Kaszel pełni rolę ochronną – jego zadaniem jest oczyszczenie dróg oddechowych ze wszystkiego, co zbędne – czyli zalegającego śluzu, płynów, śliny, a także ciał obcych. Odruch kaszlu polega na mimowolnym zaczerpnięciu wdechu, a następnie silnym skurczu mięśni krtani i klatki piersiowej. W wyniku skurczu powietrze zostaje gwałtownie i z dużą szybkością wyrzucone z dróg oddechowych. W ten sposób możliwe jest usunięcie zalegających substancji.
Rodzaje kaszlu
Kaszel można podzielić ze względu na czas trwania na:
- kaszel ostry, trwający do 3 tygodni,
- kaszel podostry, trwający 3-8 tygodni,
- kaszel przewlekły trwający ponad 8 tygodni,
oraz ze względu na rodzaj:
- kaszel mokry, inaczej produktywny,
- kaszel suchy, czyli nieproduktywny.
Osobnym rodzajem kaszlu jest kaszel palacza, to mokry kaszel, który występuje u osób palących wyroby tytoniowe. Powstaje w wyniku zanieczyszczenia dróg oddechowych substancjami chemicznymi oraz ciągłego ich drażnienia dymem tytoniowym.
Polecamy: Duszący kaszel – co oznacza? Diagnostyka i leczenie
Kaszel covidowy
W związku z nowym typem wirusa SARS-coV-2, lekarze wyróżniają typ kaszlu nazywany covidowym. Ma on związek z zakażeniem koronawirusem. Tego typu kaszel jest:
- uporczywy, suchy (nieproduktywny), szczekający,
- towarzyszy mu duszność i ból mięśni,
- często pojawia się zadyszka,
- kaszel może zmienić się z suchego w mokry – dochodzi do niego przy przebiegu zapalenia płuc u chorych na COVID-19.
Więcej: Kaszel covidowy – jak rozpoznać kaszel występujący przy zakażeniu koronawirusem?
Przyczyny kaszlu
Przyczyn kaszlu może być wiele, jednak zdecydowanie najczęściej wynika on z infekcji układu oddechowego – może być spowodowany zapaleniem gardła, zapaleniem oskrzeli, zapaleniem płuc, a także zapaleniem zatok, kiedy wydzielina z zatok spływa po tylnej ścianie gardła. Kaszel pojawia się także u pacjentów z astmą oraz alergiami wziewnymi, może być spowodowany ciałem obcym w drogach oddechowych, a także tak poważnymi problemami, jak zatorowością płucną czy obrzękiem płuc.
W zależności od rodzaju choroby kaszel będzie inny – kaszel mokry będzie występował przy zapaleniu zatok, katarze, zapalaniu oskrzeli i płuc. Z kolei kaszel suchy pojawia się przy astmie. Należy pamiętać, że przewlekły kaszel może świadczyć także o innych chorobach, np. o niewydolności lewej komory serca albo o refluksie żołądkowym. Przewlekły kaszel może świadczyć o chorobach takich, jak nowotwory płuc czy krtani, gruźlica, krztusiec oraz o złamaniu żeber.
Jak pozbyć się kaszlu?
Leczenie kaszlu zależy od jego przyczyny. Terapia przyczynowa polega na wyleczeniu choroby powodującej kaszel. Lekarz przeprowadza wywiad z pacjentem, osłuchuje go, może zlecić dodatkowe badania: RTG lub tomografię komputerową klatki piersiowej, spirometrię czy testy alergiczne. Na podstawie wyników stawia diagnozę.
Leczenie suchego kaszlu często polega na stosowaniu leków hamujących odruch kaszlowy.
Leczenie mokrego kaszlu przewiduje podawanie leków rozrzedzających wydzielinę i ułatwiających jej odkrztuszanie. Należy je przyjmować dwa razy dziennie do godziny 17, aby kaszel nie męczył nas w nocy.
Bardzo często w przypadku mokrego kaszlu zaleca się inhalacje – z 3-procentowego roztworu soli morskiej. Inhalacje ułatwiają odkrztuszanie wydzieliny i nawilżają śluzówkę.








