Ból przy oddawaniu moczu – przyczyny związane z czynnikami infekcyjnymi
Bolesne oddawanie moczu jest związane przede wszystkim ze stanami zapalnymi toczącymi się w obrębie układu moczowo-płciowego. Schorzenia, które mogą manifestować się bólem przy oddawaniu moczu, to przede wszystkim:
- Zapalenie cewki moczowej – najczęściej jest wywoływane przez bakterie, może przenosić się drogą kontaktów seksualnych. Warto wiedzieć, że zapalenie cewki moczowej może przebiegać bezobjawowo. Symptomy kojarzone z zapaleniem cewki moczowej to świąd w okolicy ujścia cewki, wyciek ropnej lub śluzowo-ropnej wydzieliny z cewki, a także pieczenie związane z oddawaniem moczu.
- Zapalenie pęcherza moczowego – powszechne schorzenie układu moczowego, w którym oprócz bolesnego parcia na mocz mamy do czynienia z bólem w okolicy nadłonowej, a czasami nawet z obecnością krwi w moczu.
- Ostre odmiedniczkowe zapalenie nerek – schorzenie, które może być konsekwencją nieleczonego zapalenia pęcherza. Główne objawy tej choroby to gorączka, dreszcze, nudności, wymioty i ból w okolicy lędźwiowej.
Ból przy oddawaniu moczu a nowotwory układu moczowego
Choć najczęściej ból przy oddawaniu moczu wiąże się z opisywanymi wyżej chorobami infekcyjnymi, to objaw ten może również wpisywać się w obraz kliniczny niektórych nowotworów. Należy mieć jednak świadomość, że są to rzadkie sytuacje i towarzyszą im również inne objawy kliniczne. Do schorzeń onkologicznych, które mogą objawiać się bólem przy oddawaniu moczu, należą:
- Nowotwory cewki moczowej – rzadki nowotwór występujący najczęściej u mężczyzn powyżej 50. roku życia. Inne objawy tego schorzenia to krwawienie z cewki moczowej, utrudnione oddawanie, a nawet zatrzymanie moczu, wywołane zablokowaniem ujścia cewki moczowej przez masę nowotworową.
- Rak pęcherza moczowego – inne objawy typowe dla tego nowotworu to krwiomocz, przerywane oddawanie moczu, częstomocz, a nawet zatrzymanie moczu. Rak pęcherza moczowego o wiele częściej występuje u mężczyzn niż u kobiet. Ryzyko zachorowania na raka pęcherza moczowego istotnie wzrasta u osób palących papierosy.
Ból przy oddawaniu moczu a kamica układu moczowego
Bolesne oddawanie moczu może towarzyszyć również kamicy układu moczowego. Kamica moczowa to schorzenie, u którego podstawy leży wytrącanie się złogów w drogach moczowych pacjenta. Istnieją pewne sytuacje, które sprzyjają kamicy, a należy do nich przede wszystkim:
- zastój moczu;
- częste zakażenia układu moczowego;
- dna moczanowa;
- pierwotna nadczynność przytarczyc – schorzenie to prowadzi do zwiększenia stężenia wapnia w moczu, co sprzyja wytrącaniu się złogów.
Inne objawy, które towarzyszą kamicy nerkowej, to:
- ból w okolicy lędźwiowej, który promieniuje typowo do pachwin;
- ból w okolicy nadłonowej;
- krwiomocz;
- czasami nudności, wymioty.
Inne przyczyny bolesnego oddawania moczu
Stany chorobowe, które również mogą wiązać się z bólem przy oddawaniu moczu, to:
- wypadanie narządu rodnego;
- przerost gruczołu krokowego;
- pęcherz nadreaktywny;
- niektóre schorzenia weneryczne;
- zapalenie gruczołu krokowego;
- uraz dróg moczowych, cewki moczowej.
Diagnostyka bólu przy oddawaniu moczu
Podstawowe badanie, które pozwala przypuszczać, że przyczyną bólu przy oddawaniu moczu jest zakażenie, to badanie ogólne moczu. W osadzie moczu są wówczas obecne bakterie oraz leukocyty (czyli krwinki białe). Badaniem potwierdzającym to rozpoznanie jest posiew moczu, który dokładnie określa, jaka bakteria odpowiada za zakażenie układu moczowego. Nie jest to jednak badanie konieczne, ponieważ niepowikłane zapalenie pęcherza moczowego można rozpoznać wyłącznie na podstawie objawów zgłaszanych przez pacjenta.
Inne badania, które pozwalają zidentyfikować przyczynę bólu przy oddawaniu moczu, to:
- USG układu moczowego – pozwala na zobrazowanie prostaty, nerek, pęcherza moczowego, jest badaniem wykorzystywanym w diagnostyce kamicy moczowej;
- oznaczenie parametrów zapalnych – głównie białka CRP;
- uro-tK / urografia – badanie pozwalające na ocenę moczowodów i układu kielichowo-miedniczkowego.
Do kogo zgłosić się z bólem przy oddawaniu moczu?
W przypadku odczuwania bólu podczas oddawania moczu należy zgłosić się do lekarza pierwszego kontaktu, który po zebraniu wywiadu i zbadaniu pacjenta zdecyduje o kolejnych krokach diagnostycznych i leczniczych. Lekarz może zlecić takie badania, jak morfologia, CRP i badanie ogólne moczu – być może wyjaśnią one przyczynę dolegliwości. Jeśli zostanie zdiagnozowane zakażenie układu moczowego, specjalista może zlecić odpowiednią terapię, w tym leczenie przeciwbakteryjne (antybiotyk).
Autor: Redakcja
Bibliografia:
1. Dąbrowski A., Podręcznik: Wielka Interna – Gastroenterologia, Medical Tribune Polska, 2010.
2. Szczeklik A., Gajewski P., Interna Szczeklika – Podręcznik Chorób Wewnętrznych, wydanie 2020/2021, Medycyna Praktyczna, Kraków.
Polecane artykuły:
