Miesiączka to regularne krwawienie z jamy macicy, które jest wynikiem cyklicznych zmian hormonalnych zachodzących w organizmie kobiety dojrzałej płciowo.
Za wystąpienie krwawienia jest odpowiedzialne endometrium, czyli błona śluzowa macicy. W pierwszej fazie cyklu endometrium, poddane działaniu estrogenów, powiększa swoją objętość, a w drugiej fazie pod wpływem estrogenów i progesteronu przechodzi przemianę i przygotowuje się do przyjęcia zapłodnionej komórki jajowej. Gdy nie dojdzie do zapłodnienia, gwałtownie spadają stężenia hormonów płciowych, a endometrium złuszcza się, czego objawem jest właśnie miesiączka.
Obfite miesiączki – co to znaczy?
Prawidłowa miesiączka trwa nie dłużej niż 7 dni (przeciętnie 4–6 dni), zaś średnia utrata krwi wynosi 30–80 ml. Utrata powyżej 80 ml oznacza obfite krwawienie miesiączkowe. W praktyce często trudno stwierdzić, ile to jest 80 ml krwi. Dlatego warto zwracać uwagę na liczbę zużytych podpasek. Jedna podpaska absorbuje ok. 5 ml krwi, dlatego przyjmuje się, że wykorzystanie więcej niż 20 podpasek w ciągu okresu może świadczyć o obfitych krwawieniach. Nadal jest to jednak miernik mało precyzyjny, ponieważ kobiety ze względu na higienę i swój komfort często zmieniają podpaski i tampony. Inny sposób na oszacowanie, czy krwawienie nie jest nadmierne, to wykonanie badania stężenia hemoglobiny przed okresem i bezpośrednio po nim. Jeśli po miesiączce hemoglobina jest znacznie niższa niż przed nią, a tym bardziej jeśli wskazuje na niedokrwistość, można mówić o zbyt obfitych krwawieniach.
Przyczyny obfitych miesiączek
Obfite miesiączki dotyczą szczególnie młodych kobiet będących w okresie dojrzewania oraz kobiet przed rozpoczęciem okresu przekwitania. U młodych dziewczyn nadmierne miesiączkowanie związane jest z nie do końca rozwiniętym układem hormonalnym, natomiast u kobiet dojrzałych zaburzenia hormonalne to konsekwencja zanikania funkcji jajników.
Zbyt obfite okresy mogą być objawem chorób układu rodnego. Mogą to być takie choroby, jak:
- czynnościowe krwawienie z macicy,
- polipy macicy,
- mięśniaki macicy,
- torbiele jajników,
- zaburzenia wydzielania hormonów tarczycy,
- endometrioza,
- dziedziczne zaburzenia krzepnięcia krwi (choroba von Willebranda),
- zaburzenia czynności nerek,
- schorzenia wątroby,
- zespół zapalenia miednicy mniejszej (zapalenie przydatków).
Obfite okresy i skrzepy występujące u kobiet po 40. roku życia mogą być oznaką zbliżającego się klimakterium. Obfite miesiączki przed menopauzą są naturalnym objawem, jednak w przypadku ich wystąpienia zawsze warto skonsultować się z ginekologiem.
Zbyt obfite krwawienia mogą być skutkiem ubocznym działania niektórych środków antykoncepcyjnych – szczególnie wkładek domacicznych niezawierających hormonów (spirali).
Zbyt obfity okres często dotyczy też kobiet po porodzie. Pierwsza miesiączka po urodzeniu dziecka może trwać znacznie dłużej niż zwykle i być bardzo obfita.
Obfite krwawienia mogą też być wynikiem zakażenia drobnoustrojami przenoszonymi drogą płciową:
- rzeżączka,
- rzęsistkowica,
- chlamydioza,
- zakażenie Ureaplasma,
- zakażenie Mycoplasma.
Skutki obfitych miesiączek
Zbyt obfity okres ze skrzepami może prowadzić do poważnych problemów ze zdrowiem. Bardzo częstym skutkiem obfitych miesiączek jest anemia. Zbyt obfitym menstruacjom mogą towarzyszyć bolesne skurcze.
Obfity okres – leczenie
Głównym działaniem w leczeniu zaburzeń miesiączkowania jest wdrożenie terapii hormonalnej. Najczęściej lekarz zaleca stosowanie doustnych środków antykoncepcyjnych oraz leków przeciwzapalnych. Ich stosowanie ma na celu uregulowanie krwawienia oraz zmniejszenie jego obfitości. W razie braku poprawy u kobiet przed menopauzą lekarz może zalecić wyłyżeczkowanie jamy macicy. W niektórych chorobach leczeniem z wyboru jest usunięcie narządu rodnego.
U kobiet z obfitym krwawieniem miesiączkowym bada się poziom żelaza. W przypadku niedoboru konieczna jest suplementacja. Docelowa dawka żelaza wynosi 100–300 mg/24 h od 1 do 3 razy na dobę. W celu ułatwienia wchłaniania suplementy żelaza należy przyjmować na pusty żołądek, popijając szklanką soku pomarańczowego. Suplementację należy przedłużyć o co najmniej 3 miesiące po normalizacji stężenia hemoglobiny, aby umożliwić uzupełnienie zapasów żelaza.
Autor: Iga Hintz
