Krew w moczu – objawy
Krwiomocz to obecność krwi lub jej elementów w moczu – najczęściej wskazuje na występowanie problemów w funkcjonowaniu układu moczowego (nerek, moczowodów, pęcherza, cewki). Pacjenci zwykle zauważają nietypowe zabarwienie moczu, a niekiedy również obecność dużych lub małych skrzepów krwi w moczu. Objawy krwiomoczu mogą być jednak również całkowicie niezauważalne dla pacjenta, dlatego tak ważne są kontrolne badania moczu.
Krwiomocz a krwinkomocz
Występowanie krwi w moczu może przybierać dwie postaci:
- Krwiomocz mikroskopowy (krwinkomocz, krwiomocz bezobjawowy) – obecność erytrocytów (krwinek czerwonych) nie wpływa na wygląd moczu. Spostrzeżenie takich nieprawidłowości jest możliwe tylko w trakcie mikroskopowego badania moczu.
- Krwinkomocz makroskopowy – obecność krwi w moczu jest zauważalna przez pacjenta. Już nawet śladowe ilości krwi w moczu potrafią zmienić jego barwę, a większa ilość krwi sprawia, że mocz staje się czerwonobrunatny. Niekiedy wskutek obecności skrzepów krwi w moczu (krwiomocz ze skrzepami) mogą pojawiać się problemy z wypróżnianiem i ból.
Występowanie takich objawów wymaga natychmiastowej konsultacji z lekarzem.
Krew w moczu – możliwe przyczyny
Czerwone zabarwienie moczu nie zawsze ma związek z obecnością krwinek czerwonych – może również wynikać ze spożytych pokarmów bądź barwników lub wiązać się z porfirią albo innymi zaburzeniami przyczyniającymi się np. do wydalania hemoglobiny/mioglobiny z moczem.
Jeśli jednak kolor moczu lub badania mikroskopowe jednoznacznie wskazują na obecność krwi w moczu, może to sugerować wiele schorzeń i bezwzględnie wymaga dalszej diagnostyki.
Krwiomocz – przyczyny związane z chorobami nerek
- zakażenie układu moczowego;
- kamica nerkowa;
- choroby kłębuszków nerkowych;
- torbielowatość nerek;
- gruźlica nerek;
- martwica brodawek nerkowych;
- zawał nerki;
- nowotwór.
Nowotwory w obrębie układu moczowego (nerki, moczowody, pęcherz moczowy, cewka) bardzo często objawiają się obecnością krwi w moczu u kobiet i mężczyzn.
Inne przyczyny obecności krwi w moczu
- urazy;
- następstwo radioterapii;
- choroby autoimmunologiczne (np. guzkowe zapalenie tętnic);
- wysoka gorączka;
- niedokrwistość sierpowatokrwinkowa;
- niektóre leki (przede wszystkim przeciwzakrzepowe, ale również niektóre antybiotyki, środki przeczyszczające, zioła itp.);
- schistosomatoza (choroba wywołana przez przywrę Schistosoma, zamieszkującą niektóre obszary w Afryce i Indiach).
Krew w moczu u mężczyzn może wynikać z chorób gruczołu krokowego (rozrostu, zapalenia lub nowotworu prostaty).
Krwiomocz u kobiety może natomiast być efektem endometriozy, a konkretnie ognisk endometrialnych naciekających na pęcherz lub dalsze odcinki układu moczowego. Objawia się to nawracającym krwiomoczem, występującym w czasie miesiączek.
Krew w moczu u dziecka może być spowodowana obecnością guza Wilmsa (złośliwego nowotworu nerek), wadami wrodzonymi, odmiedniczkowym zapaleniem nerek, zaburzeniami krzepnięcia krwi, urazami w obrębie jamy brzusznej i układu moczowego itp.
Krwiomocz – co robić?
Przede wszystkim nie należy panikować – krew w moczu może pojawić się z wielu powodów, dlatego nie należy od razu zakładać najgorszych scenariuszy. W żadnym wypadku nie należy jednak bagatelizować takich objawów. Zalecana jest szybka konsultacja z lekarzem pierwszego kontaktu (lub urologiem), który najprawdopodobniej wystawi skierowanie na badanie moczu i krwi (m.in. PSA), a być może również na USG brzucha. Obecność krwi i leukocytów w moczu może wskazywać na zakażenie układu moczowego. Aby ustalić jego dokładne przyczyny, wykonuje się posiew bakteryjny.
Jeśli w obrazie USG pojawi się coś niepokojącego, najprawdopodobniej pacjent zostanie skierowany na tomografię komputerową; czasami dodatkowo wykonywana jest cystoskopia.
W razie silnych dolegliwości bólowych, problemów z oddawaniem moczu lub wymiotów należy zgłosić się do najbliższego szpitala.
Jak zahamować krwiomocz – leczenie
Wyjaśnienie przyczyny obecności krwi w moczu jest konieczne, aby podjąć decyzje dotyczące leczenia. Krwiomocz nie jest chorobą, tylko objawem. Do czasu ustalenia przyczyny stosuje się leczenie objawowe – od leków przeciwkrwotocznych do płukania pęcherza moczowego.
W przypadku krwi w moczu przy zapaleniu pęcherza objawy powinny ustąpić po podaniu antybiotyków i/lub chemioterapeutyków; najczęściej dodatkowo stosuje się leki rozkurczowe i przeciwbólowe.
Przyczyny krwiomoczu mogą być jednak bardziej skomplikowane, a ich ustalenie może wiązać się z koniecznością konsultacji z lekarzami różnych specjalizacji (takich jak: urologia, nefrologia, ginekologia, onkologia, chirurgia), którzy po postawieniu diagnozy zdecydują o dalszym postępowaniu leczniczym.
Autor: Redakcja







