L4 w ciąży – ile wynosi zasiłek chorobowy? Od kiedy można iść na zwolnienie lekarskie w ciąży? 

Zwolnienie w ciąży – ile dni płatne? 

Zwolnienie w ciąży może trwać maksymalnie 270 dni – przez cały ten czas, kobieta spodziewająca się dziecka otrzymuje 100% wysokości wynagrodzenia.  

Co ważne, lekarz może wystawić zwolnienie z powodu różnych problemów zdrowotnych – niekoniecznie tych ściśle powiązanych z ciążą i dolegliwościami ginekologicznymi.

Przykładowo, gdy kobiecie dokucza ból kręgosłupa i jest to dolegliwość, która powoduje niezdolność do pracy, L4 może otrzymać od ortopedy lub neurologa. 

Choć zwolnienie może obejmować nawet cały okres trwania ciąży (270 dni, czyli 9 miesięcy), zwykle początkowo wystawiane jest na krótszy czas, a następnie w razie potrzeby przedłużane.  

Czytaj także: Czy można wziąć zwolnienie na dziecko, gdy drugi rodzic (mąż, żona) nie pracuje?

Czy zwolnienie lekarskie w czasie ciąży jest płatne 100%? 

Zasiłek chorobowy podczas L4 w ciąży wynosi 100% średniego miesięcznego wynagrodzenia – kwota wyliczana jest na podstawie pensji z dwunastu ostatnich miesięcy.  

Bez kodu B otrzymasz 80% wysokości pensji, tak jak w przypadku zasiłku wypłacanego poza okresem ciąży.  

Pamiętaj jednak, że nawet gdy na zwolnieniu brakuje litery B, wciąż istnieje możliwość uzyskania 100% pensji. Warunkiem jest dostarczenie dokumentu potwierdzającego ciążę – dokument ten powinien być dostarczony przed sporządzeniem listy płac. Jeśli nie przedstawisz stosownego oświadczenia w kadrach, pracodawca wypłaci kwotę wyrównującą pomniejszony zasiłek dopiero po urodzeniu dziecka.  

W przypadku gdy niezdolność do pracy przypadała wcześniej niż sześć miesięcy przed rozwiązaniem wyrównanie pomniejszonego zasiłku chorobowego w ciąży, otrzymasz po złożeniu wniosku u pracodawcy. Z kolei jeśli zwolnienie miało miejsce w okresie sześciu miesięcy przed porodem, wypłata zaległej części świadczenia nastąpi automatycznie, bez dodatkowych formalności.  

Zwolnienie w ciąży – jak i kiedy poinformować pracodawcę? 

Obecnie zwolnienia rejestrowane są w formie elektronicznej (tzw. e-ZLA). Po wystawieniu L4 przez lekarza, pracodawca może zobaczyć e-dokument w systemie – służy do tego Platforma Usług Elektronicznych. Widnieje tam również oznaczenie (kod literowy B), na podstawie którego pracodawca może sprawdzić, czy zwolnienie dotyczy ciąży. Dzięki temu może naliczyć wynagrodzenie chorobowe w wysokości 100% wynagrodzenia.  

Choć w większości przypadków nie ma wymogu dostarczania zwolnienia bezpośrednio do pracodawcy, pamiętaj o poniższych zasadach: 

1. Zwolnienie w ciąży przesyłane jest pracodawcy drogą elektroniczną – wystarczy, że lekarz wprowadzi je do systemu. Dodatkowo należy jednak poinformować pracodawcę o niezdolności do pracy, nie później niż drugiego dnia nieobecności. 

2. Może się zdarzyć, że pracodawca nie ma profilu na Platformie Usług Elektronicznych – należy wtedy dostarczyć zwolnienie w formie papierowej do zakładu pracy w ciągu 7 dni. 

3. Obowiązujące przepisy nie nakazują dostarczenia pracodawcy zaświadczenie lekarskiego potwierdzającego ciążę. Sama możesz zdecydować, kiedy powiedzieć w pracy o ciąży. Warto jednak pamiętać, że po poinformowaniu pracodawcy, o tym że spodziewasz się dziecka zyskasz możliwość korzystania ze szczególnych praw przysługujących kobietom w ciąży (np. brak nocnych zmian i nadgodzin). 

4. Przyjmuje się, że zwolnienie lekarskie oznaczone kodem B stanowi wystarczający dokument, który zobowiązuje pracodawcę do objęcia kobiety ochroną i udzielenia przywilejów określonych w Kodeksie Pracy. 

Czytaj także: Tokofobia – czym jest lęk przed porodem i jak go leczyć?

Czy na zwolnieniu w ciąży można pracować?  

Zwolnienie w ciąży wystawiane jest w sytuacji, gdy stan zdrowia pacjentki uniemożliwia wykonywanie obowiązków zawodowych. Czas spędzony na L4 powinien być wykorzystany na działania, które pozwolą przyszłej mamie poczuć się lepiej i wrócić do pracy. 

Co jednak w sytuacji, gdy kobieta w ciąży jest zatrudniona w kilku miejscach?

Zdarza się, że oprócz głównej pracy zarobkowej pacjentka dorabia do pensji pracując po godzinach lub w weekendy. Czy będąc na zwolnieniu w jednym zakładzie pracy, można dodatkowo pracować np. wykonując usługi na umowę zlecenie? Odpowiedź brzmi: nie – jeśli ZUS odkryje, że wykonywałaś pracę podczas L4 w ciąży, może cofnąć zasiłek chorobowy. Może także zażądać zwrotu wypłaconych świadczeń. Każda forma aktywności zawodowej na zwolnieniu – niezależnie od rodzaju umowy – może zostać uznana za złamanie warunków świadczenia. 

Czytaj także: Jak długo można być na L4?

Czy na L4 w ciąży można wychodzić z domu? 

Jeśli otrzymałaś L4 będąc w ciąży, pamiętaj, aby zwrócić uwagę na zalecenia zawarte w dokumencie. Konkretnie w punkcie 15 znajdziesz informacje dotyczące charakteru zwolnienia – za pomocą cyfry lekarz określa, czy podczas zwolnienia w ciąży możesz chodzić:

1. Cyfra 1 – informuje, że sytuacja zdrowotna wymaga leżenia, co oznacza konieczność pozostania w domu i ograniczenia aktywności do minimum. W takim przypadku możesz wyjść z domu jedynie w uzasadnionych sytuacjach np. na badanie, do apteki lub na wizytę lekarską. Każde inne wyjście może być uznane za nieprzestrzeganie zaleceń lekarskich, a w konsekwencji prowadzić do cofnięcia zasiłku. 
2. Cyfra 2 – oznacza brak przeciwwskazań do chodzenia.

Czy na zwolnieniu w ciąży można wyjechać na urlop? 

Zastanawiasz się, czy w trakcie L4 w ciąży możesz wyjechać na urlop zamiast spędzać ten czas w domu?

Z pewnością w wielu przypadkach taki wyjazd mógłby korzystnie wpłynąć na samopoczucie kobiety w ciąży i przyśpieszyć powrót do zdrowia. Co jednak mówią na ten temat przepisy? 

Przede wszystkim decyzję o wyjeździe powinnaś skonsultować z lekarzem. Jeśli specjalista nie widzi przeciwwskazań, odpoczynek poza miejscem zamieszkania jest dopuszczalny. W takiej sytuacji należy dopilnować, aby podczas wystawiania zwolnienia podać adres, pod którym będzie przebywać ciężarna. Jest to ważne, gdyż ZUS podczas ewentualnej kontroli może udać się pod ten adres, aby sprawdzić, czy wykorzystujesz zwolnienie zgodnie z przeznaczeniem.    

Natomiast w przypadku zmiany miejsca pobytu już w trakcie trwania zwolnienia, pacjentka powinna w ciągu 3 dni poinformować o tym fakcie zarówno pracodawcę, jak i ZUS. 

Kiedy iść na zwolnienie w ciąży? 

Czy na zwolnienie w ciąży można iść w dowolnym momencie? Czy istnieją regulacje, które mówią, że l4 można otrzymać dopiero po odczekaniu określonej liczby dni lub tygodni? Jeśli zadajesz sobie te pytania, pamiętaj, że na zwolnienie, możesz udać się już od pierwszego dnia ciąży. Nie ma żadnego minimalnego okresu, który trzeba przepracować przed pójściem na zwolnienie.  

Głównym czynnikiem decydującym, kiedy iść na zwolnienie w ciąży, jest to jak się czujesz. Jeśli źle znosisz ciążowe dolegliwości lub/i dodatkowo cierpisz na inne choroby, które mogą negatywnie wpływać na przebieg ciąży, skonsultuj się z lekarzem. Specjalista oceni Twój stan zdrowia – jeśli uzna, że zwolnienie jest wskazane, wystawi odpowiedni dokument.