Czym jest gaz rozweselający?
Teoretycznie w publikacjach medycznych nie używa się terminu gaz rozweselający, ale sedacja wziewna. Sedacja wziewna jest wykonywana z użyciem podtlenku azotu i tlenu, działa natychmiastowo – już po 15 sekundach docierając do mózgu. Sedację wykonuje się przy użyciu specjalnej maski podłączonej do butli z odpowiednią mieszanką gazów.
Kiedy stosuje się gaz rozweselający?
Gaz można zastosować w celu zmniejszenia bólu, stresu i dyskomfortu u pacjenta. Najczęściej jest stosowany:
- u dentysty,
- przy porodzie,
- w celu łagodzenia bólu pooperacyjnego.
Gaz podaje się przez specjalną maseczkę, przez którą pacjent wdycha podtlenek azotu. Po zatrzymaniu dopływu gazu osobie korzystającej z sedacji wziewnej należy podawać tlen przez co najmniej pięć minut, aby zapobiec bólowi głowy. Podawanie tlenu usuwa resztki podtlenku azotu z płuc i sprawia, że pacjent odzyskuje pełną świadomość.
Polecamy: Kontrola stomatologiczna – jak często chodzić do dentysty?
Gaz rozweselający u dentysty – zastosowanie i historia
W stomatologii gaz rozweselający zastosował po raz pierwszy Horacy Weels (w 1844 roku), podczas ekstrakcji zęba. Nie testował jednak gazu na pacjencie, ale na samym sobie. Obecnie w stomatologii gaz rozweselający nie jest środkiem znieczulenia przy wyrywaniu zęba, ale dentyści używają go w przypadku osób zestresowanych wizytą oraz nadpobudliwych (np. dzieci z ADHD) oraz po prostu – dzieci powyżej 3. roku życia. Z gazu mogą korzystać dzieci z astmą lub padaczką, kiedy silny stres podczas wizyty u dentysty może spowodować u nich atak choroby.
Polecamy: Czy na ból zęba można dostać zwolnienie?
Gaz rozweselający u dentysty ma ogromną zaletę w postaci natychmiastowego działania. Jednak przed użyciem go pacjent nie powinien jeść przez 2-3 godziny oraz przez godzinę od jego użycia nie prowadzić pojazdów. Zabronione jest także spożywanie alkoholu przed i po sedacji.
Gaz rozweselający przy porodzie
Wiele kobiet nie decyduje się na znieczulenie podczas porodu lub nie może go przyjąć ze względów zdrowotnych (przykładowo złe samopoczucie po wcześniejszych znieczuleniach lub rozwarcie szyjki macicy powyżej 7 cm). W tej sytuacji alternatywą dla nich jest właśnie gaz rozweselający. Gaz jest metodą bezpieczniejszą niż znieczulenie, niesie ze sobą mniejsze ryzyko powikłań oraz jest w pełni bezpieczny dla dziecka. Podczas porodu z gazem kobieta decyduje o momencie, w którym przyjmuje gaz.
Gaz podczas porodu nie wpływa na skurcze macicy, nie obniża poziomu tlenu we krwi i nie wpływa na świadomą współpracę kobiety z położną. Nie ma także wpływu na punktację Apgar przyznawaną noworodkowi. Teoretycznie zaleca się, aby przyjąć gaz tuż przed skurczem lub na jego początku, ale wszystko zależy od organizmu kobiety. Inhalacji powinno się zaprzestać na szczycie skurczu, aby uniknąć działania gazu między skurczami i ewentualnego bólu głowy w związku z jego działaniem. Warto natomiast pić wodę po każdej inhalacji, aby nie odczuwać suchości w ustach, którą gaz może powodować.
Sedacja wziewna może być stosowana w I, II i III okresie porodu. Niestety nie zapewnia całkowitego uśmierzenia bólu porodowego, natomiast jest on delikatniejszy. Działanie podtlenku azotu zmniejsza lęk przy porodzie, a także powoduje odprężenie porównywalne do tego po kieliszku wina – poprawia samopoczucie, ale z rozweselaniem nie ma wiele wspólnego.
Polecamy: Oksytocyna – co to za hormon i jak działa? Oksytocyna przy porodzie
Skutki uboczne przyjmowania gazu rozweselającego
Wśród skutków ubocznych oraz po przyjęciu zbyt dużej dawki gazu rozweselającego mogą wystąpić skutki uboczne w postaci:
- bóli głowy,
- dreszczy,
- nadmiernego pocenia,
- nudności,
- zmęczenia.
Przeciwwskazania do stosowania gazu rozweselającego
Do najważniejszych przeciwwskazań należą:
- stwardnienie rozsiane,
- rozedma płuc,
- choroby psychiczne,
- alkoholizm,
- porfiria,
- aktywna infekcja, np. przeziębienie,
- niedrożność górnych dróg oddechowych, także przerost migdałków,
- obturacyjne choroby płuc,
- niedobory witaminy B12 (kobalaminy) oraz kwasu foliowego,
- pierwszy trymestr ciąży.
Autor: Redakcja
Polecane artykuły:
Świńska grypa – objawy, leczenie, zapobieganie. Czy warto bać się wirusa A/H1N1? 
Konsultacje psychologiczne w Centrach Medycznych Świat Zdrowia w Szczytnie! 
Do jakiego specjalisty udać się z dzieckiem, które nie potrafi się skupić? Cierpię na nerwicę lękową, boję się, że kogoś skrzywdzę. Jak sobie pomóc? 
