Objawy wcześniactwa
Noworodek po urodzeniu oceniany jest pod względem dojrzałości morfologicznej. Są jednak pewne objawy wskazujące na to, że jest on wcześniakiem.
Charakterystyczne cechy wcześniaka to:
- obecność mazi płodowej, którą pokryty jest wcześniak (zanika dopiero ok. 36. tygodnia ciąży),
- niedorozwój skóry, która jest cienka i ma nieukształtowaną tkankę tłuszczową podskórną,
- meszek płodowy, którym pokryte są skrajne wcześniaki (znika po 28. tygodniu ciąży),
- pozbawiona chrząstki małżowina uszna (pojawia się dopiero po 34. tygodniu ciąży),
- niezstąpione do moszny jądra (jądra u płodów męskich zstępują ok. 37. tygodnia ciąży).
Na wcześniactwo wskazuje także szereg cech neurologicznych. Jedną z nich są np. kończyny wyprostowane w chwili narodzin.
Czytaj także: Gestoza (zatrucie ciążowe) – objawy, przyczyny i możliwe powikłania
Wcześniaki – problemy
Ze względu na niedojrzałość organizmu, dzieci przedwcześnie urodzone mają liczne problemy ze zdrowiem. Najczęstsze powikłania wcześniactwa to m.in.:
- zaburzenia oddychania i bezdechy,
- przewlekła choroba płucna,
- zaburzenia pracy serca,
- niedojrzały system nerwowy,
- przetrwały przewód tętniczy i niedociśnienie,
- martwicze zapalenie jelit i niedojrzałość wątroby,
- choroba niedojrzałej siatkówki (retinopatia wcześniaków),
- krwawienie wewnątrzczaszkowe,
- zwiększona podatność na zakażenia,
- zaburzenia termoregulacji,
- zaburzenia metabolizmu,
- problemy neurologiczne,
- problemy ze wzrokiem.
Choroby wcześniaków w dorosłym życiu
Młodzi dorośli, którzy przyszli na świat przed czasem, są bardziej narażeni na niektóre choroby niż osoby urodzone w terminie. Częściej cierpią na cukrzycę, także ciążową, nadciśnienie i problemy z sercem, w tym jego niewydolność. U takich osób może też dochodzić do pogorszenia wydolności oddechowej, a czasem mają również zbyt niską masę kości.
Jak wygląda pomoc wcześniakom?
Dziecko urodzone przed terminem obarczone jest ogromnym ryzykiem powikłań. Wiele narządów nie zdążyło jeszcze w pełni się wykształcić, dlatego jest ono niezdolne do samodzielnej egzystencji. Do ratowania zdrowia i życia wcześniaka niezbędna jest zatem specjalistyczna aparatura.
Niektóre urządzenia monitorują parametry organizmu i wspomagają proces oddychania, a inne są niezbędne do podawania lekarstw i karmienia. Niekiedy u wcześniaków potrzebne jest przetaczanie krwi, do czego również wykorzystywany jest specjalistyczny sprzęt.
Wcześniak ma niewielkie ilości tkanki tłuszczowej i słabe mięśnie, przez co nie jest w stanie samodzielnie wytwarzać ciepła, dlatego musi trafić do inkubatora i przebywać tam do momentu, aż będzie w stanie sam wytwarzać ciepło.
Przeżywalność wcześniaków – statystyki
Przedwczesne narodziny sprawiają, że dziecko jest niedojrzałe – właśnie od stopnia niedojrzałości zależą dalsze rokowania. Przeżywalność wcześniaków wynosi obecnie ok. 80%; nieco gorsze rokowania ma skrajny wcześniak, czyli dziecko urodzone przed 32. tygodniem ciąży. Warto jednak podkreślić, że wraz z postępem medycyny, dzieci przedwcześnie urodzone z każdym rokiem mają coraz większe szanse na przeżycie.
Wcześniak – rozwój
Rozwój wcześniaka ocenia się na podstawie tzw. wieku skorygowanego. Oblicza się go odejmując od wieku dziecka liczbę tygodni, o które maluch zbyt wcześnie przyszedł na świat.
Rozwój maluszka, który urodził się przed czasem, nie jest jednostajny – często można zaobserwować u niego skoki rozwojowe, czyli z dnia na dzień nabywa on zupełnie nowych umiejętności. Charakterystyczne dla takich dzieci są też przestoje, które są jednak całkowicie normalne. Niezbędna może okazać się też rehabilitacja wcześniaków mających wyraźne problemy ruchowe.
Co to jest siatka centylowa wcześniaków?
Do oceny rozwoju fizycznego wcześniaka wykorzystuje się siatki centylowe – wykresy umożliwiające ocenę różnych parametrów fizjologicznych i porównanie ich z wartościami uznawanymi za właściwe dla określonej grupy pacjentów. Dla masy ciała, długości i obwodu głowy są oddzielne siatki centylowe. Przy ocenie wagi pomocny może okazać się z kolei kalkulator wagi wcześniaka.
Karmienie wcześniaka – co warto wiedzieć?
Wcześniaki urodzone przed 34. tygodniem ciąży często mają problemy ze ssaniem i połykaniem. Do momentu, gdy dziecko nie opanuje tych odruchów, będzie karmione przez sondę do brzuszka przez nosek lub buzię – matka może zacząć przystawiać maluszka do piersi dopiero wtedy, gdy nie będzie ku temu żadnych przeciwwskazań. W razie problemów z karmieniem dziecku podaje się specjalne mleko modyfikowane dla wcześniaka.
Autor: Redakcja
