Co warto wiedzieć o chorobach zatok?
Schorzenia w obrębie zatok są dość powszechne ‒ badania statystyczne wskazują, że samo tylko ostre zapalenie zatok dotyka w ciągu życia co trzeciego Polaka. Pomimo uciążliwego przebiegu większość chorób zatok przynosowych jest niegroźna. Niestety nieprzyjemne objawy znacznie obniżają komfort funkcjonowania.
Przyczyny zatkanych zatok
Zatkane zatoki zazwyczaj są kojarzone z infekcjami, jednak nie jest to jedyna możliwa przyczyna. Nieprzyjemne dolegliwości w obrębie zatok przynosowych mogą wynikać z:
- ostrego zapalenia zatok ‒ najczęstszą przyczyną jest infekcja wirusowa, która ustępuje samoistnie po kilku lub kilkunastu dniach;
- przewlekłego zapalenia zatok ‒ źle leczone lub powikłane ostre zapalenie zatok przechodzi w przewlekły stan zapalny, utrzymujący się tygodniami, a nawet miesiącami (dolegliwości trwają ponad 8 tygodni lub często nawracają);
- nieprawidłowej budowy anatomicznej ‒ skrzywienie przegrody nosowej lub zwężenie w obrębie ujścia zatok może sprzyjać zaleganiu wydzieliny w zatokach;
- alergii ‒ w wyniku kontaktu z alergenem błona śluzowa nosa i zatok przynosowych staje się obrzęknięta, uniemożliwiając odpływ wydzieliny;
- infekcje grzybicze ‒ u osób z upośledzoną odpornością.
Jakie są objawy zatkanych zatok?
Objawy zatkanych zatok są dość charakterystyczne, dlatego trudno pomylić je z innymi dolegliwościami. Chorzy zazwyczaj uskarżają się na:
- dolegliwości bólowe w okolicach oczu i czoła, nasilające się przy pochylaniu głowy (ból głowy, ból twarzy w okolicach nasady nosa);
- spływanie po tylnej ścianie gardła wydzieliny, co może powodować kaszel;
- niedrożność nosa i trudności w zaczerpnięciu oddechu przez nos;
- zaburzenia węchu;
- nieprzyjemny zapach z ust;
- gorączkę.
Jak poradzić sobie z chorobą zatok przynosowych?
W większości przypadków domowe sposoby wystarczą, by rozwiązać problem zatkanych zatok. Niekiedy wymagana jest jednak wizyta u specjalisty, najlepiej laryngologa. Wizyty u lekarza nie należy odkładać choćby ze względu na fakt, że nieleczone stany zapalne zatok mogą skutkować poważnymi powikłaniami. Co można zrobić w przypadku wystąpienia objawów takich jak ból w okolicy zatok czy obecność gęstej wydzieliny w jamie nosowej?
Irygacja ‒ sposób na oczyszczenie jamy nosowej i zatok
Jedną z najpopularniejszych metod na zatkane zatoki jest irygacja, czyli płukanie zatok. To prosty zabieg, który każdy z nas może wykonać bezpiecznie w domu. By go przeprowadzić, potrzebny jest irygator, czyli plastikowa butelka ze specjalną rurką.
To właśnie za jej pomocą wprowadza się do nosa płyn mający za zadanie oczyścić jamę nosową i zatoki z zalegającej wydzieliny, a przy okazji nawilżyć śluzówkę i zredukować jej obrzęk. Do irygacji zatok najczęściej używa się izotonicznego lub hipertonicznego roztworu chlorku sodu, który można kupić w aptece lub wykonać samemu przy użyciu zwykłej soli kuchennej.
Domowe sposoby na zatkane zatoki
W przypadku obrzęku i nadmiaru wydzieliny w obrębie zatok warto:
- wykonywać inhalacje z dodatkiem soli kuchennej lub olejków eterycznych (olejek sosnowy);
- wykonywać ciepłe okłady na bolące miejsca;
- pić duże ilości płynów, by wspomóc rozrzedzenie wydzieliny;
- zadbać o wysoką wilgotność powietrza w pomieszczeniu.
Na dolegliwości związane z zatkanymi zatokami można również zastosować leki bez recepty. Specjaliści najczęściej zalecają niesteroidowe leki przeciwzapalne, takie jak ibuprofen, zmniejszające ból i stan zapalny w obrębie zatok.
Doraźnie w celu polepszenia drożności nosa można również zastosować leki w sprayu obkurczające naczynia błony śluzowej, takie jak ksylometazolina czy nafazolina. Leków obkurczających nie powinno się stosować dłużej niż 7 dni. W stanach zapalnych zatok zastosowanie znajdują także preparaty doustne zawierające mieszanki ziół. Rozrzedzają one zalegającą w zatokach wydzielinę i ułatwiają jej odpływ, zmniejszając dolegliwości towarzyszące chorobie.
Leczenie zatkanych zatok
W przypadku występowania wysokiej gorączki oraz objawów towarzyszących lub utrzymujących się ponad 2 tygodnie objawów infekcji należy rozważyć włączenie antybiotykoterapii. Gdy podejrzewane jest tło alergiczne lub choroba ma charakter przewlekły, zaleca się włączenie do leczenia glikokortykosteroidów donosowych.
W niektórych sytuacjach konieczne bywa poszerzenie diagnostyki o badania obrazowe. Ponadto jednym ze sposobów leczenia może być endoskopowe leczenie chirurgiczne.
Autor: Redakcja
