Próchnica butelkowa – jak wygląda?
Pierwszym objawem próchnicy butelkowej są plamy na zębach. Gdy tkanka zęba zostaje zaatakowana przez drobnoustroje, jej struktura zostaje uszkodzona i ulega demineralizacji. Na początku pojawia się płytka nazębna w postaci biało-żółtego nalotu. To ostatni moment, żeby zareagować. Jeśli nie podejmie się odpowiednich działań, rozwinie się próchnica butelkowa w postaci plam.Warto w tym miejscu wyraźnie podkreślić, że możliwa jest próchnica butelkowa u dwulatka, jak i starszych dzieci, ale też próchnica butelkowa u niemowląt. Nie ma tutaj żadnej reguły, jeśli chodzi o wiek.
Próchnica butelkowa – objawy
Charakterystyczne dla próchnicy butelkowej plamy mogą przybierać dwie różne formy, a ich wygląd zależy od tego, czy proces próchnicy wciąż jest aktywny. Jeśli tak, plamy są białe i mają chropowatą strukturę. W przeciwnym razie mamy do czynienia z plamami nieaktywnymi, które są gładkie i błyszczące, a ich powierzchnia jest twarda. Plamy najczęściej pojawiają się na przednich siekaczach.Z czasem na zębach na linii dziąseł tworzą się ciemnobrązowe lub czarne zmiany, które szybko zajmują dalsze części uzębienia. Później dodatkowo szkliwo zacznie się odłamywać i odpadać, pozostawiając po sobie ubytki.
Jak jeszcze można rozpoznać próchnicę butelkową? Zwykle powstawanie zmian w obrębie zębów okraszone jest silnym bólem, przez co dziecko ma problemy z jedzeniem, jest rozdrażnione i płaczliwe.
Próchnica butelkowa – przyczyny
Trudno jest wskazać jedną konkretną przyczynę rozwoju zmian próchniczych u dziecka. Do wystąpienia próchnicy butelkowej może przyczynić się kilka różnych czynników. Do najważniejszych należą:- zbyt długie karmienie butelką,
- zasypianie z butelką w buzi,
- dawanie całusów prosto w usta,
- oblizywanie smoczka,
- podawanie pokarmów z dużą ilością węglowodanów,
- brak odpowiedniej higieny jamy ustnej.
Próchnica butelkowa a karmienie piersią
Próchnica butelkowa u dzieci wbrew temu, co sugeruje nazwa, może pojawić się także w przypadku karmienia piersią. Najczęściej ma to miejsce wtedy, gdy kobieta karmi dziecko więcej niż 7 razy dzienne lub na żądanie, jak i wtedy, gdy konieczne jest dodatkowe dokarmianie pokarmem z butelki.Ryzyko rozwoju próchnicy zębów jest tym większe, im częściej podawane jest mleko w butelce i im mniej przestrzegane są podstawowe zasady higieny jamy ustnej. Z badań wynika, że mleka modyfikowane ze względu na obecność dużej ilości węglowodanów bardziej zwiększają ryzyko powstania próchnicy butelkowej niż pokarm matki.
Próchnica butelkowa u dzieci – leczenie
Zaobserwowanie plam na zębach dziecka powinno skłonić do odwiedzenia dentysty. Leczenie próchnicy butelkowej zależy od stopnia zaawansowania dolegliwości i rozległości zmian na zębach. W początkowej fazie powinien wystarczyć zabieg fluoryzacji, który polega na nałożeniu na zęby specjalnego preparatu. Stomatolog może zalecić regularne stosowanie past zawierających fluor w domu celem utrwalenia efektu.Jeśli jednak na zębach malucha są już widoczne ciemne plamy, sama fluoryzacja nie wystarczy. W takich przypadkach zastosowanie znajduje m.in. impregnowanie (lapisowanie) zębów, polegające na zastosowaniu roztworu azotanu srebra. Zabieg ma ochronić zęby przed postępem próchnicy butelkowej.
W bardzo zaawansowanej próchnicy butelkowej konieczna może okazać się ekstrakcja (usunięcie) zęba. Niekiedy dentysta podejmuje decyzję o założeniu koron ze stali nierdzewnej.
Próchnica butelkowa – profilaktyka
Próchnica butelkowa jest dolegliwością, której można zapobiec, przestrzegając kilku prostych zasad.- Regularnie przemywaj dziąsła dziecka gazikiem nasączonym przegotowaną wodą, zwłaszcza po karmieniu (czynność bezpieczna dla noworodka już od pierwszych dni życia).
- Po pojawieniu się pierwszych ząbków, zamiast gazika do mycia, wykorzystuj silikonową szczoteczkę zakładaną na palec.
- Unikaj oblizywania smoczka oraz całowania noworodka w usta.
- Zwracaj uwagę, by dziecko nie zasypiało ze smoczkiem od butelki w buzi podczas karmienia.
- Postaraj się jak najszybciej nauczyć maluszka jedzenia łyżeczką.
- Jeśli dziecko jest już starsze, a w nocy chce mu się pić, zamiast mleka podaj mu wodę.
- Udaj się z dzieckiem do dentysty jeszcze zanim ukończy 1. rok życia (możesz to zrobić już przed ząbkowaniem).
- Po ukończeniu 1. roku życia zacznij wyrabiać u dziecka nawyk regularnego mycia zębów, przy użyciu odpowiednio dobranej do wieku szczoteczki i pasty.
Autor: Redakcja
