Grzybica pachwin – czym jest?
Tinea cruris jest zakażeniem spowodowanym przez dermatofity, częściej występującym u dorosłych mężczyzn niż u dzieci lub kobiet. Zmiany lokalizują się w pachwinach i górnej części powierzchni wewnętrznej ud, czasami obejmują także worek mosznowy i okolice krocza. Dermatofity najczęściej odpowiedzialne za rozwój grzybicy pachwin to Trichophyton rubrum oraz Epidermophyton floccosum.
Grzybica pachwin jest schorzeniem o charakterze nawrotowym, dlatego jeśli wystąpiła raz należy być czujnym. W profilaktyce zakażeń grzybiczych bardzo ważna jest właściwa higiena oraz utrzymywanie skóry względnie suchej.
Grzybica pachwin – objawy
Zmiany mają postać ognisk rumieniowych, złuszczających się, na obwodzie zmian widać większe nasilenie procesu zapalnego. Pierwszym objawem zmian grzybiczych są czerwone plamy o nieregularnych kształtach z wypukłością w części obwodowej. Wypukłość powiększa się, obwód jest mocno zaczerwieniony, natomiast na środku zmienionej chorobowo skóry widoczne jest przejaśnienie. Często pojawiają się świąd i pieczenie. Możliwe także, że na obwodach zmian wystąpią grudki lub pęcherze.
Przyczyny grzybicy pachwin
Grzybica pachwin jest chorobą zakaźną, która może rozwinąć się w wyniku kontaktu z grzybami z innych miejsc ciała, a także na skutek kontaktu z innymi ludźmi lub na skutek niewłaściwych zachowań higienicznych – korzystania z zakażonych ręczników, gąbek, ubrań.
Zakażeniu sprzyjają także:
- płeć męska,
- otyłość,
- cukrzyca,
- nadmierna potliwość,
- osłabienie układu odpornościowego,
- współwystępowanie przewlekłych chorób skóry (atopowe zapalenie skóry (AZS), ŁZS),
- noszenie nieprzepuszczalnej i obcisłej bielizny oraz ubrań,
- złe nawyki higieniczne (zbyt rzadkie pranie odzieży, korzystanie ze wspólnych ręczników itp.),
- podrażnienia skóry okolic pachwin.
Należy pamiętać, że dermatofity rozwijają się w mokrych lub wilgotnych przestrzeniach, dlatego ich rozwojowi sprzyja wilgoć – także wynikająca z nadmiernego pocenia się. Do infekcji może także dojść na skutek przeniesienia zakażenia z zaatakowanych grzybicą stóp lub narządów płciowych.
Grzybica pachwin a wyprzenie drożdżakowe
Grzybica pachwin to nie jedyne zakażenie, które może występować na skórze gładkiej. Należy różnicować ją z łupieżem rumieniowatym, łuszczycą oraz wyprzeniem drożdżakowym lub bakteryjnym.
Wyprzenie drożdżakowe bardzo przypomina zmiany w przebiegu grzybicy – lokalizuje się na ogół w fałdzie międzypośladkowym, okolicach odbytu, ale także w fałdach pachwinowych oraz podpiersiowych, a także między palcami dłoni i stóp. Początkowo objawia się matową i białą powierzchnią skóry, a następnie dochodzi do złuszczania się naskórka i w konsekwencji powstają ciemnoczerwone, połyskliwe, wilgotne, bolesne nadżerki. Ognisko chorobowe odgraniczone jest od skóry zdrowej rąbkiem odwarstwionego naskórka, przy czym zmian może być więcej.
W leczeniu wyprzenia drożdżakowego stosuje się kremy zawierające antybiotyki przez okres do ustąpienia zmian oraz 7 dni po ustąpieniu.
Rozpoznanie i leczenie grzybicy pachwin
W przypadku pojawienia się niepokojących zmian skórnych należy udać się do dermatologa. Na ogół na podstawie badania jest on w stanie ocenić, czy doszło do rozwoju grzybicy lub jest to inne schorzenie skóry. W przypadku wątpliwości kieruje on pacjenta na badania, które obejmują pobranie materiału ze zmian do badania i ich ocena pod mikroskopem. Można także wykonać posiew ze zmiany – odbywa się on poprzez pobranie materiału biologicznego oraz hodowla grzybów na specjalnej pożywce.
W przypadku potwierdzenia grzybicy pachwin najczęściej stosuje się leczenie miejscowe, przebiegające podobnie do leczenia grzybicy stóp lub paznokci. Polega ono na smarowaniu zmian specjalną maścią z antybiotykiem przez okres około 2-3 tygodni, przy czym nawet po ustąpieniu zmian należy kontynuować terapię przez około tydzień lub dwa, w zależności od tego, co zaleci lekarz.
W przypadkach nasilenia zmian oraz na podstawie wywiadu z pacjentem dotyczącego innych objawów (współwystępowania innego rodzaju grzybicy, np. stóp lub paznokci), dermatolog może zaordynować leczenie ogólnoustrojowe. Najczęściej stosowane leki to flukonazol, itrakonazol oraz terbinafina. Leki należy przyjmować zgodnie z zaleceniami lekarza, nawet do 4 tygodni.
Profilaktyka grzybicy pachwin
Profilaktyka w przypadku grzybicy pachwin obejmuje jedynie dobre nawyki higieniczne. Najważniejsze jest, aby utrzymywać skórę w stanie czystości i suchości – należy dokładnie wycierać okolice pachwin po myciu, a także nie zapominać o osuszaniu przestrzeni między palcami u stóp – na skutek zakażenia grzybicą stóp lub paznokci zakażenie można przenieść właśnie na pachwiny. Wskazane jest:
- regularne mycie łagodnymi preparatami,
- noszenie bawełnianej bielizny, która jest przewiewna,
- dopasowanie bielizny do właściwego rozmiaru – nie powinna być obcisła, aby nie powodować otarć mechanicznych,
- codzienna zmiana bielizny na czystą.
Latem, kiedy człowiek więcej się poci – nawet częściej, tak, aby nosić suchą bieliznę. W przypadku problemu nadpotliwości można stosować specjalne pudry lub zasypki, które zapobiegają nadmiernej wilgoci.
