REKLAMA

Torbiel włosowa kości ogonowej – leczenie, domowe sposoby, operacja

Aktualizacja:

14 listopada 2022

Publikacja:

14 listopada 2022

Czas czytania:

5 min

Autor:

Redakcja

Torbiel włosowa (pilonidalna) to stan zapalny tkanki podskórnej znajdującej się między pośladkami lub tuż nad szparą pośladkową. Torbiel krzyżowo-guziczna początkowo objawia się w postaci zmiany zapalnej, która nie daje dolegliwości bólowych. Później jednak może pojawić się znaczący dyskomfort. Jak leczyć torbiel włosową? Jak nie dopuścić do jej powstania?

Torbiel włosowa częściej występuje u mężczyzn.
Torbiel włosowa (pilonidalna) po raz pierwszy została opisana przez doktora A. Andersona w 1847 roku. Została wtedy określona mianem zatoki włosowej. To miejsce między pośladkami, w którym rosną włosy i za powstanie torbieli może odpowiadać wrośnięcie jednego z nich. Inne nazwy torbieli włosowej to torbiel nadguziczna, zatoka pilonidalna, zatoka krzyżowa, torbiel krzyżowa, torbiel krzyżowo-guziczna czy przetoka nadguziczna. Za każdym tym określeniem kryje się stan zapalny skóry, który powoduje znaczny dyskomfort u pacjenta.

Wrośnięty włos jest traktowany przez organizm jako ciało obce i aktywuje działanie układu immunologicznego. W mieszku włosowym gromadzą się czynniki prozapalne powodujące ból, a z racji, że torbiel włosowa umiejscowiona jest między pośladkami, gdzie naturalnie bytują różne bakterie, stan zapalny rozwija się bardzo szybko. Torbiel włosowa często przekształca się w ropnia, co z kolei wymaga już interwencji chirurgicznej.

Torbiel włosowa kości ogonowej – objawy

Torbiel włosowa początkowo objawia się niewielką opuchlizną i tkliwością zmienionego miejsca. Na skórze widoczne jest uwypuklenie, z wystającymi włosami. Kiedy stan zapalny zaostrza się może dojść do powstania ropnia – na skórze wyczuwalny jest guzek o znacznym uciepleniu, w którym zbiera się ropa. Na tym etapie mogą pojawić się objawy ogólne, takie jak gorączka i dreszcze.

Z torbieli włosowej może wydostawać się ropno-krwista wydzielina. Nie powinno się wtedy zwlekać z wizytą u lekarza.

Torbiel włosowa – dlaczego powstaje?

Torbiel włosowa powstaje stosunkowo rzadko, u mniej niż 1 proc. populacji. Na powstanie zmiany narażeni są dwukrotnie częściej mężczyźni (zwłaszcza bardziej owłosieni) niż kobiety. Na ogół problem dotyczy tylko rasy kaukaskiej. Szacuje się, że najwięcej zachorowań występuje w wieku 15-30 lat.

Do czynników sprzyjających rozwojowi torbieli włosowej zaliczane są:
  • siedzący tryb życia,
  • nadwaga i otyłość,
  • gęste owłosienie,
  • nadmierna potliwość,
  • otarcia okolicy pośladkowej,
  • niewystarczająca higiena osobista,
  • obniżona odporność (także w wyniku chorób przewlekłych).

Jak wygląda rozpoznanie torbieli włosowej?

Zmiana umiejscowiona jest na ogół w szparze międzypośladkowej, od 4 do 7 cm od odbytu. Lekarz zazwyczaj stawia rozpoznanie na podstawie oględzin zmiany. W razie wątpliwości może zalecić wykonanie badania USG. Inne choroby okolicy odbytu, z którymi można pomylić torbiel włosową to np. przetoka odbytu, czyrak lub ziarnina. Lekarz może zalecić także wykonanie badania w kierunku kiły.

Polecamy: Ból odbytu i okolic – co może oznaczać? Jak leczyć ból odbytu?

Torbiel włosowa – leczenie

Leczenie torbieli włosowej zależy od lokalizacji zmiany, jej nawrotowości oraz wielkości. W przypadku powstania ropnia niezbędne jest leczenie zabiegowe. Polega ono na oczyszczeniu zmiany przez chirurga w znieczuleniu. Specjalista wykonuje nacięcie i drenaż ropnia, płucze torbiel i usuwa wrośnięte włosy. Po zabiegu pacjent przyjmuje antybiotyk, aby nie doszło do zakażenia bakteryjnego. Metoda zabiegowa jest skuteczna, zmniejsza także ryzyko nawrotu choroby do mniej niż 30 proc.

Mniejsze zmiany również można leczyć zabiegowo i jest to zdecydowanie mniej inwazyjna metoda – polega ona na poszerzeniu ujścia zatoki włosowej, oczyszczeniu i opracowaniu rany. Są to zabiegi wykonywane zwykle w trybie ambulatoryjnym.

Warto wiedzieć: Swędzenie odbytu. Przyczyny pojawienia się świądu i jego leczenie

Torbiel włosowa – zalecenia przed zabiegiem

Jeśli doszło do pojawienia się ropnia, nie można go wyciskać ani samemu nacinać. Zabieg taki powinien przeprowadzić lekarz. Samodzielne wyciskanie ropnia może doprowadzić do zakażenia bakteryjnego i pogorszenia stanu pacjenta. Ropnia nie powinno się przemywać wodą utlenioną ani alkoholem, może to uszkodzić skórę i spowodować pęknięcie zmiany, co z kolei wymaga pilnej interwencji chirurgicznej.

Można stosować środki łagodzące ból przyjmowane doustnie, a także przemywać zmianę odpowiednimi preparatami zleconymi przez lekarza. Ulgę mogą przynieść zimne okłady. Ważne jest także odpowiednie dbanie o higienę i unikanie wysiłku fizycznego.

Torbiel włosowa – czy zawsze konieczna jest operacja? Metody domowe

W przypadku, gdy zmiana jest łagodna, nie ma wydzieliny ani ostrego stanu zapalnego, leczenie zabiegowe nie jest konieczne. Leczenie domowe polega na utrzymywaniu higieny miejsca, a także stosowaniu miejscowych preparatów przeciwzapalnych zaleconych przez lekarza. Problem jednak może się nasilać z czasem.

Torbiel włosowa powstaje na skutek wrośnięcia włosa, dlatego wśród domowych metod zalecane jest usuwanie włosów – depilacja lub depilacja laserowa.

Torbiel włosowa – powikłania

Do najczęstszych powikłań powstania torbieli włosowej zaliczane jest częste nawracanie ostrego stanu zapalnego, powstanie przetoki odbytu.Zauważono także, że u 0,1 proc. pacjentów może rozwinąć się rak płaskonabłonkowy.

Autor: Redakcja