Prawidłowy poziom cukru we krwi na czczo w badaniu z krwi żylnej mieści się w przedziale 70–99 mg/dL (3,9 do 5,5 mmol/L). Na stan przedcukrzycowy i nieprawidłowy wynik glukozy we krwi wskazują wartości na czczo 100–125 mg/dL (5,6 do 6,9 mmol/L), a przekroczenie tej granicy (126 mg/dL; 7,0 mmol/L; lub powyżej tej wartości na czczo) w dwóch pomiarach skutkuje zdiagnozowaniem cukrzycy.
Jakie mogą być przyczyny zbyt wysokiego poziomu cukru?
Warto wiedzieć, że tzw. przecukrzenie to inaczej hiperglikemia, czyli zbyt wysokie stężenie glukozy we krwi. W kontekście cukrzycy jest to najważniejszy parametr monitorujący chorobę, do którego należy podchodzić indywidualnie. O hiperglikemii w cukrzycy można mówić wówczas, gdy cukier we krwi 2 godziny po posiłku przekroczy 140 mg/dl, natomiast przy stosowaniu ciągłego monitorowania glikemii – gdy stężenia glukozy przekroczą 180 mg/dl.
Możliwe przyczyny zbyt wysokiego poziomu cukru
- insulinooporność;
- niezdiagnozowana cukrzyca;
- niewłaściwie leczona cukrzyca;
- błędy w dawkowaniu insuliny;
- stan przedcukrzycowy;
- zespół Cushinga;
- niektóre choroby endokrynologiczne;
- niektóre choroby trzustki (w tym nowotwór trzustki).
Za wysoki cukier we krwi – jak się objawia?
Objawy mogą być różne – zależą nie tylko od przyczyny zbyt wysokiego cukru, ale także od stopnia przekroczenia normy. Ważny jest również mechanizm powstawania hiperglikemii. W cukrzycy typu 1. wynika z bezwzględnego lub względnego niedoboru insuliny, a w cukrzycy typu 2. – z nieefektywnego działania insuliny w organizmie.
Możliwe objawy podwyższonego poziomu cukru we krwi
- częstomocz;
- suchość w ustach;
- wzmożone pragnienie (polidypsja);
- ogólne osłabienie, senność;
- zaburzenie widzenia;
- bóle głowy;
- suchość skóry;
- zapalenie dróg moczowych;
- zapalenie dróg rodnych u kobiet.
Jak obniżyć cukier?
Na forach często pojawia się pytanie o to, jak szybko obniżyć poziom cukru. Przede wszystkim należy wszystkie niepokojące objawy skonsultować z lekarzem – działania w pośpiechu nie rozwiążą problemu. Podstawowym zaleceniem w kontekście prawidłowej glikemii jest zazwyczaj stosowanie prawidłowej diety. Diabetolog lub dietetyk pomogą w doborze odpowiednich produktów – tworząc zarazem indywidualną listę produktów wskazanych i zakazanych (a dodatkowo: powodujących gwałtowne wzrosty cukru).
Czasem w obniżeniu glikemii w cukrzycy typu 2. leczonej lekami doustnymi poziom cukru mogą pomóc uregulować suplementy diety na bazie białej morwy, cynamonu itp. W cukrzycy leczonej insuliną należy dostosować dawkę insuliny – o zalecenia w takim przypadku warto dopytać lekarza.
Produkty obniżające cukier lub/i pomagające utrzymać prawidłowy poziom cukru
Składniki diety pomagające unormować glikemię to m.in.:
- odtłuszczony nabiał;
- niektóre przyprawy (np. cynamon, kozieradka, goździki);
- niektóre warzywa (np. szparagi, rzodkiewki, kalafior, pomidory – na talerzu powinna ich być nawet połowa);
- porcje chudego mięsa, głównie drobiowego i wołowego;
- ryby, również tłuste ryby morskie;
- produkty jak najmniej przetworzone.
Takie produkty, jak płatki owsiane, pieczywo żytnie i razowe, brązowy ryż czy grube kasze, zawierają węglowodany, ale spożywane w odpowiednich proporcjach mogą pomóc uregulować cukier we krwi.
Uzupełnieniem diety powinien być regularny wysiłek fizyczny. Z diety należy wykluczyć m.in. słodzone przetwory, niektóre owoce (np. banany, owoce kandyzowane), alkohol (szczególnie słodkie likiery i piwa smakowe z cukrem). Niewskazane są również produkty wysokoprzetworzone: produkty typu fast-food, słodycze, słodkie napoje itp.
