Bóle głowy dzieli się na pierwotne (samoistne) i wtórne.
Do samoistnych bólów głowy zalicza się:
- migrenę,
- klasterowy ból głowy,
- ból głowy o charakterze napięciowym.
Wtórne bóle głowy mogą być związane z:
- infekcją,
- chorobami w obrębie szyi, oczu, uszu, nosa, zatok przynosowych,
- urazem głowy lub szyi,
- chorobami naczyniowym mózgu,
- depresją.
Polecamy: Migrena i jej objawy – leki na bóle migrenowe
Objawy bólu głowy od kręgosłupa. Jak rozpoznać ból głowy od kręgosłupa?
Badania epidemiologiczne wykazują, że za blisko 20 procent nawracających i przewlekłych przypadków bólów głowy jest odpowiedzialny kręgosłup. Ból promieniujący od karku albo ból głowy połączony z uczuciem sztywności w szyi może trwać od kilku godzin do wielu tygodni.
Jakie są najczęstsze objawy bólu głowy od kręgosłupa?
Do najczęstszych objawów bólowych tzw. migreny szyjnej zaliczamy:
- ból w okolicy karku, który jest tępy, głęboki lub kłujący;
- sztywność karku – pacjent odczuwa nagły i gwałtowny ból szyi, który ogranicza ruchy kręgosłupa szyjnego (nie pozwala na ruchy głową);
- ból średniej intensywności pojawiający się w odcinku szyjnym kręgosłupa i promieniujący do barków, potylicy, czoła, skroni, oczu, twarzy;
- jednostronny odkręgosłupowy ból głowy obejmujący połowę głowy;
- nerwoból odcinka szyjno-ramiennego, ból w okolicy potylicy (z tyłu głowy) i ramion, sięgający do dłoni;
- bóle w potylicznej części głowy, które nasilają się przy pochylaniu i odchylaniu głowy;
- objawy towarzyszące – nudności, dzwonienie w uszach, zaburzenia wzroku, mrowienie i drętwienie palców rąk czy zawroty głowy (te dolegliwości łatwo pomylić z migreną, która objawia się w podobny sposób).
Pilnej konsultacji lekarskiej wymagają pourazowe bóle głowy i karku (urazy głowy oraz kręgosłupa szyjnego), zwłaszcza jeśli towarzyszą im takie objawy jak: mdłości, wymioty, sztywność karku, gorączka.
Ból głowy od kręgosłupa – przyczyny. Dlaczego głowa boli od kręgosłupa szyjnego?
Ból głowy od kręgosłupa nie jest chorobą, to zespół objawów spowodowanych przez różne czynniki. Jeśli przyczynę bólu głowy stanowi zwyrodnienie kręgosłupa (szczególnie odcinka szyjnego), występuje szyjnopochodny ból głowy.
Dlaczego głowa boli od kręgosłupa szyjnego? Długie siedzenie z pochyloną głową sprzyja zwyrodnieniom odcinka szyjnego kręgosłupa (3., 4., 5. i 6. kręgu odcinka szyjnego). Zaczyna się od uczucia małej elastyczność szyi. Potem pojawia się bolesność karku i ból kręgosłupa.
Polecamy: Ból karku – przyczyny i leczenie
Bóle głowy, mdłości, zawroty głowy i omdlenia mogą być konsekwencją zwyrodnienia kręgosłupa szyjnego. Ich przyczyną jest utrudniony przepływ krwi powodowany przez zwyrodniałe części, które uciskają tętnice kręgowe. Ból głowy i karku oraz nudności pojawiają się wtedy podczas unoszenia głowy, schylania czy skręcania.
Przyczynami bólu głowy od kręgosłupa mogą być:
- zmiany zwyrodnieniowe kręgosłupa (szczególnie odcinka szyjnego),
- uwypuklenia krążka międzykręgowego (dyskopatia szyjna),
- urazy,
- wady kręgosłupa (np. lordoza szyjna),
- stany zapalne,
- ucisk na nerwy,
- choroby reumatyczne (np. zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa – ZZSK),
- wzmożone napięcie mięśni,
- długotrwałe przyjmowanie niewłaściwej pozycji ciała,
- długotrwały stres,
- depresja.
Diagnostyka bólu głowy od kręgosłupa. Do jakiego lekarza iść z bólem głowy i karku?
Ponieważ ból szyjnopochodny często jest mylony z migreną, w przypadku bólu głowy i karku wskazana jest konsultacja lekarska i wykonanie badań diagnostycznych. Ból głowy może bowiem wystąpić też w przebiegu między innymi takich chorób, jak: nadciśnienie, cukrzyca, choroby serca czy nowotwory. Lekarz pierwszego kontaktu po wywiadzie i wstępnym badaniu zleca pacjentowi wykonanie badania obrazowego, by potwierdzić lub wykluczyć zmiany zwyrodnieniowe.
Pacjenci, którzy skarżą się na ból głowy od kręgosłupa, są kierowani na tomografię komputerową lub rezonans magnetyczny. Badanie RTG ze względu na niską wartość diagnostyczną robi się coraz rzadziej. Wartościowym badaniem w przypadku przewlekłych zawrotów głowy, bólów głowy bywa doppler tętnic szyjnych i kręgowych oraz ocena przepływu krwi w tych naczyniach. Wskazana jest konsultacja u neurologa, neurochirurga, ortopedy lub reumatologa.
Warto wiedzieć: Jakimi problemami zajmuje się ortopeda?
Ból głowy od kręgosłupa – leczenie
Przyczyn bólu głowy od kręgosłupa nie likwidują preparaty przeciwbólowe. Pomagają one tylko doraźnie. W przypadku bólu wyjątkowo dokuczliwego, uniemożliwiającego normalne funkcjonowanie pacjenci mogą korzystać z poradni leczenia bólu.
Po diagnostyce obrazowej oraz wykluczeniu wtórnych przyczyn dolegliwości i ciężkich dyskopatii dużą rolę w łagodzeniu bólu głowy od odcinka szyjnego odgrywają wizyty u fizjoterapeuty lub osteopaty. Bardzo ważne jest zmniejszenie napięcia mięśni tej okolicy, a właściwie dobrana terapia jest skuteczniejsza niż leczenie farmakologiczne, które jedynie maskuje objawy.
Pomóc może fizykoterapia (magnetoterapia, ultradźwięki, elektroterapia, krioterapia miejscowa) oraz masaże lecznicze. Większość pacjentów nie wymaga leczenia operacyjnego. W niektórych przypadkach należy rozważyć wykonanie operacji szyjnego odcinka kręgosłupa.
Autor: Ingrid Hintz-Nowosad
Bibliografia:
1. Kożuch K., Kozłowski P., Kozłowska M., Cuch B., Współwystępowania bólu głowy i kręgosłupa oraz objawom im towarzyszącym – badanie pilotażowe, „Journal of Education, Health and Sport” 2016, 6(9).
2. Stępień A., Bóle głowy. Patofizjologia – diagnostyka – leczenie, Medical Tribune Polska, Wydawnictwo Warszawa 2017, wyd. 2.
