Zapalenie kości – rodzaje
W zależności od czynnika chorobotwórczego, który wywołał proces zapalny, stosuje się podział na zapalenie kości:
- nieswoiste – może zostać wywołane przez bakterie, wirusy lub grzyby. Drobnoustroje dostają się z miejsca, gdzie toczy się stan zapalny, z pomocą krwi do kości,
- swoiste – do tej grupy zaliczamy choroby takie jak kiła, bruceloza i gruźlica kostno-stawowa.
Przyczyny zapalenia kości
Na ogół trudno jest jednoznacznie wskazać przyczynę odpowiedzialną za rozwój zapalenia kości. Do możliwych przyczyn należą:
- zaburzenia ukrwienia,
- choroby układowe (np. reumatoidalne zapalenie stawów czy toczeń rumieniowy układowy),
- schorzenia ogólnoustrojowe (np. cukrzyca),
- infekcje pozakostne,
- endoprotezy stawów.
Są też pewne czynniki, które znacząco zwiększają ryzyko zachorowania. Jest to podeszły wiek, obniżona odporność, powtarzające się urazy czy narażenie na promieniowanie jonizujące.
Zapalenie kości – objawy
Bardzo ważne jest, by umieć rozpoznać objawy toczącego się zapalenia kości, by móc odpowiednio zareagować i możliwie jak najszybciej podjąć leczenie. Do typowych objawów zapalenia kości należą takie jak:
- gorączka,
- bóle kości występujące w nocy,
- ograniczenie ruchomości kończyny lub całkowity brak możliwości poruszania nią,
- wrażliwość na dotyk,
- zaczerwienienie,
- ocieplenie zainfekowanej okolicy,
- obrzęk,
- wytworzenie się przetoki skórnej nad zainfekowanym miejscem w kości,
a także objawy ogólne, w tym:
- osłabienie,
- złe samopoczucie,
- bóle mięśni,
- dreszcze,
- nudności.
Uporczywe objawy nasilają się podczas próby ruchu kończyną.
Jakie kości może objąć zapalenie?
Choroba może zająć tak naprawdę każdą kość w organizmie. U dzieci często występuje zapalenie kości udowej, zapalenie kości piszczelowej czy zapalenie kości ramiennej. Z kolei osobom starszym często dokucza zapalenie kości ogonowej, zapalenie nadkłykcia bocznego kości ramiennej czy zapalenie kości szczęki.
Zapalenie kości – rozpoznanie
W przypadku zaobserwowania u siebie niepokojących objawów mogących wskazywać na zapalenie kości należy niezwłocznie zgłosić się do lekarza pierwszego kontaktu. Specjalista stawia diagnozę w oparciu o wywiad z pacjentem i badania kliniczne.
W diagnostyce zapalenia kości wykorzystuje się takie badania jak:
- badania ogólne krwi – m.in. OB i CRP,
- badania mikrobiologiczne – posiew krwi,
- badania bakteriologiczne – z ogniska zapalnego,
- badania obrazowe – prześwietlenie rentgenowskie (RTG), tomografia komputerowa (TK) i rezonans magnetyczny (MRI).
Warto podkreślić, że w badaniach obrazowych zmiany widoczne są dopiero po ok. 2-3 tygodniach trwania choroby. Czasami diagnostykę uzupełnia się o scyntygrafię kości i biopsję kości.
Leczenie zapalenia kości
Postępowanie lecznicze w dużej mierze zależy od stadium rozwoju choroby, występujących objawów oraz ogólnego stanu zdrowia chorego. Pacjentowi zaleca się przede wszystkim odpoczywanie i odciążanie chorego miejsca. Jeśli jest to kończyna, pomocne może okazać się czasowe unieruchomienie.
Przy zapaleniu kości wywołanemu przez bakterię, konieczne jest wdrożenie antybiotykoterapii. Antybiotyk może być podawany doustnie lub w zastrzykach domięśniowych. Na dolegliwości bólowe podaje się środki przeciwbólowe z grupy niesteroidowych leków przeciwzapalnych (NLPZ).
W procesie ropnym bardzo ważne jest, by leczenie podjąć możliwie jak najszybciej. W przeciwnym razie ropień może przebić się przez skórę, przez co choroba przejdzie w stan przewlekły i będzie trudna do wyleczenia. Jeśli kość jest zmieniona chorobowo, konieczny jest zabieg chirurgiczny.
Zapalenie kości – powikłania
Zbagatelizowanie zapalenia kości może mieć przykre w skutkach konsekwencje. Powikłaniem choroby o podłożu bakteryjnym jest najczęściej ropień i przetoka ropna w skórze. Zmiany tego rodzaju trudno się goją, niekiedy współistnieją z zapaleniem kości i ustępują dopiero wtedy, gdy to zostaje wyleczone.
Inne możliwe powikłania zapalenia kości to:
- patologiczne złamania,
- brak zrostu chorej kości,
- przewlekłe zapalenie,
- powstanie torbieli,
- pojawienie się zwyrodnienia,
- wystąpienie martwicy kości,
- posocznica.
Jeśli dojdzie do rozwoju gangreny lub zaburzone zostanie krążenie krwi, konieczna może okazać się amputacja chorej kończyny.
Autor: Redakcja







