Na czym polega zapalenie pęcherza u dzieci?
Zapalenie pęcherza to inaczej stan zapalny obecny w pęcherzu moczowym. U dzieci młodszych (do 3. roku życia) każdy stan zapalny w drogach moczowych traktujemy jak ostre odmiedniczkowe zapalenie nerek. U dzieci starszych powoli pojawiają się objawy zapalenia pęcherza moczowego charakterystyczne dla osób dorosłych.Pojęciem szerszym od zapalenia pęcherza moczowego i częściej używanym w przypadku dzieci jest zakażenie układu moczowego. Jest ono definiowane jako obecność bakterii w moczu i reakcja zapalna na ich obecność (lub obecność bakterii powyżej zwieracza cewki moczowej).
Stan zapalny w drogach moczowych sprawia między innymi, że podczas mikcji pojawiają się dolegliwości bólowe i nieprzyjemne uczucie pieczenia. Infekcja ta jest bardzo powszechna u najmłodszych; od 6. miesiąca życia z racji warunków anatomicznych (krótka cewka moczowa) częściej dotyczy dziewczynek.
Przyczyny zapalenia pęcherza u dzieci
Do zakażenia dolnych dróg moczowych najczęściej dochodzi w wyniku kontaktu z bakteriami, niezwykle rzadko – z wirusami czy grzybami. Do tego stanu przyczynia się m.in. niewłaściwa higiena okolic intymnych czy ogólne zaniedbanie higieny ciała (np. nieregularne mycie się). W takiej sytuacji bakterie bytujące w okolicy ujścia cewki moczowej bez trudu przedostają się do dróg moczowych i wywołują tam stan zapalny. Zapalenie pęcherza u dzieci mogą wywołać również bakterie bytujące w przewodzie pokarmowym i wchodzące w skład tzw. mikroflory bakteryjnej.Najczęstszą bakterią wywołującą stan zapalny w drogach moczowych jest Escherichia coli. Wykrycie innych bakterii sugeruje istnienie wady układu moczowego.
Inne przyczyny zapalenia pęcherza u dzieci to:
- wady wrodzone w obrębie układu moczowego,
- zaburzenia funkcji pęcherza,
- zaparcie lub problemy z trzymaniem stolca,
- nieprawidłowości w oddawaniu moczu – np. zbyt częsta lub zbyt rzadka mikcja.
Zakażenie dróg moczowych może występować u noworodków z osłabioną odpornością. Wcześniejsze przechorowanie zapalenia dróg moczowych może spowodować nawrót schorzenia. Dlatego tak ważne jest odpowiednie leczenie zgodnie z zaleceniami specjalisty.
Objawy zapalenia pęcherza u dzieci
Objawy zakażenia dróg moczowych zależą od wieku dziecka oraz chorób współistniejących.U niemowląt i noworodków zapalenie dróg moczowych może objawiać się jako infekcja uogólniona przebiegająca z niecharakterystycznymi objawami, takimi jak:
- rozdrażnienie,
- płaczliwość,
- apatia,
- przedłużająca się lub nasilająca żółtaczka (u noworodków i małych niemowląt),
- zaburzenia mikcji,
- wymioty,
- biegunka,
- brak ochoty na jedzenie.
Zapalenie pęcherza u dziecka – jakie badania wykonać?
Podstawą w diagnozie zapalenia dróg moczowych u dzieci jest badanie moczu – zarówno ogólne, jak i posiew. Powinno się go pobrać bezpośrednio ze strumienia moczu, najlepiej pod koniec mikcji. Mocz należy zamknąć w jałowym pojemniku (dostępnym np. w aptece) i oddać od razu do laboratorium.Dodatkowo lekarz może zlecić przeprowadzenie badania krwi. Zasadnicze znaczenie ma również dokładny wywiad lekarski, obejmujący charakterystykę objawów, historię rodzinną itd. W niektórych sytuacjach konieczne może być USG jamy brzucha – zwłaszcza gdy podejrzewa się, że przyczyną zapalenia pęcherza u dzieci są wady wrodzone układu moczowego.
Leczenie zapalenia pęcherza u dzieci
W leczeniu zapalenia dróg moczowych u dzieci stosuje się antybiotykoterapię. Antybiotyki powodują eliminację bakterii i zmniejszają ryzyko nawrotu infekcji. Ważne jest, aby lekarstwa przyjmować zgodnie z zaleceniami lekarza – dzięki temu leczenie będzie skuteczne.Mniejsze dzieci, np. niemowlęta, wymagają leczenia w szpitalu, ponieważ leki są podawane dożylnie. Ten sam rodzaj leczenia jest zalecany u dzieci z następującymi problemami:
- zakażenie dróg moczowych powikłane lub atypowe (w posiewie moczu wyhodowano inne bakterie niż E. coli),
- zły stan ogólny dziecka,
- podejrzenie zakażenia uogólnionego (sepsy),
- utrzymująca się gorączka mimo właściwej antybiotykoterapii,
- brak możliwości zapewnienia opieki w domu.
Do którego lekarza iść z zapaleniem pęcherza u dziecka?
Z zapaleniem dróg moczowych u dziecka najlepiej udać się do pediatry lub lekarza rodzinnego. Zleci on wykonanie badań podstawowych i dobierze odpowiednie leki.W przypadku podejrzeń wad wrodzonych w obrębie dróg moczowych lub nawracających infekcji dróg moczowych pomocna może być konsultacja z urologiem dziecięcym.
Zakażenie układu moczowego z zajęciem górnego odcinka dróg moczowych, towarzyszące wadom układu moczowego lub występujące do 12. miesiąca życia, jest istotnym czynnikiem ryzyka przewlekłej niewydolności nerek, ich bliznowacenia i nadciśnienia tętniczego, dlatego należy szybko włączyć antybiotykoterapię.
Autor: Redakcja
