REKLAMA

Choroba Pompego – przyczyny, objawy, leczenie

Aktualizacja:

24 września 2024

Publikacja:

27 maja 2021

Czas czytania:

4 min

Autor:

Redakcja

Choroba Pompego jest bardzo rzadkim genetycznym schorzeniem. Typowa dla niej jest słabość wszystkich mięśni w organizmie – zarówno kończyn, jak i narządów, np. serca. Przyczynia się do niewydolności oddechowej, co może skończyć się śmiercią. Czym jest choroba Pompego i jak ją rozpoznać?

choroba pompego

Choroba Pompego – co to za schorzenie? Jakie są przyczyny?

Choroba Pompego, nazywana również glikogenozą typu II, ma podłoże genetyczne. Jej przyczyną jest zbyt mała ilość enzymu GAA rozkładającego glikogen w mięśniach.

Glikogen ma za zadanie dostarczyć energię poprzez przekształcenie się w cukry proste. Na skutek zaburzeń w jego rozkładzie mięśnie nie dostają odpowiedniej dawki energii, co przekłada się na ich słabą siłę. Dodatkowo problemy z rozkładem glikogenu sprawiają, że zaczyna się on kumulować w mięśniach (np. sercu) i nerwach, co zaburza prawidłową pracę tych narządów.

Choroba Pompego – ryzyko odziedziczenia choroby

Jeśli oboje rodziców posiada uszkodzony gen, to ryzyko odziedziczenia choroby u dziecka wynosi ¼. Natomiast jeśli tylko jeden z rodziców jest posiadaczem takiego genu, ryzyko rośnie do ½. Co istotne, choroba wcale nie musi być stwierdzona ani rozwinięta u rodziców. Wystarczy sama obecność uszkodzonego genu, który w procesie dziedziczenia przenosi się do DNA dziecka.

Choroba Pompego – jak rozpoznać? Objawy

Najważniejszym symptomem choroby Pompego są słabe mięśnie. Przyczyniają się one do wielu dość typowych zaburzeń, które mogą świadczyć o wystąpieniu tego rzadkiego schorzenia. Co istotne, choroba ma dwie postacie – niemowlęcą i dorosłą.

Postać niemowlęca

Schorzenie można zaobserwować już na etapie niemowlęcym. Typowym sygnałem jest zbyt niskie napięcie mięśniowe (wiotkość) oraz mała masa urodzeniowa i kłopoty z jej zwiększeniem. Obserwuje się również:
  • powiększoną wątrobę i język,
  • niewydolność sercową i oddechową,
  • częste infekcje.
Objawy te pojawiają się w przeciągu pierwszych 12 miesięcy życia.

Postać dorosła

W tej postaci objawy choroby Pompego mogą być mało specyficzne. Pojawiają się często nawet po 50. roku życia, dlatego mogą być zrzucane na karb starszego wieku. W przebiegu schorzenia występują:
  • bóle głowy (zwłaszcza o poranku) i mięśni;
  • kłopoty z oddychaniem, szczególnie w pozycji leżącej;
  • szybkie męczenie się, podatność na zadyszki – nie tylko w czasie spaceru, ale także w czasie mówienia;
  • senność, problemy z koncentracją;
  • bezdech senny;
  • niedowłady niektórych mięśni, przekładające się na tzw. „kaczy chód” czy trudności przy wstawaniu i poruszaniu się.
Dalszy rozwój choroby może doprowadzić do całkowitej utraty możliwości chodzenia.

Z racji tego, że choroba osłabia wszystkie mięśnie, w tym serce, płuca i cały układ oddechowy, przyczynia się do wystąpienia niewydolności oddechowej. Brak leczenia skutkuje nasileniem się tego schorzenia, co prowadzi do śmierci. Zaniechanie lub rezygnacja ze wsparcia medycznego pogłębiają niedowłady i nasilają niepełnosprawność ruchową.

Choroba Pompego – jakie badania wykonać? Jak leczyć?

W celu zdiagnozowania choroby Pompego zazwyczaj przeprowadza się 2 badania. Ich celem jest określenie aktywności enzymu GAA. Te badania to:
  • badanie suchej kropli krwi,
  • badanie pełnej krwi obiegowej.
Pierwsze z badań przeprowadza się nieco częściej. Pozytywny wynik w każdym z tych badań może wskazywać na chorobę Pompego, co jest sygnałem do dalszej, pogłębionej diagnozy. Takim pogłębieniem może być np. EKG (pokazuje przerost serca mięśniowego lub brak przerostu) lub badanie elektromiograficzne (sprawdza kondycję mięśni). Niekiedy te badania wykonuje się jako pierwsze, a dopiero w następstwie zleca się analizę krwi pod kątem GAA.

Leczenie choroby Pompego odbywa się poprzez dostarczanie brakującego enzymu GAA. Podaje się go dożylnie, regularnie – co 14 dni. Konieczne może być również leczenie objawów towarzyszących, np. niewydolności oddechowej lub sercowej.

Choroba Pompego – do jakiego lekarz iść?

Wybór odpowiedniego specjalisty zależy od obecnych objawów. W przypadku postaci niemowlęcej najlepszym wyborem będzie neurolog lub pediatra specjalizujący się w neurologii dziecięcej. W postaci dorosłej należy sugerować się symptomami – jeśli pojawiają się niedowłady i trudności z poruszaniem się, najlepszym specjalistą będzie neurolog. Przy problemach z sercem i oddychaniem warto zwrócić się do kardiologa lub pulmonologa (szczególnie jeśli pojawia się bezdech senny).
 

Autor: Redakcja