Osoba chorująca na anoreksję ma zaburzony obraz własnego ciała – uważa, że nigdy nie jest wystarczająco szczupła. Świadomie ogranicza przyjmowanie posiłków i stara się, by ich kaloryczność była jak najmniejsza. Nieleczona anoreksja zagraża zdrowiu i życiu. Skrajne niedożywienie pociąga za sobą zmiany metaboliczne i hormonalne oraz rzutuje na funkcjonowanie całego organizmu.
Kto choruje na anoreksję?
Anoreksja jest zaburzeniem odżywiania, które najczęściej dotyka nastolatków, zazwyczaj dziewczęta. Ma to związek z rywalizacją w grupie rówieśniczej i podatnością na krytykę. Z kolei pregoreksja to anoreksja dotycząca kobiet w ciąży. Polega na głodzeniu się i prowokowaniu wymiotów w ciąży, co ma zapobiec przybraniu na wadze. Pregoreksja jest szczególnie niebezpiecznym zaburzeniem; uznaje się ją za oddzielną jednostkę chorobową.
Rodzaje anoreksji
Osoba cierpiąca na anoreksję odczuwa głód, jednak z obawy przed przybraniem na wadze odmawia sobie jedzenia.
Wyróżnia się dwa typy anoreksji:
- anoreksja restrykcyjna – kiedy osoba na nią cierpiąca ogranicza racje żywieniowe do minimum;
- anoreksja bulimiczna – kiedy etapy głodzenia są przeplatane incydentami objadania się, po których pojawia się przymus pozbycia się jedzenia z organizmu. W przebiegu tego typu anoreksji dochodzi do prowokowania wymiotów lub stosowania środków przeczyszczających. Anoreksja bulimiczna jest też nazywana anoreksją żarłoczno-wydalającą lub żarłoczno-przeczyszczającą.
Przyczyny anoreksji
Anoreksja ma swoje źródło w czynnikach psychologicznych, biologicznych i środowiskowych.
- Przyczyny psychologiczne anoreksji – osoby cierpiące na anoreksję to często perfekcjoniści, a zarazem ludzie, którzy zmagają się z niską samooceną i są podatni na krytykę.
- Przyczyny biologiczne anoreksji – genetyczne predyspozycje do anoreksji, występowanie chorób psychicznych w rodzinie.
- Przyczyny środowiskowe anoreksji – kult szczupłego ciała i dążenie do wpasowania się w obowiązujące wzorce.
Anoreksja – objawy
Osoba cierpiąca na anoreksję jest w stanie zrobić wiele, by nikt nie dowiedział się o jej chorobie. Udaje, że je, a w rzeczywistości wyrzuca jedzenie lub po kryjomu wymiotuje. Oddala się od bliskich, zamyka na świat. Staje się drażliwa, a całą swoją energię poświęca na dążenie do, jej zdaniem, idealnego, szczupłego wyglądu. Problem polega na tym, że nigdy nie będzie zadowolona ze swojego odbicia w lustrze.
Jak rozpoznać anoreksję? Niepokój powinny budzić następujące objawy:
- wyniszczenie organizmu polegające na utracie tkanki tłuszczowej i masy mięśniowej (BMI przy anoreksji wynosi poniżej 17,5);
- zanik miesiączki u kobiet;
- niska temperatura ciała (poniżej 36 stopni Celsjusza);
- ciśnienie krwi poniżej 120/70 mm Hg;
- wypadanie włosów;
- zaburzenia rytmu serca;
- obrzęki i zasinienie stóp i rąk;
- łuszczenie się skóry;
- pojawienie się na ciele lanugo, czyli charakterystycznego meszku;
- zażółcenie skóry;
- nietolerancja chłodu.
Skutki anoreksji
Anoreksja to zaburzenie, którego skutki odczuwa cały organizm. W jej następstwie mogą pojawić się m.in.:
- problemy z koncentracją,
- bezsenność,
- przewlekłe zmęczenie,
- problemy z układem krążenia,
- zanik kory mózgowej,
- zaburzenia hormonalne.
Nieleczona anoreksja może prowadzić do śmierci.
Czytaj także: Niedożywienie – objawy, rozpoznanie i leczenie. Jakie są skutki niedożywania?
Leczenie anoreksji
Leczenie anoreksji polega na stopniowym podnoszeniu wagi chorego i równoległym prowadzeniu psychoterapii. Stosuje się także farmakoterapię, której celem jest łagodzenie stanów lękowych towarzyszących anoreksji. W najtrudniejszych przypadkach konieczna jest hospitalizacja chorego. Leczenie anoreksji jest trudne i nie zawsze kończy się powodzeniem.
Jak wyjść z anoreksji? Duży wpływ na rokowania w anoreksji ma podejście samego chorego i chęć wyzdrowienia.
Jak pomóc osobie z anoreksją?
Osoba zmagająca się z anoreksją często wypiera problem i odmawia pomocy. Jak więc jej pomóc? Przede wszystkim rozmawiać z nią, zapewniać o naszym zrozumieniu i nie oceniać. Wsparcie bliskich może ułatwić choremu podjęcie decyzji o leczeniu i uratować jego życie.
