Samobadanie tarczycy nie zastąpi wizyty u specjalisty
Podejrzewasz u siebie problemy z tarczycą? Jeśli odpowiedź na to pytanie brzmi „tak”, nie powinnaś zwlekać z wizytą u endokrynologa lub lekarza pierwszego kontaktu. Samodzielne badanie tarczycy nigdy nie zastąpi konsultacji ze specjalistą – wyłącznie on może zlecić potrzebne badania, postawić diagnozę i zdecydować o właściwym sposobie leczenia. Samobadanie powinno służyć wyłącznie jako sposób na wstępne sprawdzenie, w jakim stanie jest Twoja tarczyca.
Badanie tarczycy w domu jako część profilaktyki zdrowotnej
Samodzielne badanie tarczycy warto wykonywać profilaktycznie. To jeden z kroków mających przeciwdziałać rakowi tarczycy – nowotworowi, który najczęściej dotyka kobiety powyżej 40. roku życia. W wielu przypadkach rak tarczycy nie powoduje początkowo żadnych dolegliwości. Pierwszymi objawami, które zauważa chory, często są powiększone węzły chłonne na szyi i twardy, niebolesny guzek w tarczycy. Aby zapobiegać rakowi tarczycy i umożliwić jego wczesne wykrycie, należy badać tarczycę samodzielnie w domu, co rok wykonywać USG tarczycy i prowadzić zdrowy styl życia.
Jak samodzielne zbadać tarczycę?
Tarczyca to niewielki gruczoł znajdujący się w przednio-dolnej części szyi. Składa się z dwóch płatów położonych po obu stronach tchawicy, co sprawia, że kształtem przypomina motyla. Samodzielne badanie tarczycy nie jest trudne. Jak to zrobić?
- Przygotuj lustro oraz szklankę wody.
- Stań przed lustrem w taki sposób, aby widzieć w nim przednią część swojej szyi.
- Wyciągnij szyję ku górze.
- Weź łyk wody.
- Przełykając wodę, obserwuj swoją szyję – zwróć uwagę, czy nie pojawiają się na niej guzki lub wypukłości.

Drugą metodą badania tarczycy jest jej dotykanie (tzw. badanie palpacyjne, wykonywane też przez lekarza w gabinecie). W ten sposób możesz zebrać informacje o występowaniu guzków, powiększeniu gruczołu tarczowego czy jego bolesności. Pamiętaj jednak, aby nie przesadzać z intensywnością nacisku – badanie powinno być delikatne. Zbyt intensywny nacisk może wywołać zapalenie tarczycy.
Objawy chorób tarczycy
Guzek na szyi, powiększenie obwodu szyi (obrzęk), bolesność – to sygnały, że trzeba niezwłocznie udać się do lekarza. Twoją uwagę powinny również zwrócić inne objawy, m.in.: problemy z przełykaniem, utrudnione oddychanie, uczucie ucisku w przełyku, powiększone węzły chłonne, chrypka.
Pamiętaj, że nawet jeśli wyczujesz guzek, nie musi on świadczyć o nowotworze. Guzki tarczycy bywają niegroźne, czasami wymagają jedynie okresowych kontroli. Warto więc zachować spokój i zgłosić się do lekarza w celu ustalenia dalszego postępowania.
Co wskazuje na choroby tarczycy?
Choroby tarczycy (np. niedoczynność i nadczynność tarczycy) bardzo często dają niespecyficzne objawy. Warto obserwować swój organizm i zgłosić się do lekarza, jeśli zauważymy następujące objawy:
- wahania masy ciała,
- drżenie rąk,
- obrzęki (rąk, twarzy itp.),
- nadpotliwość,
- bezsenność lub nadmierna senność,
- kołatanie serca,
- spadek formy, obniżenie samopoczucia, apatia.
Te niespecyficznie objawy powinny Cię skłonić do wykonania badań krwi, w tym sprawdzenia poziomu hormonów tarczycowych.
Autor: Redakcja







