Pakiet borelioza
Borelioza jest poważną chorobą przenoszoną przez kleszcze, przy czym większość osób mylnie zakłada, że może do niej dojść tylko wtedy, kiedy kleszcz wbity jest długo, a jej głównym objawem jest rumień. Otóż nie zawsze kleszcz musi być wbity długo, podobnie jak nie zawsze występuje rumień. Pakiet borelioza to badania, które warto wykonać nawet po dłuższym czasie od ukłucia kleszcza.
Dla kogo jest badanie?
Badanie przeznaczone jest dla wszystkich pacjentów, którzy zostali ukąszeni przez kleszcza, nawet jeśli nie występują u nich objawy charakterystyczne dla boreliozy. W Polsce, według szacunków, około 30 proc. kleszczy jest nosicielami bakterii Borrelia burgdorferi, Borrelia garinii, Borrelia afzelii, które są odpowiedzialne za wystąpienie boreliozy.
Bakterie do organizmu człowieka dostają się w czasie ukąszenia kleszcza wraz z jego śliną lub wymiocinami (dlatego tak ważne jest, aby kleszcza wyjąć szybko, bez zbędnego drażnienia go, podpalania czy smarowania oliwą). Bakterie początkowo zajmują skórę, skąd przedostają się do innych tkanek i narządów za pośrednictwem krwi. Prawdopodobieństwo zakażenia człowieka rośnie wraz z czasem żerowania kleszcza.
Pierścieniowaty rumień wędrujący, który większości osób kojarzy się właśnie z boreliozą, występuje u około 50 proc. chorych. Jest on podstawą do wdrożenia antybiotykoterapii, jednak, jeśli nie występuje – boreliozę można rozpoznać jedynie poprzez badania krwi.
Do charakterystycznych objawów boreliozy zaliczamy tzw. objawy późne, które mogą nakierować lekarza na problem są to:
- porażenie nerwu twarzowego,
- aseptyczne zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych,
- nabyte bloki serca,
- przewlekłe zapalenie stawów,
- korzeniowe zespoły bólowe.
Z kolei niecharakterystyczne objawy, które mogą się pojawić to uczucie osłabienia i zmęczenia, znaczne pogorszenie pamięcią, trudności ze snem i w skoncentrowaniu się. Są one jednak objawami, które występują w przebiegu wielu chorób, a nawet niedoborów witamin i minerałów. Dlatego tylko wykonanie badan w kierunku boreliozy może dać jednoznaczną odpowiedź, co do zakażenia.
Borelioza zazwyczaj występuje w stadiach, które cechują różne objawy kliniczne – we wczesnym stadium ograniczonym pojawia się rumień lub rzadziej guzek, natomiast we wczesnym stadium rozsianym (występującym nawet kilka tygodni po zakażeniu) pojawiają się:
- gorączka,
- osłabienie,
- bóle mięśniowe,
- bóle głowy,
- liczne zmiany skórne.
Pojawiać się mogą także objawy neurologiczne. Ponieważ borelioza jest złożoną chorobą, jedynie wykonanie testów pozwala na jej diagnozę.
Co wchodzi w skład pakietu?
- Borelioza IgM – pojawiają się w ciągu 2-3 tygodni od zakażenia, są przeciwciałami produkowanymi przez organizm w wyniku kontaktu z bakterią. Największa ilość przeciwciał występuje w drugim miesiącu od zakażenia i utrzymują się one do 6 miesięcy.
- Borelioza IgG – przeciwciała są charakterystyczne dla późniejszych stadiów boreliozy, kiedy występują już i inne choroby, jak zapalenie stawów, zapalenie skóry czy problemy neurologiczne. Wysoki poziom IgG może być wykrywany nawet po wielu latach od remisji choroby.
Jak przygotować się do badania?
Do badania nie trzeba się specjalnie przygotowywać. Należy je wykonać w godzinach pracy punktu pobrań.
Korzyści z wykonania pakietu na boreliozę
Główną korzyścią jest możliwość zdiagnozowania boreliozy i wdrożenia odpowiedniego leczenia. Bardzo ważny jest czas wykrycia – im szybciej podjęte zostanie leczenie, tym mniejsza szansa na powikłania i choroby wtórne do boreliozy.
Pakiet pozwala wykryć zarówno boreliozę we wczesnym stadium (na 2-3 tygodnie od momentu ukąszenia) oraz w późnym – monitorowany jest poziom IgM i IgG, który daje lekarzowi pełny obraz choroby. Wyniki badania powinien ocenić lekarz. Badania zaleca się nie tylko osobom, które mają objawy (jak rumień wędrujący czy późne powikłania), ale także profilaktycznie – na około 3 tygodnie po ukąszeniu.
Należy pamiętać, że choroba może dawać niespecyficzne objawy, a tylko badanie krwi może jednoznacznie potwierdzić lub wykluczyć boreliozę.
