Na czym polega UKG?
UKG serca to skrót od ultrasonokardiografii. Jest to badanie obrazowe, które wykorzystuje fale ultradźwiękowe. Odbijają się one od tkanek i powracają do głowicy urządzenia, co pozwala na stworzenie obrazu („echo”) serca. W badaniu wykorzystuje się fale o częstotliwości od 1 MHz do 10 MHz.
Badanie jest bezbolesne, wykonuje się je zarówno u dorosłych, jak i u dzieci. Obecne dane wskazują, że UKG serca jest badaniem bezinwazyjnym, tzn. nieniosącym ryzyka uszczerbku na zdrowiu. Najczęściej wykonywane jest UKG przezklatkowe.
W czasie badania UKG można ocenić pracę serca oraz zastawek, budowę ścian, przedsionków i komór serca, a także naczyń krwionośnych. Oprócz tego pozwala ono na ocenę przepływu krwi oraz wykrycie wad, guzów serca oraz obecności skrzeplin.
Wskazania do wykonania UKG
Badanie UKG wykonuje się w celu diagnostyki zaburzeń pracy serca, na przykład u osób, które skarżą się na bóle w klatce piersiowej, szmery, zaburzenia rytmu serca i duszność. W przebiegu chorób serca UKG jest wykorzystywane również do oceny skuteczności terapii. Wykonuje się je w przypadku:
- przebytych zawałów serca,
- choroby niedokrwiennej serca,
- choroby zakrzepowej,
- zapalenia mięśnia sercowego,
- zapalenia wsierdzia,
- choroby wieńcowej,
- niewydolności serca,
- rozpoznanych zmian zastawkowych w badaniu osłuchowym,
- zatorowości płucnej.
Bardzo często echo serca wykonuje się również w przypadku nadciśnienia tętniczego, które może prowadzić do przerostu lewej komory serca. Dzięki badaniu UKG lekarz może monitorować stan serca chorego.
Wskazaniem do badania są również inne choroby pozasercowe, takie jak cukrzyca, udar mózgu, choroby płuc czy nerek. Echokardiografię wykonuje się również przed planowanymi operacjami.
UKG w ciąży
Jeśli istnieje podejrzenie wystąpienia u płodu wady serca, lekarz może zlecić wykonanie badania UKG. Cukrzyca ciążowa, a także choroby autoimmunologiczne u matki również stanowią wskazanie do wykonania echokardiografii u płodu. Wysoka częstotliwość fal ultradźwiękowych pozwala na dokładny obraz budowy rozwijającego się serca. Badanie to jest w pełni bezpieczne dla płodu i wygląda jak zwykłe USG przezbrzuszne w okresie ciąży.
Echo serca – rodzaje UKG
Badanie UKG można wykonać na kilka sposób w zależności od tego, co chcemy ocenić. Podstawowe metody to:
- UKG przezklatkowe – jest wykonywane, jak sama nazwa wskazuje, przez ścianę klatki piersiowej. To najpopularniejsza forma badania stosowana w codziennej praktyce przy braku wskazań do bardziej specyficznej oceny.
- UKG przezprzełykowe – szczególnie przydatne i wskazane do stosowania w poszukiwaniu skrzeplin przedsionkowych przed próbą umiarowienia zaburzeń rytmu serca. Głowica emitująca ultradźwięki jest przymocowana do sondy, którą wprowadza się do przełyku.
- UKG obciążeniowe – pacjenta poddaje się wysiłkowi fizycznemu bądź podaje mu się leki, które podwyższają zapotrzebowanie serca na tlen. Jest to jedno z mniej obiciążających badań czynnościowych serca.
- UKG kontrastowe – pacjentowi podaje się środek kontrastowy, który pozwala na lepszą widoczność przepływu krwi przez jamy serca.
UKG – przebieg badania
Klasyczne badanie UKG odbywa się w pozycji leżącej. Na skórę klatki piersiowej nakłada się żel, który niweluje warstwę powietrza między głowicą a ścianą klatki piersiowej odbijającą w całości fale ultradźwiękowe. Następnie lekarz przykłada do ciała głowicę urządzenia i bada obraz serca. Pacjent zazwyczaj jest poproszony o położenie się na lewym boku i podłożenie lewej ręki pod głowę.
W przypadku UKG przezprzełykowego gardło zostaje znieczulone miejscowo aerozolem. Do przełyku wprowadza się specjalną sondę, która wykonuje obraz serca. Badanie nie jest bolesne, dlatego nie należy się go obawiać. Jeśli pacjent jest bardzo zdenerwowany, podaje mu się leki uspokajające.
W przypadku UKG kontrastowego środek kontrastowy podaje się do żyły pacjenta.
Ile trwa UKG?
UKG zwykle trwa około 15–30 minut w zależności od rodzaju wykonywanego badania. UKG przezprzełykowe jest dość szybkim badaniem i powinno trwać do 15 minut. Z kolei echo serca obciążeniowe może trwać nawet 60 minut.
Po UKG możemy wrócić do normalnych zajęć. Po wykonaniu badania metodą przezprzełykową przez 24 godziny nie wolno spożywać alkoholu. Bardzo powszechne są również takie objawy, jak chrypka, ból czy suchość w gardle. Znikają one jednak samoistnie.
Jak przygotować się do UKG?
Przygotowanie do badania zależy od wybranej metody. Przed jego wykonaniem warto poinformować lekarza o przyjmowanych lekach. Jeśli wykonywane będzie UKG serca z obciążeniem, należy zrezygnować z posiłku na mniej więcej godzinę przed badaniem. Warto również zabrać ze sobą wygodny strój i buty sportowe. W przypadku UKG przezklatkowego trzeba pamiętać, że niezbędne będzie rozebranie się od pasa w górę, dlatego najlepiej założyć luźną koszulkę, którą łatwo zdjąć. Na UKG przezprzełykowe należy przyjść na czczo.
UKG – cena
Zazwyczaj UKG jest wykonywane bezpłatnie w ramach NFZ po skierowaniu od kardiologa. Jeśli jednak nie chcemy czekać, możemy wykonać badanie prywatnie. Cena UKG serca waha się najczęściej od 150 zł do 300 zł.
Autor: Redakcja
Polecane artykuły:
