REKLAMA

Badanie ginekologiczne – wskazania, przygotowanie, przebieg badań

Aktualizacja:

02 października 2024

Publikacja:

30 kwietnia 2024

Czas czytania:

5 min

Autor:

Redakcja

Badanie ginekologiczne powinna regularnie wykonywać każda kobieta w wieku rozrodczym i postmenopauzalnym. Ma ono na celu wczesne wykrycie wielu chorób i profilaktykę życia intymnego. Wykonuje się je u lekarza ginekologa.

wiedza o zdrowiu

Badanie ginekologiczne – na czym polega

Badanie ginekologiczne często jest dla kobiet krępujące i kojarzy się ze wstydem. Zupełnie niepotrzebnie, ponieważ systematycznie dbanie o zdrowie intymne, znacznie zmniejsza ryzyko rozwoju poważnych chorób, w tym przede wszystkim nowotworowych. W związku z tym warto wykonywać je minimum raz w roku lub częściej.

Diagnostyka ginekologiczna jest bardzo szerokim pojęciem i obejmuje zarówno badanie podmiotowe, czyli wywiad, jak i przedmiotowe. Badanie ginekologiczne przeprowadzane jest w pozycji leżącej, w warunkach zapewniających intymność i poczucie bezpieczeństwa. Na podstawie wyników badania ginekologicznego, lekarz nie tylko jest w stanie postawić rzetelną diagnozę, ale także w razie konieczności wdrożyć specjalistyczne leczenie.

Przebieg badania ginekologicznego uzależniony jest od konkretnego przypadku, a zatem indywidualnych potrzeb pacjentki. Zaczyna się od wywiadu, w trakcie którego lekarz musi zebrać pełną wiedzę dotyczącą stanu zdrowia kobiety.

Niezbędne informacje obejmują:

  • wiek – ma on szczególne znaczenie nie tylko w trakcie prowadzenia ciąży, ale także jest kluczową informacją na etapie diagnostyki nowotworów,
  • ilość porodów i poronień,
  • wywiad rodzinny – obecność schorzeń ginekologicznych, kardiologicznych i hormonalnych, np. endometriozy, ma duże znaczenie w ocenie ryzyka wielu jednostek chorobowych,
  • historię chorobową, w tym przede wszystkim obecność chorób przewlekłych, przebyte operacje itd.

Badanie przedmiotowe przeprowadza się na fotelu ginekologicznym, a jego głównym celem jest ocena narządów płciowych wewnętrznych i zewnętrznych. Na tym etapie ginekolog może pobrać wymaz komórkowy do badania cytologicznego, czystości pochwy lub innego badania mikrobiologicznego, a także przeprowadzić kolposkopię, histeroskopię czy też abrazję. W gabinecie ginekologicznym możliwe jest wykonanie również USG transwaginalnego, w którym sondę wprowadza się do pochwy pacjentki.

Badanie ginekologiczne – na czym polegają badania?

Rodzaj wykonywanego badania ginekologicznego dopasowywany jest do potrzeb pacjentki. Są one wykonywane na specjalnym fotelu ginekologicznym, a sama pacjentka jest rozebrana od pasa w dół. Aby zwiększyć komfort intymny kobiety podczas badania, część gabinetów wyposażona jest w jednorazowe spódniczki. Podstawowe badanie ginekologiczne składa się z kilku etapów.

  1. Lekarz bada zewnętrzne narządy płciowe – celem jest wykrycie zmian zapalnych, w tym przede wszystkim infekcji bakteryjnych lub grzybiczych, a także narośli skórnych, które mogą być związane z chorobami wenerycznymi,
  2. Lekarz bada wewnętrzne narządy płciowe – badania te wykonuje się za pomocą wziernika (metalowego lub plastikowego), który wprowadza się do pochwy. Wziernik umożliwia zbadanie szyjki macicy. Ten etap badania może być mało komfortowy dla pacjentki, jednak nie powinien powodować dolegliwości bólowych.
  3. Badanie palpacyjne, przy pomocy dwóch rąk. Jedną rękę ginekolog wsuwa do pochwy, a drugą układa w dolnej części podbrzusza i delikatnie uciska. Dzięki temu możliwa jest ocena przydatków, ich położenia i stanu.

Potencjalne przyczyny odchyleń od normy

Każde zmiany oceniane są przez lekarza ginekologa indywidualnie. Potencjalne przyczyny odchyleń od ogólnie przyjętych norm podczas jednego z wielu rodzajów badań ginekologicznych mogą wskazywać na:

  • stany zapalne, w tym infekcje intymne,
  • choroby weneryczne,
  • torbiele,
  • mięśniaki,
  • zespół policystycznych jajników,
  • zmiany o charakterze nowotworowym,
  • nieprawidłową budowę tkanek miednicy, mięśni macicy i/lub kości.

Badania ginekologiczne– wskazania do wykonania badań

Każda kobieta, która rozpoczyna regularnie miesiączkować, powinna systematycznie odwiedzać gabinet ginekologiczny. Jest to podstawa profilaktyki nowotworów narządów płciowych, piersi i innych chorób.

Przykładowymi wskazaniami do wykonania badań ginekologicznych są:

  • upławy,
  • zaburzenia miesiączkowanie,
  • nieprzyjemny zapach z pochwy,
  • świąd i pieczenie miejsc intymnych,
  • problemy z zajściem w ciążę,
  • ból w okolicy podbrzusza.

Badania ginekologiczne – przeciwwskazania

Badania ginekologiczne są w pełni bezpieczne i nie istnieją żadne przeciwwskazania do ich wykonania.

Badania ginekologiczne – przygotowanie do badania

Aby wyniki badania ginekologicznego były miarodajne, należy się do nich odpowiednio przygotować. Najlepiej jest zaplanować wizytą na początku cyklu, po ustaniu miesiączki. Badania ginekologiczne podczas krwawienia miesiączkowego są możliwe, ale na ogół nie są komfortowe dla pacjentki.

Na badania ginekologiczne należy zabrać ze sobą pełną dokumentację medyczną, zwłaszcza gdy wizyta dotyczy pacjentki tuż po porodzie. Na badania ultrasonografii transwaginalnej należy zgłosić się z opróżnionym pęcherzem moczowym.

Podczas podstawowego badania ginekologicznego ważne jest, aby nie napinać mięśni pochwy i oddychać głęboko. Jeżeli jest to możliwe, warto się zrelaksować, co zmniejszy dyskomfort i ułatwi lekarzowi przeprowadzenie badania.

Badania ginekologiczne – przebieg badań

Badanie ginekologiczne trwa na ogół kilka minut i jest całkowicie bezbolesne. Jego przebieg uzależniony jest od rodzaju badania. Za pomocą badania palpacyjnego ginekolog ocenia stan szyjki macicy, pochwy, jajników, przymacicza, zagłębienia maciczno-odbytniczego i miednicę kostną.

Część z nich wykonywana jest przy pomocy specjalistycznych narzędzi ginekologicznych. W przypadku konieczności pobrania komórek z szyjki macicy do diagnostyki cytologicznej, lekarz używa specjalnej, miękkiej szczoteczki, a gotowy wymaz zabezpiecza na szkiełku.

Badania ginekologiczne – skutki uboczne i powikłania

Badanie ginekologiczne nie powoduje żadnych skutków ubocznych ani powikłań. Pacjentki mogą odczuwać niewielki dyskomfort związany z wprowadzeniem wziernika do pochwy, lecz stan ten jest chwilowy.

REKLAMA

Telekonsultacje w Świecie Zdrowia już od 89 zł

Mamy dla Ciebie:

  • konsultacje z internistą i pediatrą
  • ponad 10 dostępnych specjalizacji
  • szybki dostęp do pomocy lekarskiej