W dzisiejszych czasach, istnieje ogólny trend zachęcający do prowadzenia zdrowego i aktywnego stylu życia. Współczesna kultura promuje troskę o zdrowie oraz regularne uczestnictwo w różnorodnych formach aktywności fizycznej. Dlatego nie jest niczym niezwykłym rosnące zainteresowanie różnymi dyscyplinami sportu, począwszy od joggingu i treningu fitness, aż po kulturystykę. Niestety, aktywność fizyczna może wiązać się z ryzykiem kontuzji i niechcianych urazów związanymi z układem mięśniowo-szkieletowym człowieka. Często występują drobne uszkodzenia, które z biegiem lat mogą przyczynić się do chorób zwyrodnieniowych. Przykładem takich mikrourazów w górnej części ciała jest tzw. łokieć tenisisty.
Co to jest łokieć tenisisty?
Obrzęk okolic stawu łokciowego jest częstym problemem układu mięśniowo-szkieletowego, który nadal nie ma skutecznego leczenia. Potocznie nazywane jest to łokciem tenisisty. Ten termin jest używany do opisania stanu, w którym mięśnie odpowiedzialne za prostowanie nadgarstka, szczególnie mięsień krótki promieniowy nadgarstka (ECRB), są uszkodzone. Ten problem występuje w obszarze bocznego wyrostka kości ramiennej, gdzie te mięśnie przyłączają się do kości. Choroba ta może również wpływać na inne struktury mięśniowo-ścięgniste, takie jak mięsień długi promieniowy nadgarstka, mięsień łokciowy nadgarstka oraz stawy palców.
Łokieć tenisisty wywołuje znaczny dyskomfort i ogranicza zdolność do normalnego funkcjonowania dotkniętej kończyny. Charakteryzuje się obecnością destrukcyjnych zmian w tkance łącznej i zaburzeniami w dopływie krwi, wynikającymi z procesu nowo tworzonej tkanki naczyniowej. Choroba ta rozwija się w wyniku wielokrotnych mikrourazów, które prowadzą do uszkodzenia tkanek. Skuteczność badań obrazowych zależy od zaawansowania choroby. Na początku choroby często występuje uraz, który może wywołać stan zapalny, dlatego terapia przeciwzapalna i unieruchomienie dotkniętej kończyny stanowią najbardziej skuteczne metody leczenia. W późniejszych stadiach choroby obserwuje się zmiany degeneracyjne, a leczenie skupia się głównie na łagodzeniu bolesnych objawów. W przypadku braku poprawy po próbach leczenia zachowawczego może być konieczne zastosowanie procedury chirurgicznej.
Łokieć tenisisty – objawy
Łokieć tenisisty objawia się punktowym bólem w okolicy bocznej (zewnętrznej) łokcia, który może promieniować po grzbietowej (tylnej) powierzchni przedramienia do nadgarstka. Ból łokcia rzadko występuje w spoczynku, raczej pojawia się i nasila przy ruchach, takich jak:
- naciskanie klamki,
- odkręcanie słoika,
- czesanie się, golenie,
- dźwiganie lub obracanie ciężkich przedmiotów.
Część pacjentów mimo bólu jest w stanie wykonywać te czynności, inni mają poczucie osłabienia mięśni, przez co nie są w stanie, np. unieść lub ścisnąć niektórych przedmiotów. Po wysiłku może utrzymywać się uczucie bolesności, zmęczenia mięśni w okolicy bocznej łokcia.
Czym różni się łokieć tenisisty od łokcia golfisty?
W okolicach stawu łokciowego występują dwie najczęstsze rodzaje entezopatii. Pierwsza z nich to powszechnie znany „łokieć tenisisty”. W tym przypadku, mówimy o stanach zapalnych i uszkodzeniach tkanki ścięgnistej, która przytwierdza prostowniki nadgarstka do bocznego wyrostka kości ramiennej. To miejsce znajduje się po zewnętrznej stronie łokcia.
Drugi rodzaj, który jest mniej spotykany, to „łokieć golfisty„. W tym przypadku problem dotyczy ścięgien zginaczy nadgarstka, które przytwierdzają się do przyśrodkowego wyrostka kości ramiennej. Miejsce to znajduje się po wewnętrznej stronie łokcia.
Leczenie łokcia tenisisty
Najpierw zaleca się używanie leków przeciwbólowych, zarówno tych dostępnych bez recepty, na przykład paracetamolu, jak i tych przepisanych przez lekarza. W późniejszej fazie rozwoju choroby nie jest zalecane stosowanie leków przeciwzapalnych, które były wcześniej szeroko stosowane – z dwóch powodów. Badania tkanek ścięgien pod mikroskopem nie wykazały obecności komórek odpowiedzialnych za zapalenie. Choć stan zapalny może powodować ból, warto pamiętać, że jest on niezbędny do procesu gojenia, dlatego jego tłumienie na tym etapie nie jest wskazane.
Fizjoterapia
Wykorzystanie fizjoterapii w procesie leczenia łokcia tenisisty jest kluczowe do zmniejszenia dolegliwości bólowych. Fizykoterapia odgrywa istotną rolę w terapii tego schorzenia poprzez wpływanie na organizm pacjenta za pomocą różnych bodźców fizycznych. Te bodźce mogą być naturalne lub sztucznie generowane. Poprzez oddziaływanie tych bodźców na tkanki pacjenta, uruchamiany jest proces biologiczny. Przykładowe techniki fizykoterapii obejmują takie metody jak:
- światłolecznictwo,
- laseroterapia,
- krioterapia,
- fala uderzeniowa,
- magnetoterapia,
- ultradźwięki (fonoforeza),
- elektroterapia (jonoforeza, elektrostymulacja).
Fizykoterapia jest szczególnie ważna w leczeniu łokcia tenisisty, ponieważ pomaga zmniejszyć ból i stan zapalny. Może być także stosowana jako część terapii uzupełniającej. Głównym celem fizykoterapii jest stymulowanie produkcji kolagenu, co prowadzi do poprawy wytrzymałości i jakości ścięgna. Dodatkowo, kompleksowa rehabilitacja pomaga przywrócić prawidłowe ukrwienie obszaru dotkniętego chorobą.
Opaska i orteza łokciowa
Zapalenie nadkłykcia bocznego kości ramiennej, popularnie znane jako łokieć tenisisty, jest stanem, który występuje z powodu przeciążenia mięśni w obszarze łokcia. W wielu przypadkach korzystne może być stosowanie opaski łokciowej z wyściółką żelową. Ta specjalna opaska wykonana z miękkiego żelu zapewnia dokładny ucisk na obszarze, gdzie ścięgna mięśni prostowników lub zginaczy przyczepiają się do kości, w zależności od rodzaju kontuzji. Dzięki temu pomaga zmniejszyć nacisk na obszar objęty stanem zapalnym, co przynosi ulgę. Sposób właściwego zakładania opaski powinien być ustalony przez lekarza lub fizjoterapeutę, którzy zajmują się leczeniem. Opaska jest przydatna zarówno podczas aktywności sportowej, jak i w codziennych czynnościach, pomagając łagodzić ból i wspierając proces zdrowienia.
Oprócz opaski można zastosować także ortezę łokciową. Orteza stanowi wsparcie dla łokcia pomaga zmniejszyć dolegliwości spowodowane nadmiernym obciążeniem stawu łokciowego. Orteza stawu łokciowego może również pełnić funkcję zabezpieczającą przed ewentualnymi urazami.
Ćwiczenia na łokieć tenisisty
Aby uniknąć wystąpienia urazu znanego jako łokieć tenisisty, warto zwrócić uwagę na wygodę pracy. To oznacza, że powinieneś prawidłowo dostosować swoje siedzenie, monitor komputera oraz używać pionowej myszki. Również nie zapominaj o regularnych przerwach, automasażu dłoni i przedramion oraz rozciągających ćwiczeniach. Poniżej znajdziesz dwa przykładowe ćwiczenia rehabilitacyjne na łokieć tenisisty, które możesz wykonywać w trakcie pracy:
- Podnieś rękę wyprostowaną w łokciu, trzymając palce zwrócone ku górze. Następnie użyj drugiej ręki, aby chwycić palce uniesionej ręki i delikatnie naciskać, rozciągając nadgarstek. Wykonuj to przez około 20-30 sekund, a następnie powtórz ćwiczenie około 5 razy.
- Podnieś rękę wyprostowaną w łokciu, tym razem trzymając palce skierowane w dół. Ponownie użyj drugiej ręki, aby chwycić palce uniesionej ręki i delikatnie naciskać, rozciągając nadgarstek przez około 20-30 sekund. Powtórz to ćwiczenie około 5 razy.
Pamiętaj – jeśli wykonywanie tych ćwiczeń będzie sprawiało Ci ból, poczujesz, że coś jest nie w porządku – nie wykonuj ich. Jeśli potrzebujesz więcej skutecznych i prostych ćwiczeń, skonsultuj się z fizjoterapeutą.
