Polidypsja – co to jest?
Na wstępie należy wyjaśnić, że polidypsja to uczucie patologicznie wzmożonego pragnienia, które może być objawem chorób psychicznych, a także cukrzycy czy moczówki prostej. Kiedy jednak można mówić o nadmiernym pragnieniu jako stanie patologicznym?Przyjmując obowiązujące zalecenia przyjmowania od 1,5 do 2 l płynów dziennie, należy przyjąć, że polidypsja to utrzymujący się od dłuższego czasu stan pragnienia, podczas którego pacjent przyjmuje płyny w ilościach znacznie przekraczających 2–3 l wody w ciągu doby, co prowadzi do poważnych konsekwencji zdrowotnych.
Nadmierne pragnienie – częstomocz i inne skutki
Jednym z pierwszych objawów towarzyszących wzmożonemu pragnieniu jest częstomocz. Polidypsja, a w zasadzie jej skutek, czyli przyjmowanie dużej ilości płynów, wpływa bezpośrednio na wzmożoną produkcję moczu i częste, obfite mikcje.Znacznie poważniejszym skutkiem polidypsji jest zatrucie wodne. To stan spowodowany zbyt niskim poziomem sodu w organizmie, który skutkuje wymiotami oraz drgawkami, a w ostrzejszych przypadkach także śpiączką.
Częstym objawem towarzyszącym nadmiernemu pragnieniu jest suchość w ustach. Jej przyczyny mogą być różne. Niektóre z nich zostały omówione w dalszej części artykułu.
Polidypsja – skutki:
- nadmierne rozcieńczenie krwi,
- zaburzenia w gospodarce elektrolitowej,
- zatrucie wodne,
- częstomocz i wielomocz (poliuria).
Polidypsja – przyczyny wzmożonego pragnienia
Polidypsja może być jednym z objawów chorób oraz patologicznych stanów organizmu. Nie należy jej jednak mylić z krótkotrwałym uczuciem pragnienia, które może występować po wysiłku fizycznym, w trakcie upałów czy po spożyciu niektórych pokarmów, np. bogatych w sól.- Polidypsja psychogenna – nadmierne pragnienie może towarzyszyć zaburzeniom psychicznym: afektywnym dwubiegunowym, lękowym, odżywiania czy schizofrenii. To właśnie zaburzenia psychiczne, spowodowane np. dużym stresem, są często przyczyną polidypsji u dzieci, a czasami także u dorosłych. Tu warto zwrócić uwagę, że stres powoduje uczucie suchości w ustach, które pacjent stara się ograniczać nadmiernym przyjmowaniem płynów.
- Polidypsja polekowa – przyjmowanie niektórych leków może prowadzić do wzmożonego pragnienia. Są to przede wszystkim preparaty działające moczopędnie i wysuszające śluzówkę – powodujące suchość w ustach, a także przedawkowanie witamin A i D.
- Polidypsja i cukrzyca – występowanie polidypsji, suchości w ustach i poliurii (wielomocz) to jedne z charakterystycznych objawów cukrzycy, podczas której dochodzi do znacznej utraty wody z organizmu.
- Moczówka prosta – jednym z głównych objawów tej choroby wywoływanej niedoborem i zaburzeniami wydzielania wazopresyny jest zagęszczenie moczu, któremu towarzyszy właśnie nadmierne pragnienie i uczucie suchości w ustach.
- Polidypsja i alkohol – spożywanie nadmiernych ilości alkoholu może prowadzić do zaburzeń produkcji wazopresyny i, podobnie jak w przypadku moczówki prostej, poliurii i polidypsji.
- Wzmożone pragnienie w ciąży może oznaczać występowanie tzw. cukrzycy ciążowej, a w konsekwencji pojawienie się typowych dla tej choroby objawów – wśród nich polidypsji.
- Wzmożone pragnienie przed okresem, a dodatkowo zwiększony apetyt na słodkie, tłuste pokarmy i posiłki bogate w węglowodany to jedne z objawów napięcia przedmiesiączkowego.
- Nadmierne pragnienie i tarczyca – w przebiegu chorób tarczycy dochodzi do przyspieszenia procesów metabolicznych, a to z kolei powoduje zwiększenie pragnienia i poliurię.
Leczenie polidypsji
Należy pamiętać, że polidypsja jest objawem chorobowym, a nie chorobą samą w sobie. Oznacza to, że w przypadku zaobserwowania wzmożonego pragnienia należy skonsultować się z lekarzem. Ten po przeprowadzeniu wywiadu i badań postawi diagnozę, na podstawie której dobierze odpowiednie formy terapii.Autor: Redakcja
