Przebarwienia na paznokciach – przyczyny
Skąd biorą się przebarwienia na paznokciach? Najczęstsze przyczyny to:
- niedobory pokarmowe (witaminy, minerały),
- choroby ogólnoustrojowe,
- urazy i uszkodzenia mechaniczne płytki paznokcia (krwiaki na paznokciu),
- nadmierne korzystanie z lakierów do paznokci (zwłaszcza bez nakładania bazy ochronnej pod lakier),
- manicure hybrydowy (przebarwienia na paznokciach po hybrydzie to częsty problem),
- zażywane leki (niektóre substancje mogą wykazywać efekt uboczny w postaci przebarwień na paznokciach),
- palenie papierosów.
Uwaga! Przebarwienia na paznokciach mogą być źródłem informacji o ogólnym stanie zdrowia. Zazwyczaj nie stanowią powodu do niepokoju, jednak czasem mogą sygnalizować choroby. Jeśli zaobserwujesz zmieniony wygląd paznokci, skonsultuj się z lekarzem (internistą lub dermatologiem), aby wykonać podstawowe badania.
Pomocna może okazać się także wizyta u dietetyka – w przypadku niedoborów zaplanuje posiłki, w taki sposób, aby uzupełnić brakujące składniki odżywcze.
O jakich chorobach mogą świadczyć przebarwienia na paznokciach?
Przebarwienia na paznokciach mogą występować w przebiegu wielu groźnych schorzeń. Choroby ogólnoustrojowe wpływające na paznokcie, to m.in.:
- żółtaczka,
- grzybica,
- cukrzyca,
- infekcje (bakteryjne i wirusowe),
- anemia,
- niewydolność nerek,
- łuszczyca paznokci,
- nowotwór (czerniak podpaznokciowy),
- zakażenie wirusem HIV,
- toczeń układowy,
- reumatoidalne zapalenie stawów,
- atopowe zapalenie skóry,
- nadczynność i niedoczynność tarczycy,
- choroby układu krążenia i płuc (sinica – niedotlenienie powoduje niebieskie zabarwienie paznokci),
- choroby układu pokarmowego (zaburzenie wchłaniania może być źródłem niedoborów pokarmowych).
Czytaj także: Choroby paznokci u nóg i rąk – zmiany na paznokciach, leczenie
Przebarwienia na paznokciach – witaminy
Brak podstawowych składników odżywczych w diecie sprawia, że paznokcie stają się kruche i łamliwe, a na ich płytce mogą pojawić się nieestetyczne przebarwienia. Oto lista witamin i minerałów, których niedobór wpływa na kondycję paznokci i powoduje powstawanie nie tylko białych plam, ale także bruzd i pionowych pasków:
- witamin B12,
- witamina B7 (biotyna),
- witamina A,
- witamina C,
- żelazo,
- cynk,
- wapń,
- potas,
- krzem,
- magnez.
Pamiętaj! Przebarwienia mogą oznaczać poważne schorzenia – nie zawsze jest to tylko efekt mało zróżnicowanej diety lub defekt kosmetyczny po stosowaniu lakierów. Należy rozważyć inne powody złej kondycji paznokci.
Zobacz odżywki do paznokci i serum regenerujące
Rodzaje przebarwień na paznokciach
Wygląd przebarwień na paznokciach może pomóc zidentyfikować przyczynę. W diagnostyce warto wziąć pod uwagę takie elementy jak:
- kolor i kształt przebarwień – np. białe linie, kropki, bruzdy, żółte, czerwone, czarne lub brązowe,
- zmienioną powierzchnię paznokci – trzon płytki paznokcia może mieć zgrubienia i fałdy, płytka może być matowa.
Żółte przebarwienia na paznokciach
Żółte przebarwienia na paznokciach u rąk i u nóg mogą być spowodowane czynnikami, takimi jak:
- używanie środków czyszczących bez rękawiczek – płytka paznokcia wysycha, staje się łamliwa i żółknie pod wpływem drażniących substancji,
- przyjmowanie leków – często żółknięcie paznokci to skutek działania beta-karotenu zawartego w lekach. Innym powodem pojawiania się żółtych przebarwień na paznokciach może być stosowanie antybiotyków z grupy tetracyklin,
- manicure hybrydowy i lakiery do paznokci (zwłaszcza w ciemnych kolorach) – używane bez odpowiedniego podkładu zabezpieczającego,
- łuszczyca – pod paznokciami pojawiają się żółte przebarwienia. Dodatkowo na płytce można zauważyć małe, punktowe wgłębienia przypominające ślady po ukłuciu szpilką (jest to tzw. objaw naparstka),
- grzybica – żółte przebarwienia na paznokciach powstają w wyniku infekcji (powodują ją dermatofity, które przedostają się w głąb paznokcia przez uszkodzenia w jego strukturze). Objawy grzybicy paznokci to także pogrubienie płytki, zniekształcenie i rozwarstwianie paznokci. W zaawansowanej postaci fragmenty paznokci mogą odpadać powodując ból,
- schorzenia wątroby (np. wirusowe zapalenie wątroby) – paznokcie mogą przybrać żółty kolor, gdy w organizmie podnosi się poziom bilirubiny (żółtopomarańczowy barwnik), co świadczy o zaburzeniach w pracy wątroby i trzustki,
- palenie papierosów – związki zawarte w dymie wnikają w strukturę paznokcia. U palaczy można zaobserwować także żółte zabarwienie palców, w których najczęściej trzymany jest papieros.
Poniżej zdjęcie prezentujące, jak wyglądają żółte przebarwienia na paznokciach:
Czytaj więcej: Żółte paznokcie u nóg, u rąk – o czym świadczą i jak je leczyć?
Białe przebarwienia na paznokciach
Białe przebarwienia na paznokciach u rąk i u nóg to inaczej leukonychia. Spotkać się można także z określeniami: bielactwo paznokci i kwitnące paznokcie (potocznie).
Są to najczęściej białe plamki, ale także białe poprzeczne lub pionowe prążki/paski biegnące przez płytkę paznokcia.
Leukonychię można podzielić na trzy rodzaje ze względu na umiejscowienie zmian:
- Leukonychia prawdziwa (zmiany zlokalizowane w łożysku paznokcia),
- Leukonychia pozorna (zmiany znajdują się w tkankach podpaznokciowych),
- Pseudoleukonychia (przebarwienia znajdują się w płytce paznokcia).
Białe plamy na paznokciach mogą mieć różne przyczyny, m.in.:
- mikrourazy mechaniczne – przyczyną może być uderzenie lub ściśnięcie paznokcia, czego efektem jest powstanie pęcherzyków powietrza widocznych pod paznokciem,
- zabiegi kosmetyczne – używanie słabej jakości produktów zawierających szkodliwe substancje; nieumiejętne wycinanie skórek lub piłowanie paznokci,
- łuszczyca i grzybica – w chorobach tych mogą pojawić się również żółte przebarwienia na paznokciach u rąk i u nóg,
- niedobory pokarmowe – głównie brak cynku, ale do powstania przebarwień mogą przyczyniać się także niedobory innych składników – więcej przeczytasz w rozdziale „Białe plamki na paznokciach – witaminy”,
- predyspozycje genetyczne – u niektórych osób białe przebarwienia na paznokciach są cechą dziedziczną,
- zatrucie metalami ciężkimi (arsenem lub talem) – białe przebarwienia na paznokciach określane są wtedy jako tzw. pasma messa,
- choroby – marskość wątroby, hipoalbuminemia, przewlekła niewydolność nerek.
Oto jak wyglądają białe plamy na paznokciach u ręki:
Brązowe i ciemne przebarwienia na paznokciach
Kiedy pojawiają się brązowe przebarwienia na paznokciach? Możliwe przyczyny to:
- niewydolność nerek,
- grzybica paznokci,
- zaburzenia pracy tarczycy,
- palenie papierosów,
- osłabienie organizmu poprzez niedożywienie,
- choroba Addisona,
- czerniak podpaznokciowy.
Czarne lub brązowe przebarwienia na paznokciach mogą wystąpić także jeśli doszło do urazu mechanicznego. Widoczne ciemne plamy i kreski to zwykle wynik zatrzymanej pod paznokciem krwi – gdy paznokieć rośnie, przebarwienia stopniowo przesuwają się ku górze, aż do całkowitego zniknięcia.
Pamiętaj! Ciemne przebarwienia na paznokciach w postaci czarnych pasków lub smug mogą być objawem nowotworu (czerniak podpaznokciowy). Dlatego jeśli zauważysz u siebie niepokojące lub podejrzane zmiany, zgłoś się do lekarza – im wcześniej uda się zdiagnozować chorobę, tym większa szansa na całkowite wyleczenie.
Zielone przebarwienia na paznokciach
Zielone przebarwienia na paznokciach mogą być wynikiem zakażenia – patogen wywołujący zmiany to tlenowa bakteria – pałeczka ropy błękitnej (łac. Pseudomonas aeruginosa).
Jak wyglądają zielone przebarwienia na paznokciach? Są to żółtozielone plamki, które widoczne są głównie na dalszych częściach paznokcia (zwykle nie u nasady).
Zarazić można się np. podczas zabiegu nakładania lakierów hybrydowych lub podczas zwykłego manicure – często przebarwienia na paznokciach można zaobserwować po hybrydzie, tj. po usunięciu preparatu (pot. ściągnięciu hybrydy).
Na wystąpienie infekcji szczególnie podatne są osoby, u których doszło do urazów paznokcia, np. w wyniku obgryzania paznokci lub oddzielenia się płytki paznokcia od łożyska paznokciowego. Do zakażenia może dojść np. podczas wizyty na basenie lub saunie, ale także przy niedostatecznej higienie rąk lub stóp.
Leczenie zielonych przebarwień na paznokciach polega na stosowaniu antybiotyków zaleconych przez lekarza.
Czytaj więcej: Zielone paznokcie – skąd się biorą odbarwienia na płytce paznokci? Co oznaczają zielone paznokcie?
Jak usunąć przebarwienia na paznokciach?
Aby pozbyć się przebarwień na paznokciach, należy najpierw określić, jaka jest ich przyczyna – w tym celu skonsultuj się z lekarzem lub dietetykiem, który pomoże w ustaleniu źródła problemu.
Jeśli podejrzewasz, że zmiany na paznokciach to grzybica – udaj się na wizytę do dermatologa, który zleci badania i dobierze kurację. W aptekach bez recepty dostępne są także preparaty przeciwgrzybiczne (w formie lakieru do paznokci) – jednak najlepiej stosować je, gdy wiadomo, że przebarwienia na paznokciach to efekt grzybicy, a nie innego schorzenia.
W przypadku przebarwień na paznokciach wynikających z chorób ogólnoustrojowych – wskazana jest wizyta u lekarza ogólnego, który pokieruje dalszym leczeniem lub doradzi wizytę u lekarza odpowiedniej specjalizacji. Wygląd paznokci uzależniony jest od stanu zdrowia i kondycji organizmu, dlatego chcąc usunąć przebarwienia, należy skupić się na leczeniu choroby podstawowej.
U niektórych osób przebarwienia na paznokciach mogą być skutkiem braku witamin i minerałów – w takiej sytuacji zmiany w codziennej diecie mogą pomóc uporać się z nieestetycznym wyglądem paznokci.
Co jeść w przypadku przebarwień na paznokciach?
Jeśli zauważysz u siebie przebarwienia na paznokciach, przyjrzyj się swojej diecie. Możesz uzupełnić niedobory poprzez spożywanie posiłków bogatych w składniki, które mają wpływ na wygląd paznokci, są to:
- witamina A: szpinak, jarmuż, botwinka, ryby (łosoś, makrela), awokado, dynia, wątróbka,
- witamina B7: awokado, jaja, wątróbka, drożdże, łosoś orzechy włoskie, orzechy nerkowca,
- witamina B12: występuje w produktach odzwierzęcych – nabiał (jogurty, mleko, ser), mięso czerwone i drobiowe, tuńczyk, makrela, łosoś,
- witamina C: papryka, owoce cytrusowe, jagody, truskawki, kiwi, brukselka, brokuły, kalafior,
- cynk: pełnoziarniste produkty zbożowe, ser żółty, orzechy nerkowca, pestki dyni, siemię lniane,
- żelazo: kakao, suszone morele, mięso, orzechy laskowe, migdały, warzywa strączkowe,
- potas: nabiał, fasola, soczewica, pomidory, banany, marchew.
Pamiętaj! Przy doborze diety, unikaj produktów powodujących alergie i nietolerancje pokarmowe – najlepiej skonsultuj się z dietetykiem. Specjalista ułoży szczegółowy plan dietetyczny, w którym uwzględni niedobory konkretnych składników i Twoją sytuację zdrowotną (w oparciu o wyniki badań i wywiad).
Jak usunąć przebarwienia na paznokciach po lakierze?
Żółte przebarwienia na paznokciach po lakierze najlepiej usunąć za pomocą specjalnych preparatów – zawierają substancje pielęgnujące i rozjaśniające płytkę paznokcia. Środki te zadziałają na przebarwienia paznokci u nóg i u rąk.
Możesz też wykorzystać domowe sposoby – przygotuj pastę z soku cytryny i proszku do pieczenia i wmasuj w paznokcie. Odczekaj około minuty, a następnie zmyj papkę wodą. Zamiast proszku do pieczenia, możesz użyć soli – dzięki temu domowy kosmetyk zadziała jak peeling polerujący płytkę paznokcia.
Ważne! Zanim wypróbujesz domowe sposoby na żółte przebarwienia po lakierze, pamiętaj, aby sprawdzić, czy wokół nasady paznokcia nie ma skaleczeń i zadartych skórek – sok z cytryny może podrażniać i powodować pieczenie.
Autor: Katarzyna Górska
