Guz chromochłonny – czym jest?
Guz chromochłonny nadnerczy to składający się z komórek chromochłonnych rak nadnerczy. Występuje w nadnerczach lub ich sąsiedztwie. Są to narządy produkujące hormony zlokalizowane obustronnie w górnych partiach nerek. Do rozwoju guza chromochłonnego zazwyczaj dochodzi w czwartej lub piątej dekadzie życia.Guz chromochłonny ma ścisły związek ze zwiększoną produkcją i uwalnianiem do krwi dużej ilości katecholamin (np. adrenaliny, dopaminy i noradrenaliny). Ich wydzielanie zwiększa się w stresie i podczas odczuwania strachu.
Przyczyny rozwoju guza chromochłonnego
Dokładna przyczyna występowania guza chromochłonnego nie została ustalona. Podejrzewa się jednak, że dolegliwość ta jest uwarunkowana genetycznie.Zwiększone ryzyko rozwoju guza chromochłonnego istnieje u niektórych osób cierpiących na rzadkie choroby genetyczne. Do takich chorób zalicza się m.in.:
- zespół mnogiej gruczołowatości wewnątrzwydzielniczej – objawia się guzami zlokalizowanymi nie tylko w obrębie nadnerczy, ale także w innych narządach wydzielających hormony. Niekiedy współistnieje z rakiem rdzeniastym tarczycy i pierwotną nadczynnością przytarczyc;
- choroba von Hippla i Lindaua – cechuje się występowaniem mnogich guzów w obrębie układu nerwowego i hormonalnego, a także narządów takich jak trzustka i nerki;
- neurofibromatoza 1 – w jej przebiegu w skórze tworzą mnogie guzy (nerwakowłókniaki), nieprawidłowości w barwie skóry oraz guzy w obrębie nerwu wzrokowego.
Guz chromochłonny nadnerczy – objawy
Guz chromochłonny w zależności od przypadku może manifestować swoją obecność w różny sposób, a występujące objawy mogą mieć różny stopień nasilenia. Osoby z guzem chromochłonnym najczęściej zgłaszają takie objawy jak:- podwyższone ciśnienie tętnicze o charakterze stałym lub napadowym,
- napadowe bóle głowy (związane z wysokim ciśnieniem),
- kołatanie serca,
- nadmierne pocenie,
- drżenia kończyn,
- bladość skóry.
Co powoduje napady objawów guza chromochłonnego?
Objawy guza chromochłonnego nie zawsze występują spontanicznie, czasami są wyzwalane przez różne czynniki. Do wystąpienia napadu mogą przyczynić się takie czynniki jak:- aktywność fizyczna,
- stres,
- zmiana pozycji ciała,
- długotrwałe stanie,
- uciśnięcie brzucha,
- spożycie niektórych pokarmów (np. serów, awokado),
- picie alkoholu (np. piwa, wina),
- stosunek płciowy,
- przyjmowanie niektórych leków,
- zażywane narkotyków.
Guz chromochłonny nadnerczy – jakie badania trzeba wykonać?
W diagnostyce guza chromochłonnego zastosowanie znajdują przede wszystkim metody biochemiczne. Pozwalają one wykazać nadmierne wytwarzanie przez guz katecholamin i/lub ich metabolitów. Badania wykonuje się z moczu i osocza.Jeśli badania biochemiczne wskażą na obecność guza, pacjent zostanie skierowany na badania obrazowe celem ustalenia jego lokalizacji. Wykorzystywane w diagnostyce obrazowej guza chromochłonnego badania to ultrasonografia (USG), tomografia komputerowa (TK) czy rezonans magnetyczny (MRI), a także badania medycyny nuklearnej jak scyntygrafia.
Leczenie guza chromochłonnego
Główną metodą leczenia guza chromochłonnego jest jego całkowite chirurgiczne usunięcie. Najczęściej stosuje się mało inwazyjną metodę laparoskopową. Po usunięciu jednego nadnercza to drugie zwykle wydziela odpowiednie hormony w optymalnych ilościach, a ciśnienie tętnicze wraca do normy.Przed zabiegiem stosuje się odpowiednie leczenie farmakologiczne, które ma na celu zmniejszenie objawów niepożądanych, ustabilizowanie stanu zdrowia i zmniejszenie ryzyka operacyjnego. W ramach farmakoterapii stosuje się leki obniżające ciśnienie tętnicze z grupy α-blokerów. Jeśli pomimo ich przyjmowania utrzymuje się wysokie ciśnienie i uczucie kołatania serca, lekarz może dodatkowo zalecić leki z grupy β-blokerów i blokerów kanału wapniowego.
Autor: Redakcja
