Ostry brzuch – co to jest?
Pojęciem „ostry brzuch” określa się ostre chirurgiczne choroby jamy brzusznej. Jest to grupa różnorodnych chorób jamy brzusznej, których cechą wspólną jest to, że pojawiają się nagle i mają gwałtowny przebieg. Dodatkowo ostre chirurgiczne choroby jamy brzusznej ze względu na szybką progresję objawów wymagają niezwłocznej konsultacji lekarskiej, a niekiedy pilnej operacji. Leczeniem ostrego brzucha zajmują się chirurdzy ogólni.Przyczyny ostrego brzucha
Pod określeniem ostry brzuch kryje się wiele chorób, które mogą dotyczyć różnych narządów znajdujących się w obrębie jamy brzusznej. Niekiedy ostry brzuch pojawia się na skutek występowania przewlekłej choroby danego narządu, a czasami jest stanem nagłym, który rozwinął się w zupełnie zdrowym wcześniej narządzie.Ostry brzuch występuje w przebiegu chorób i dolegliwości takich jak:
- niedrożność przewodu pokarmowego – dochodzi do zatrzymania pracy jelit, co objawia się okresowo i falowo narastającym bólem brzucha, nudnościami, wymiotami oraz zatrzymaniem wiatrów i stolca;
- krwawienia do przewodu pokarmowego – krew przedostaje się do światła przewodu pokarmowego, tj. przełyku, jelita lub żołądka. Stan ten może dawać objawy takie jak fusowate wymioty, smoliste stolce, niedokrwistość, wstrząs krwotoczny;
- zapalenie otrzewnej – to stan zapalny obejmujący błonę wyścielającą od środka jamę brzuszną. Wywołać go mogą przedostające się do jamy otrzewnej bakterie. Dochodzi zatrzymania pracy jelit.
Ostry brzuch – objawy
Objawem występującym zawsze przy ostrym brzuchu bez względu na przyczynę jego wystąpienia jest silny ból brzucha. Zazwyczaj jednak towarzyszy mu szereg objawów dodatkowych, w tym m.in.:- nudności,
- wymioty,
- zatrzymanie wiatrów,
- nieoddawanie stolca.
Jeśli będzie się zwlekać z wizytą u lekarza, pojawią się dodatkowo objawy ogólne takie jak osłabienie, zmniejszenie ilości oddawanego moczu aż do całkowitego zatrzymania oddawania moczu, osłabienie i nadmierne pocenie.
Czytaj też: Wyrostek robaczkowy – objawy zapalenia wyrostka. Jak leczyć atak wyrostka?
Diagnostyka ostrego brzucha
Na początku wizyty lekarz zbiera dokładny wywiad chorobowy. Pacjent powinien przekazać znane mu informacje dotyczące początku bólu brzucha, jego charakteru i umiejscowienia, ponieważ może to ułatwić i przyspieszyć postawienie właściwej diagnozy. Kolejny etap to badanie fizykalne, które przy ostrym brzuchu odgrywa kluczową rolę.Podczas badania lekarskiego lekarz bada brzuch chorego rękoma, uciskając go w różnych miejscach, co pozwala mu stwierdzić, w której okolicy ból jest najsilniejszy i jak wygląda reakcja na bodźce. Na podstawie tego badania pacjent kierowany jest na dalszą diagnostykę, a jeśli zajdzie taka konieczność, od razu na zabieg chirurgiczny.
Informacji o stanie zdrowia pacjenta dostarczają badania krwi oraz badania obrazowe. W badaniu krwi określa się przede wszystkim markery stanu zapalnego, natomiast z badań obrazowych najważniejsze są USG jamy brzusznej, RTG brzucha oraz tomografia komputerowa (TK) brzucha i miednicy.
Ostry brzuch – leczenie
Podejście do leczenia zależy przede wszystkim od stanu zdrowia i samopoczucia chorego. W wielu przypadkach konieczna jest pilna interwencja chirurgiczna, wtedy pacjent od razu kierowany jest na operację. W zależności od diagnozy i stanu chorego operację można przeprowadzić metodą laparoskopową lub klasyczną.Nie zawsze jednak zabieg jest potrzebny, czasami w pierwszej kolejności można zastosować leczenie zachowawcze, a jeśli to nie pomoże, dopiero wtedy przeprowadzić operację. Terapia skupia się wtedy głównie na łagodzeniu przykrych objawów. Pacjentowi przepisuje się leki przeciwbólowe, np. niesteroidowe leki przeciwzapalne lub leki opioidowe. Dodatkowo często zaleca się leki rozkurczowe.
Niektóre choroby powodujące ostry brzuch mają przewlekły charakter i pomimo ustabilizowania stanu i tak konieczne jest dalsze leczenie oraz przestrzeganie zaleceń lekarza dotyczących diety i trybu życia. Wszystko jednak zależy od przypadku.
Autor: Redakcja
