REKLAMA

Barszcz Sosnowskiego – oparzenia, leczenie. Jak udzielić pierwszej pomocy po kontakcie z barszczem Sosnowskiego?

Artykuł zweryfikowany przez specjalistę

Aktualizacja:

30 stycznia 2025

Publikacja:

06 lipca 2023

Czas czytania:

4 min

Autor:

Redakcja

Barszcz Sosnowskiego to roślina, która powoduje silne oparzenia u osób, które miały z nią kontakt. W pierwszej kolejności należy unikać kontaktu z rośliną, jeśli jednak już do niego doszło, trzeba odpowiednio zareagować i udzielić poszkodowanemu pierwszej pomocy, aby nie doszło do rozległych oparzeń.

33.jpg

Barszcz Sosnowskiego to roślina, która została do Polski sprowadzona z Rosji. Po co? Miała być hodowana na paszę dla bydła, jednak uprawa wiązała się z dużym ryzykiem dla zdrowia, więc jej zaniechano. A barszcz Sosnowskiego pozostawiony sam sobie zaczął się bardzo szybko rozprzestrzeniać.

Obecnie barszcz Sosnowskiego jest objęty zakazem uprawy i sprzedaży na terenie Polski. Należy pamiętać, że jest to roślina niebezpieczna nie tylko dla ludzi, ale także dla zwierząt i środowiska. Najczęstszymi miejscami występowania barszczu Sosnowskiego są tereny wzdłuż rzek, potoków, jezior, rowów, przy drogach. Roślina jest mrozoodporna i może rosnąć w cieniu.

Jak wygląda barszcz Sosnowskiego?

Barszcz Sosnowskiego potrafi osiągnąć imponujące rozmiary – nawet do 4 metrów. Zazwyczaj spotyka się okazy dorastające do 100–150 cm. Ze względu na wygląd może być mylony z koprem lub arcydzięglem. Ma charakterystyczny zapach związany z obecnością związków kumarynowych oraz włoski na grubych łodygach i liściach. To właśnie te włoski produkują toksyczną substancję. Roślina ma ogromne białe lub lekko różowe kwiatostany oraz liście o szerokości do 150 centymetrów i długości do 2 metrów. Łodyga barszczu ma małe fioletowe plamki.

Jak wygląda barszcz Sosnowskiego / Fot Adobe Stock
Barszcz Sosnowskiego

Barszcz Sosnowskiego – pierwsza pomoc przy oparzeniach

Oto 5 podstawowych kroków pierwszej pomocy przy oparzeniach barszczem Sosnowskiego:

  1. W przypadku bezpośredniego kontaktu z rośliną należy jak najszybciej przemyć skórę zimną wodą z mydłem, aby usunąć sok rośliny.
  2. Po kontakcie należy unikać słońca nawet do 48 godzin. To bardzo ważne, ponieważ promieniowanie ultrafioletowe zwiększa stan zapalny i ryzyko powstania blizn.
  3. Jeżeli wystąpi reakcja zapalna (mowa tu o lekkiej reakcji), w celu złagodzenia symptomów można zastosować okłady z mokrych kompresów lub lodu, a doustnie – dostępne bez recepty leki antyhistaminowe.
  4. W przypadku pojawienia się poważniejszych objawów, np. oparzeń, bąbli lub jakichkolwiek dolegliwości, na skutek bezpośredniego kontaktu z rośliną lub w efekcie przebywania w pobliżu, należy niezwłocznie zgłosić się do lekarza pierwszego kontaktu.
  5. W razie nasilających się problemów z oddychaniem należy niezwłocznie wezwać pogotowie ratunkowe.

Barszcz Sosnowskiego – pierwsze objawy po kontakcie z rośliną

Pierwsze objawy reakcji fotouczuleniowych pojawiają się już po około 15 minutach od kontaktu z rośliną. Nie jest to jednak regułą, mogą wystąpić nawet do 48 godzin od momentu kontaktu. Zazwyczaj intensywność objawów nasila się po 2 godzinach od kontaktu z barszczem Sosnowskiego. 

Objawy skórne przyjmują postać zaczerwienienia skóry, bolesnych pęcherzy z surowiczym płynem, bólu skóry, jej obrzęku, podrażnienia. Stan zapalny utrzymuje się kilka dni, a zmiany skórne w postaci zaczerwienienia skóry, ciemnych plam lub blizn – znacznie dłużej. Skóra w miejscu kontaktu z rośliną zachowuje wrażliwość na światło ultrafioletowe nawet przez kilka lat. Kontakt z barszczem Sosnowskiego jest szczególnie niebezpieczny dla osób z jasną karnacją, dzieci oraz alergików (może prowadzić do wstrząsu anafilaktycznego).

Zetknięcie się z tą rośliną może prowadzić do oparzenia II lub III stopnia; na siłę oparzenia wpływ mają takie czynniki, jak intensywność narażenia na światło, ilość olejku eterycznego, który miał kontakt ze skórą, czy wrażliwość na tę roślinę.

Innymi objawami kontaktu z toksycznymi związkami z barszczu Sosnowskiego są:

  • nudności,
  • bóle głowy,
  • wymioty,
  • podrażnienie dróg oddechowych,
  • zapalenie spojówek,
  • martwica skóry,
  • pęcherze wypełnione płynem surowiczym.

Uznaje się, że związki toksyczne zawarte w barszczu Sosnowskiego mają właściwości mutagenne i kancerogenne.

Co powoduje wzrost toksyczności rośliny?

  • duża wilgotność – np. mokra skóra, czy to od wody, czy od potu,
  • wysoka temperatura powietrza (olejki eteryczne z barszczu mogą parować i unosić się w powietrzu).

Roślina ta jest toksyczna również dla zwierząt i może powodować stan zapalny układu pokarmowego, biegunkę lub krwotoki wewnętrzne.

ikona doktor

Artykuł zweryfikowany przez specjalistę

lek. Nikol Orzechowski

lek. Nikol Orzechowski

internista

Zobacz stronę specjalisty
REKLAMA

Telekonsultacje w Świecie Zdrowia już od 89 zł

Mamy dla Ciebie:

  • konsultacje z internistą i pediatrą
  • ponad 10 dostępnych specjalizacji
  • szybki dostęp do pomocy lekarskiej