Czy skolioza to boczne skrzywienie kręgosłupa? Nie do końca, ponieważ skolioza występuje w trzech płaszczyznach:
- strzałkowej – kręgosłup ulega przednio-tylnym odchyleniom,
- czołowej – tu właśnie mówimy o bocznym skrzywieniu kręgosłupa, ponieważ wygina się on do boku,
- poprzecznej – rotacja i torsja kręgów.
Jednak myśląc o bocznym skrzywieniu kręgosłupa najczęściej kojarzy się je ze skoliozą, będącą chorobą narządu ruchu.
Przyczyny skoliozy
Boczne skrzywienie kręgosłupa może być przypadłością wrodzoną lub pojawić się na różnych etapach życia – zarówno w dzieciństwie, jak i u dorosłych. Najczęściej skoliozę stwierdza się w okresie dojrzewania. Wśród przyczyn skoliozy wymienia się:
- uwarunkowania genetyczne,
- różną długość kończyn,
- choroby neurologiczne,
- choroby przewlekłe,
- zwyrodnienia stawów,
- brak dobrej stabilizacji centralnej,
- problemy z równowagą,
- zaburzenia mechanizmu antygrawitacyjnego,
- wykonywane w okresie wzrostu operacje na klatce piersiowej,
- porażenie mózgowe,
- dystrofię mięśniową,
- przepuklinę krążka międzykręgowego,
- guzy kości.
W większości przypadków przyczyny bocznego skrzywienia kręgosłupa nie są znane.
Objawy bocznego skrzywienia kręgosłupa
Skolioza rozwija się w odcinku piersiowym kręgosłupa (górna część pleców) lub pomiędzy piersiowym a lędźwiowym (środek pleców). Rzadziej występuje w odcinku lędźwiowym. Skrzywienie kręgosłupa może być prawostronne lub lewostronne. Kręgosłup osoby ze skoliozą przypomina literę S. Skolioza może rzutować na funkcjonowanie całego organizmu, dlatego nie należy jej lekceważyć. Jak rozpoznać skoliozę? Objawy to:
- asymetryczne i wystające łopatki,
- położenie jednego barku niżej względem drugiego,
- asymetria wcięć w talii,
- pojawienie się po jednej stronie garbu żebrowego (widoczny w skłonie),
- asymetria ramion i bioder,
- wał lędźwiowy – widoczny w odcinku lędźwiowym po jednej stronie kręgosłupa, powstaje w efekcie jego rotacji,
- ból kręgosłupa,
- niekiedy różnica w długości kończyn dolnych.
Diagnoza bocznego skrzywienia kręgosłupa
Chodź niektóre objawy bocznego skrzywienia kręgosłupa widoczne są gołym okiem, to diagnoza należy do specjalisty. Lekarz stawia ją w oparciu o wynik zdjęcia rentgenowskiego. W przypadku dzieci i młodzieży lepszą metodą będzie tomografia komputerowa lub rezonans magnetyczny – badania bez wykorzystania szkodliwego promieniowania rentgenowskiego.
O skoliozie świadczy wielkość kątowa skrzywienia kręgosłupa wynosząca minimum 10 stopni według skali Cobba.
Leczenie bocznego skrzywienia kręgosłupa
Na wybór metody leczenia skoliozy ma wpływ:
- wiek pacjenta,
- stopień zaawansowania choroby.
Przywracanie właściwego kształtu kręgosłupa odbywa się za pomocą ćwiczeń korekcyjnych (np. pływanie w basenie), noszenia gorsetów ortopedycznych oraz fizjoterapii. W najcięższych przypadkach (skrzywienie powyżej 40 stopni, narastanie skrzywienia pomimo noszenia gorsetu i rehabilitacji) wykonuje się operację polegającą na ustawieniu kręgosłupa za pomocą śrub połączonych prętami.
Profilaktyka bocznego skrzywienia kręgosłupa
Czy bocznego skrzywienia kręgosłupa można uniknąć? Choć przyczyny większości skolioz nie są znane, to jednak można zapobiec pogłębianiu się skrzywienia, m.in. poprzez utrzymywanie prawidłowej postawy ciała.
