Wielu diabetyków nie zdaje sobie sprawy z tego, jak trudno kontrolować cukrzycę, będąc pod wpływem substancji odurzających. Problem często dotyczy coraz młodszych chorych, którzy w wieku nastoletnim chcą eksperymentować jak rówieśnicy. Należy jednak pamiętać o konsekwencjach, jakie niosą ze sobą używki. W przypadku rodziców dzieci chorych na cukrzycę ważna jest rozmowa z dzieckiem i pokazanie mu, w jaki sposób używki wpływają na chorobę.
Narkotyki a cukrzyca
Z narkotykami przy cukrzycy trzeba szczególnie uważać, ponieważ ich głównym celem jest zmiana świadomości. A to może być bardzo niebezpieczne dla osoby z cukrzycą. Brak kontroli glikemii i upośledzone racjonalne myślenie zwiększają ryzyko ostrych powikłań, takich jak kwasica ketonowa czy utrata przytomności.
Nie można zapominać o efektach ubocznych niektórych narkotyków – zażywanie marihuany na przykład bardzo wzmaga apetyt, więc częstym efektem jest znaczne pogorszenie samokontroli i nierzadko wysokie stężenie cukru. Marihuana utrudnia myślenie, a więc bycie pod jej wpływem uniemożliwia kontrolne pomiary i obliczanie dawki insuliny na korektę wysokiego cukru.
Papierosy a cukrzyca
Papierosy same w sobie nie podnoszą glikemii, ale badania pokazują, że nałogowi palacze często mają znacznie gorszą samokontrolę cukrzycy niż osoby niepalące. Papierosy są szkodliwe dla zdrowia i zwiększają ryzyko chorób serca. A prawdopodobieństwo, że cukrzycy będą mieć choroby układu krążenia, i tak jest nieco wyższe niż u zdrowych rówieśników.
Co więcej, palenie bardzo przyczynia się do rozwoju powikłań mikronaczyniowych, z zespołem stopy cukrzycowej na czele. Nie palisz? To nie zaczynaj. Palisz? Porozmawiaj ze swoim lekarzem o tym, jak może pomóc Ci w porzuceniu tego zgubnego nałogu.
Czytaj także: Czy e-papierosy są szkodliwe? Papierosy elektroniczne a wpływ na zdrowie
Napoje alkoholowe a cukrzyca
Wpływ alkoholu na cukry zależy od jego rodzaju i oczywiście ilości. Im wyżej procentowy alkohol i im większa liczba jednostek alkoholowych wypita, tym większe obciążenie dla wątroby. Wątroba jest ważna z perspektywy osoby z cukrzycą, ponieważ praktycznie przez cały czas dostarcza energię do działania (glukozę zawartą w glikogenie). Mocno upraszczając, to właśnie na to, co daje nam do krwi wątroba, mamy insulinę bazalną. Wątroba ratuje nas też w sytuacji niedocukrzenia. Nie pozwala naszej glikemii spaść tak nisko, żeby stracić przytomność. Chyba że nie ma już zasobów do podniesienia poziomu cukru (nie ma glikogenu) albo jest zajęta czymś innym – na przykład metabolizowaniem alkoholu.
Duża ilość alkoholu blokuje podstawowe działanie wątroby, czyli produkcję glikogenu. Dlatego niesie ze sobą ryzyko hipoglikemii. Ponadto, gdy hipoglikemia pojawi się po alkoholu, może być dużo, dużo ostrzejsza. Jeśli osoba z cukrzycą pod wpływem alkoholu straci przytomność, a ktoś z bliskich będzie chciał podać glukagon, czyli hormon powodujący zwiększenie produkcji glikogenu przez wątrobę, może okazać się to nieskuteczne. Powód? Wątroba będzie zablokowana przez alkohol.
Jeśli diabetyk sięga okazjonalnie po napoje alkoholowe, warto, by wcześniej zjadł posiłek. Glikemie powinien kontrolować częściej; dla swojego bezpieczeństwa warto też utrzymywać nieco wyższy wynik z uwagi na większe ryzyko hipoglikemii. Pamiętajmy również, że niskoprocentowe napoje alkoholowe, np. piwo, raczej glikemię podniosą, a nie spowodują hipoglikemię.
Autor: Katarzyna Gajewska
