Przyczyny porażenia nerwu twarzowego
Porażenie Bella to obwodowe porażenie nerwu twarzowego, który jest siódmym nerwem czaszkowym. Następuje ono na skutek uszkodzenia włókien lub jądra nerwu twarzowego. Paraliż występuje tylko po jednej stronie twarzy i zazwyczaj powoduje problemy ze zmarszczeniem czoła i zamknięciem oka.Przyczyny nie są do końca poznane, jednak dość często porażenie Bella jest powiązane z zakażeniem wirusem opryszczki Herpes simplex. Porażenie nerwu twarzowego występuje u około 10–40 osób na 100 tysięcy. Porażenie nerwu twarzowego w ciąży występuje kilka razy częściej niż u kobiet, które nie spodziewają się dziecka. Ponadto bardziej narażone na porażenie Bella są osoby, których organizm jest znacznie osłabiony, szczególnie przez przewlekły stres.
Potencjalne przyczyny porażenia Bella to między innymi:
- udar mózgu,
- stwardnienie rozsiane,
- nowotwory,
- zakażenia wirusowe,
- reakcje alergiczne,
- skurcz naczyń krwionośnych w wyniku wyziębienia,
- przyczyny wtórne, takie jak cukrzyca, nadczynność tarczycy, zapalenie ucha środkowego, borelioza, zespół Guillaina-barrégo, toczeń rumieniowaty układowy.
Objawy porażenia nerwu twarzowego
Ze względu na to, że nerw twarzowy jest nerwem mieszanym, który zawiera zarówno włókna ruchowe i czuciowe, jak i autonomiczne, objawy porażenia Bella mogą być różne. Do najczęstszych można zaliczyć:- obniżony kącik ust,
- problemy z zamykaniem jednej powieki oraz mruganiem,
- szersza szpara powiekowa,
- nierówny uśmiech,
- wygładzenie czoła i uniemożliwione zmarszczenie czoła po jednej stronie,
- problemy z wydzielaniem łez po sparaliżowanej stronie,
- zaburzone odczuwanie smaków,
- nadwrażliwość na bodźce słuchowe.
Objawy porażenia Bella niejednokrotnie pojawiają się nagle, na przykład po przewianiu twarzy, i najczęściej ustępują samoistnie. Zwykle na 1–2 dni przed paraliżem pojawia się charakterystyczny ból ucha.
Ile trwa porażenie nerwu twarzowego?
W większości przypadków porażenie nerwu twarzowego jest całkowicie wyleczalne. Przy zastosowaniu odpowiedniego leczenia i rehabilitacji ustąpienie objawów jest możliwe już po około dwóch miesiącach. Tylko niewielki odsetek nawet po leczeniu boryka się z pewnymi objawami paraliżu. W takiej sytuacji zakłada się trwałe uszkodzenie nerwu i konieczne jest leczenie operacyjne.Porażenie Bella – diagnostyka
Rozpoznanie porażenia Bella dokonuje się na podstawie zauważalnych objawów, a także podstawowych badań, takich jak morfologia, CRP, OB, stężenie glukozy, hormon TSH oraz badanie stężenia witaminy B12, której niedobory powodują występowanie objawów neurologicznych. Oprócz tego zaleca się konsultację laryngologiczną, ponieważ porażenie może być skutkiem chorób ślinianek lub zapalenia ucha środkowego.Oprócz tego wykonuje się bardziej szczegółowe badania:
- ENG – elektroneurografia,
- EMG – elektromiografia,
- tomografia kości skroniowych,
- odruch mrugania.
Leczenie porażenia nerwu twarzowego
Porażenie nerwu twarzowego najczęściej mija samoistnie, bez leczenia. Zazwyczaj po upływie maksymalnie kilku miesięcy chory wraca do pełnej sprawności. Paraliż czasami pozostawia po sobie lekką asymetrię twarzy, jednak nie jest to częste. Zdecydowanie gorsze rokowanie jest u pacjentów po 60. roku życia, a także u osób chorujących na nadciśnienie tętnicze i cukrzycę. Duże korzyści przynosi stosowanie glikokortykosteroidów, głównie prednizonu.Jeśli przyczyną porażenia był wirus, można zastosować leki przeciwwirusowe, jednak wyłącznie w ciężkich przypadkach paraliżu. Z kolei leczenie objawowe obejmuje stosowanie nawilżających kropli do oczu, o których często mówi się sztuczne łzy, oraz specjalnych taśm zamykających górną na powiekę noc.
Porażenie Bella – rehabilitacja
Ćwiczenia twarzy po porażeniu nerwu twarzowego odgrywają ogromną rolę w szybkim powrocie do sprawności. Ćwiczenia obejmują mięśnie mimiczne, między innymi naprzemienne zamykanie oczu czy marszczenie czoła lub szerokie otwieranie ust. Ćwiczenia należy wykonywać wielokrotnie w ciągu dnia. Oprócz tego stosuje się fizykoterapię, która obejmuje elektroterapię, ciepłe okłady, ultradźwięki i stosowanie lampy sollux.Masaż twarzy przy porażeniu nerwu twarzowego polega na głaskaniu, oklepywaniu, rozcieraniu i ugniataniu mięśni twarzy, co pomaga w odbudowie napięcia mięśniowego, a także poprawia elastyczność włókien. Pomocna może być również akupunktura.
Autor: Redakcja
