grubego zakończone zgonem. Podawanie substancji przeciwbakteryjnych zmienia fizjologiczną florę jelita grubego, prowadząc do nadmiernego rozwoju bakterii C. difficile, która wytwarza toksyny A i B, przyczyniające się do rozwoju CDAD. Wytwarzające hipertoksyny szczepy C. difficile wywołują zwiększenie zachorowalności i umieralności, ponieważ zakażenia tymi bakteriami mogą być oporne na leczenie przeciwdrobnoustrojowe, co może prowadzić do konieczności przeprowadzenia kolektomii. CDAD należy brać pod uwagę u każdego pacjenta, u którego po zastosowaniu antybiotyku występuje biegunka. Konieczne jest sporządzenie dokładnego wywiadu chorobowego, ponieważ zgłaszano występowanie CDAD 2 mies. po podaniu substancji przeciwbakteryjnych. Substancje pomocnicze. Lek w dawce 500 mg + 250 mg zawiera 59,15 mg sodu na fiolkę co odpowiada 2,957 % zalecanej przez WHO maksymalnej 2 g dobowej dawki sodu u osób dorosłych. Lek w dawce 1 g + 500 mg zawiera 112,435 mg sodu na fiolkę co odpowiada 5,622 % zalecanej przez WHO maksymalnej 2 g dobowej dawki sodu u osób dorosłych. Lek w dawce 2 g + 1 g zawiera 223,75 mg sodu na fiolkę co odpowiada 11,187 % zalecanej przez WHO maksymalnej 2 g dobowej dawki sodu u osób dorosłych. Zawartość sodu pochodzącego z rozpuszczalnika powinna być brana pod uwagę w obliczaniu całkowitej zawartości sodu w przygotowanym rozcieńczeniu leku. W celu uzyskania dokładnej informacji dotyczącej zawartości sodu w roztworze wykorzystanym do rozcieńczenia leku, należy zapoznać się z Charakterystyką Produktu Leczniczego stosowanego rozpuszczalnika. Zawartość sodu wziąć pod uwagę u pacjentów z zaburzoną czynnością nerek i u pacjentów kontrolujących zawartość sodu w diecie.
Ciąża i laktacja
W ciąży stosować jedynie wtedy, gdy spodziewane korzyści przewyższają potencjalne ryzyko dla płodu (badania na zwierzętach nie wykazały zaburzenia płodności ani szkodliwego działania leku na płód, jednak bezpieczeństwo stosowania u kobiet w ciąży nie zostało ustalone). Ampicylina i sulbaktam przenikają do mleka kobiecego i osiągają tam niewielkie stężenia. U karmiącej kobiety może to prowadzić do uczulenia, biegunki, kandydozy, a u dziecka – do wysypki skórnej. Stosowanie leku w okresie karmienia piersią nie jest zalecane.
Działania niepożądane
Bardzo często: biegunka. Często: nudności, ból brzucha. Niezbyt często: małopłytkowość, ból głowy, senność, wymioty, zapalenie języka, hiperbilirubinemia, uczucie zmęczenia. Rzadko: rzekomobłoniaste zapalenie jelit, drgawki, zawroty głowy, zapalenie okrężnicy, kanalikowo-śródmiąższowe zapalenie nerek, toksyczna nekroliza naskórka, zespół Stevensa-Johnsona, rumień wielopostaciowy, złuszczające zapalenie skóry. Częstość nieznana: kandydoza, oporność bakterii chorobotwórczych, pancytopenia, wydłużony czas krzepnięcia, agranulocytoza, eozynofilia, leukopenia, neutropenia, niedokrwistość hemolityczna, niedokrwistość, plamica małopłytkowa, reakcje anafilaktoidalne, wstrząs anafilaktyczny, obrzęk naczynioruchowy, jadłowstręt, objawy neurotoksyczności, zespół Kounisa, alergiczne zapalenie naczyń, duszność, krwawe wymioty, krwotok z jelita cienkiego i (lub) okrężnicy, zapalenie błony śluzowej jamy ustnej, suchość błony śluzowej jamy ustnej, bóle w nadbrzuszu, zaburzenia smaku, wzdęcia, czarny włochaty język, cholestaza, cholestaza wątrobowa, zaburzenia czynności wątroby, żółtaczka, zwiększona aktywność AspAT, AlAT, ból stawów, zapalenie błony śluzowej, wysypka, świąd, reakcje skórne, pokrzywka, rumień, obrzęk naczynioruchowy, ostra uogólniona osutka krostkowa (AGEP), zaburzenie agregacji płytek krwi. Reakcje niepożądane związane ze stosowaniem ampicyliny w monoterapii mogą również występować w trakcie stosowania preparatu.
Interakcje
Stosowanie z allopurynolem znacząco zwiększa częstość występowania wysypki. Stosowanie z aminoglikozydami powoduje wzajemne hamowanie działania – w przypadku konieczności terapii skojarzonej z aminoglikozydem podawać do oddzielnych wkłuć z zachowaniem co najmniej 1 h odstępu. Penicyliny mogą wywoływać zmiany w agregacji płytek krwi i testach koagulacyjnych; wpływ ten może nasilać działanie leków przeciwzakrzepowych. Należy unikać jednoczesnego stosowania z lekami bakteriostatycznymi (np. chloramfenikol, erytromycyna, sulfonamidy i tetracykliny), gdyż mogą one zaburzać działanie bakteriobójcze penicylin. Możliwe jest obniżenie skuteczności doustnych środków antykoncepcyjnych – pacjentkom stosującym preparat należy zalecić inną lub dodatkową metodę antykoncepcji. Jednoczesne stosowanie z metotreksatem powoduje obniżenie jego klirensu i zwiększenie jego toksyczności – zalecane jest monitorowanie pacjentów; może zaistnieć konieczność zwiększenia dawek leukoworyny lub wydłużenia czasu jej podawania. NLPZ (kwas salicylowy, indometacyna, fenylbutazon) mogą wydłużyć czas eliminacji penicylin. Probenecyd hamuje wydzielanie cewkowe ampicyliny i sulbaktamu, co powoduje zwiększenie stężenia tych leków we krwi, wydłużenie czasu ich działania oraz zwiększeniem ryzyka toksyczności.
Dawkowanie
Domięśniowo lub dożylnie. Dorośli: 1,5-12 g na dobę w dawkach podzielonych co 6-8 h (maksymalna dawka dobowa wynosi 12 g preparatu, tj. 8 g ampicyliny i 4 g sulbaktamu). Zakażenia o lżejszym przebiegu można leczyć podając lek co 12 h. W zależności od stopnia ciężkości zakażenia, dawka dobowa preparatu wynosi: lekkie -1,5 – 3 g (1g + 0,5 g do 2 g + 1 g); umiarkowane – do 6 g (4 g + 2 g); ciężkie – do 12 g (8 g + 4 g). W leczeniu respiratorowego zapalenia płuc i bakteriemii o etiologii Acinetobacter baumanii zalecana dawka dobowa wynosi 18 g (12 g + 6 g) w 6 dawkach podzielonych; w literaturze medycznej opisano stosowanie jeszcze większych dawek dobowych w tym wskazaniu. Leczenie należy kontynuować przez 48 h po ustąpieniu gorączki lub innych objawów choroby. Leczenie trwa z reguły od 5 do 14 dni, jednak w ciężkich zakażeniach czas leczenia można wydłużyć lub podać dodatkowe dawki ampicyliny. W zapobieganiu zakażeniom chirurgicznym: 1,5 – 3 g preparatu podczas znieczulania, dawkę można powtarzać co 6-8 h, podawanie leku należy zakończyć 24 h po zabiegu, chyba że wskazany jest kolejny cykl terapeutyczny preparatem. W niepowikłanej rzeżączce: jednorazowo 1,5 g (+ 1 g probenecydu). Noworodki w pierwszym tyg. życia (szczególnie wcześniaki): 75 mg/kg mc./dobę (50 mg/kg mc + 25 mg/kg mc. na dobę) w dawkach podzielonych co 12 h. Noworodki powyżej 7 dni życia, niemowlęta i dzieci: 150 mg/kg mc./dobę (100 mg/kg mc. + 50 mg/kg mc. na dobę) w dawkach podzielonych co 6-8 h. Dzieci o mc. <40 kg: 300 mg/kg mc./dobę (200 mg/kg mc. + 100 mg/kg mc. na dobę) w dawkach podzielonych co 6 h. Szczególne grupy pacjentów. U pacjentów z niewydolnością nerek lek należy podawać rzadziej: CCr >30 ml/min – przerwa w dawkowaniu 6-8 h; CCr 15-29 ml/min – przerwa w dawkowaniu 12 h; CCr 5-14 ml/min – przerwa w dawkowaniu 24 h; CCr <5 ml/min – przerwa w dawkowaniu 48 h. Nie ma specjalnych zaleceń dotyczących stosowania leku u pacjentów z zaburzoną czynnością wątroby. Sposób podania. Preparat można podawać we wstrzyknięciu domięśniowym, dożylnym lub we wlewie dożylnym trwającym 15-30 min. Ze względu na niezgodność ampicyliny, nie należy mieszać leku w tym samym pojemniku z aminoglikozydami.
Uwagi
Lek wpływa na wyniki badań laboratoryjnych: obserwowano fałszywie dodatnie wyniki obecności glukozy w moczu przy zastosowaniu metody Benedicta, Fehlinga oraz zestawu Clinitest; po podaniu ampicyliny kobietom w ciąży obserwowano przejściowe obniżenie stężenia całkowitego związanego estriolu, glukuronianu estriolu, związanego estronu i estradiolu.
Dane o lekach i suplementach diety dostarcza
