Czym są płuca palacza?
Twoje drogi oddechowe ciemnieją za każdym razem, gdy sięgasz po paczkę papierosów. Wszystko za sprawą substancji smolistych i toksycznych związków uwalnianych podczas palenia, które wdychasz w trakcie każdego zaciągnięcia. Pamiętaj, że dym papierosowy zawiera ponad 4000 substancji chemicznych, które są niebywale szkodliwe dla Twojego zdrowia.
Wśród wspomnianych związków zawartych w dymie możemy wymienić m.in. cyjanowodór, arsen czy amoniak. Nic więc dziwnego, że płuca palacza z biegiem lat stają się oblepione lepką, gęstą mazią, która upośledza naturalną zdolność płuc do samoczynnego oczyszczania i regeneracji.
W zdrowych płucach, powietrze jest oczyszczane przez małe, włosowate struktury zwane rzęskami. Podczas palenia papierosów, funkcje rzęsek są upośledzane, zwiększa się wydzielanie śluzu, a w drobnych drogach oddechowych występuje obrzęk. Wszystko to sprawia, że funkcje płuc są ograniczane – płuca tracą możliwość oczyszczania powietrza, ciemnieją, a palacz może doświadczać kaszlu, świszczącego oddechu czy uczucia ucisku w klatce.
Płuca palacza po 20 latach palenia są już niemal całkowicie czarne, co znacznie zwiększa ryzyko zachorowania na wiele chorób układu oddechowego, wśród których możemy wymienić:
- rak płuc,
- przewlekła obturacyjna choroba płuc (POChP),
- ropnie płuc,
- choroby oskrzeli,
- astma.
Regularne palenie tytoniu prowadzi nie tylko do chorób układu oddechowego, ale także do licznych schorzeń układu krążenia, udaru mózgu, choroby wieńcowej, a także do wielu innych zmian nowotworowych.
Pamiętaj, że regularnie paląc papierosy szkodzisz nie tylko sobie, ale także osobom w Twoim otoczeniu. Płuca biernego palacza są narażone na kontakt z licznymi substancjami smolistymi oraz toksynami zawartymi w dymie papierosowym. Pomijając nieprzyjemny zapach – paląc przy domownikach, narażamy ich na rozwój chorób, które mogą doprowadzić do poważnego uszczerbku na zdrowiu, a nawet śmierci.
Czytaj także: Czy e-papierosy są szkodliwe? Papierosy elektroniczne a wpływ na zdrowie
Płuca palacza po 30 lat
Każda wypalona paczka papierosów w znacznym stopniu wpływa na degradację Twojego zdrowia. Liczne badania wskazują, że wystarczy przez rok regularnie zaciągać się dymem papierosowym, aby doprowadzić do uszkodzeń i zmiany barwy płuc. O ile u osoby zdrowej i niepalącej narząd ten ma barwę różowo-czerwoną, tak płuca palacza po 3 latach nabierają już brązowego odcieniu, a z biegiem lat czernieją. Nic więc dziwnego, że grafiki przedstawiające, jak wyglądają płuca palacza często wykorzystywane są w działania profilaktyki antynikotynowej.
Po 30 latach palenia, u palaczy pojawiają się objawy rozedmy płuc. Oznacza to, że tkanka płucna jest nieodwracalnie zniszczona. W tej sytuacji możesz doświadczyć szeregu objawów, które znacząco wpływają na Twoje życie, m.in.:
Rentgen płuc palacza
Badanie RTG płuc może wykluczyć zmiany nowotworowe oraz wszelkie inne patologie, takie jak zbieranie się płynu w opłucnej czy zmiany w miąższu płuc. Każda osoba paląca powinna decydować się na prześwietlenie płuc średnio co półtora roku.
Jak wyglądają płuca palacza?
Porównanie płuc palacza ze zdrowymi płucami zostało ukazane poniżej:
Jak oczyścić płuca palacza?
Najważniejszym krokiem jest oczywiście całkowite porzucenie nałogu tytoniowego. Bez tej decyzji oczyszczenie płuc palacza jest niemożliwe, gdyż cały czas będziesz zatruwał swój organizm nikotyną oraz substancjami smolistymi. Pamiętaj, że na co dzień żyjemy w mocno zanieczyszczonym środowisku, co samo w sobie jest już sporym obciążeniem dla naszych organizmów.
Nie warto wierzyć internetowym szarlatanom, którzy twierdzą, jakoby różnorakie zioła, suplementy diety czy wysoka aktywność fizyczna oczyszczały płuca palacza. Te czynniki mogą mieć charakter wspierający, jednak bez wyeliminowania papierosów z naszego życia nie jesteśmy w stanie efektywnie oczyścić płuc, gdyż dym papierosowy upośledza naturalne mechanizmy oczyszczające w naszym organizmie. Pamiętaj, że każdy dzień trwania w nałogu zwiększa Twoje ryzyko zachorowania na raka płuc.
Jeśli jesteś nałogowym palaczem od kilkunastu lub kilkudziesięciu lat i zastanawiasz się, czy rzucenie palenia ma sens, mamy dla Ciebie bardzo dobrą nowinę. Nigdy nie jest za późno na rzucenie palenie. Tkanki układu oddechowego posiadają zdolność regeneracji, a proces ten zaczyna się już po 24 godzinach od wypalenia ostatniego papierosa. Jak zareaguje Twoje ciało, gdy przestaniesz palić? Jak przebiega oczyszczanie płuc palacza?
Korzyści z rzucenia palenia:
- Po upływie 24 godzin – spada prawdopodobieństwo wystąpienia nagłego zawału serca.
- W okresie od 2 tygodni do 3 miesięcy – dochodzi do poprawy cyrkulacji krwi i pracy płuc.
- W ciągu 3 miesięcy – Twoja kondycja fizyczna ulega poprawie.
- W okresie od 1 do 9 miesięcy – ustępują kaszel i duszność.
- Po roku – ryzyko zachorowania na chorobę niedokrwienną serca maleje o połowę.
- Po 5 latach – ryzyko udaru mózgu, a także raka jamy ustnej, przełyku, krtani i płuc zmniejsza się.
- W okresie od 10 lat – umieralność z powodu raka płuc spada o połowę w porównaniu z palaczami.
- W okresie od 5 do 15 lat – ryzyko udaru staje się zbliżone do osób niepalących.
- Po 15 latach – ryzyko zachorowania na raka płuc i choroby serca jest podobne, jak u osób, które nigdy nie paliły.
Czytaj więcej: Jak rzucić palenie? Objawy nałogu i sprawdzone sposoby radzenia sobie z nim
Objawy raka płuc u wieloletniego palacza
Rak płuc to jeden z najczęstszych nowotworów w Polsce. Niestety, mimo nieustannego postępu medycyny – tylko niewiele ponad 10% chorych przeżywa 5 lat po diagnozie. To właśnie z tego powodu warto minimalizować ryzyko jego wystąpienia. Jakie są objawy raka płuc u palacza?
- Uporczywy kaszel pogarszający się w ciągu dnia
- Wzmożona duszność i trudności w oddychaniu
- Ból, szczególnie odczuwalny głęboko w klatce piersiowej podczas kaszlu lub oddychania
- Krwioplucie lub obecność krwi w plwocinach
- Nagła utrata masy ciała i utrata apetytu
- Słabość i zmęczenie
- Rezonujący dźwięk przy opukiwaniu klatki piersiowej
- Wzmożona podatność na infekcje dróg oddechowych
Pamiętaj, że palenie nawet kilku papierosów dziennie zwiększa ryzyko wystąpienia raka płuc oraz wielu innych chorób. Badania wykazują, że palacze są kilkukrotnie bardziej narażeni na wystąpienie tego typu schorzeń niż osoby, które nigdy nie paliły. Porzucenie nałogu tytoniowego może wydłużyć Twoje życia o kilka, a nawet kilkanaście lat. To najlepsza decyzja dla Twojego zdrowia, jaką możesz podjąć.
Bibliografia
- Polska Akademia Nauk. Ocena wybranych elementów systemu zdrowia w Polsce w oparciu o dowody naukowe i dobre praktyki innych krajów – Polskie Zdrowie 2.0. Warszawa, 2023
- Dr n. med. Maksymilian Kruczała. Rak Płuc. Medycyna Praktyczna. 05.05.2021. Dostęp: 18.09.2023
