Nowotwór serca – co to?
Nowotwory serca to zmiany w obrębie serca powstające w wyniku niekontrolowanego namnażania się nieprawidłowych komórek. Guzy zlokalizowane w sercu lub osierdziu należą do rzadkości (szczególnie te o charakterze pierwotnym – ok. 0,02% przypadków) i w zdecydowanej większości są zmianami niezłośliwymi. Rak serca, czyli nowotwór o złośliwym charakterze, dotyczy zaledwie 10% zmian nowotworowych tej okolicy. Pojawienie się nawet niewielkiego łagodnego guza w tej lokalizacji może mieć jednak poważne konsekwencje zdrowotne.Ze względu na pochodzenie guzy serca dzieli się na pierwotne i wtórne (najczęściej przerzuty z płuc). Wśród pierwotnych nowotworów serca wyróżnia się zmiany łagodne (śluzaki, włókniaki, tłuszczaki i mięśniaki prążkowanokomórkowe) oraz złośliwe – rak serca (mięsak naczyniakowaty, chłoniak, mięśniak prążkowanokomórkowy).
Przyczyny nowotworu serca
Zarówno nowotwór, jak i rak serca mogą wynikać z mutacji zachodzących w komórkach (zmiany pierwotne) lub z przerzutów nowotworowych z innych lokalizacji w organizmie (zmiany wtórne). Nie zostały dotąd ustalone dokładne przyczyny i czynniki ryzyka wystąpienia nowotworów tej okolicy. Uznaje się, że czynniki genetyczne są odpowiedzialne w niewielkim stopniu (około 5% przypadków).Objawy nowotworów serca
Tak jak w przypadku większości zmian nowotworowych objawy zależą od rodzaju, lokalizacji i wielkości zmiany. Większość objawów zarówno raka serca, jak i łagodnych zmian tej okolicy wynika z zaburzonego przepływu krwi i przypomina typowe schorzenia tego narządu.Objawy łagodnego nowotworu serca
Łagodne guzy serca mogą rosnąć przez wiele lat, a jeśli ulokują się w stosunkowo mało znaczącym miejscu, dodatkowo wydłuży to czas, w którym pozostaną niezauważone. Objawy łagodnych nowotworów serca mogą być bardzo niespecyficzne, należą do nich:- omdlenia;
- duszność (również pojawiająca się w nocy, o charakterze napadowym);
- słaba tolerancja wysiłku fizycznego;
- obrzęki;
- patologie w krążeniu płucnym (np. zastoje);
- objawy ogólne towarzyszące zmianom nowotworowym (utrata masy ciała, osłabienie, anemia, gorączka, bóle stawowo-mięśniowe).
Objawy raka serca
W przypadku raka serca (nowotworu złośliwego) objawy mogą być podobne, chociaż zwykle szybciej dochodzi do ich nasilenia. Podobnie jak w przypadku łagodnych zmian, również w zmianach złośliwych symptomy mogą nie być charakterystyczne i przez długi czas sugerować inne choroby. Wśród objawów raka serca wymienia się jednak:- duszności;
- omdlenia;
- zaburzenia rytmu serca;
- bóle zamostkowe;
- objawy ogólne (spadek masy ciała, gorączka, osłabienie, niedokrwistość, bóle mięśni i stawów).
Diagnostyka raka serca
Zdecydowana większość wad i schorzeń serca jest rozpoznawana na podstawie badań obrazowych. Opiera się na nich również diagnostyka raka serca. Podstawowym badaniem jest echo serca (echokardiografia) – przezklatkowe, a czasami również przezprzełykowe. Echo serca pozwala na zlokalizowanie zmiany, poznanie jej zasięgu i budowy. Najczęściej dodatkowo przeprowadza się również tomografię komputerową oraz rezonans magnetyczny, pozwalające na dokładniejsze zlokalizowanie zmiany i dające więcej informacji o stopniu zaawansowania (zwapnienia, naciekania).Leczenie nowotworów serca
Wybór metody leczenia zależy od charakteru i stopnia zaawansowania zmian.Nowotwór serca – operacja
Łagodne zmiany występujące w obrębie serca leczy się operacyjnie i najczęściej usuwa się je w całości. Jeśli możliwość usunięcia guza wiąże się również z usunięciem pewnych części serca (np. zastawek), muszą zostać wszczepione specjalne protezy, a czasami również stymulatory, aby narząd mógł pracować prawidłowo. Niestety niektóre nowotwory serca (np. śluzak) mogą wykazywać tendencję do odrastania, a wtedy konieczna jest kolejna ingerencja chirurgiczna.Leczenie raka serca
Jeśli jest to możliwe, w przypadku nowotworu złośliwego również dąży się do całkowitego usunięcia zmiany. Często jednak rak serca nacieka na inne struktury, a jego umiejscowienie i wielkość nie pozwalają na wycięcie całej zmiany lub nawet na jakąkolwiek ingerencję kardiochirurgiczną. Leczenie ogranicza się wtedy do chemioterapii, radioterapii lub leczenia paliatywnego. W przypadku zdiagnozowania raka serca (zmiany pierwotnej lub przerzutów) rokowania są bardzo złe.Autor: Redakcja
