Co to są granulocyty?
Granulocyty to komórki układu odpornościowego. Są jednym z rodzajów leukocytów, czyli białych krwinek. Ich nazwa wzięła się od widocznych w cytoplazmie komórek ziarnistości, które określa się mianem granulek. Granulocyty powstają z komórek macierzystych w procesie granulocytopoezy, który zachodzi w szpiku kostnym. Później trafiają do układu krążenia, gdzie spełniają swoje funkcje przez 7–12 godzin, a po tym czasie ulegają apoptozie (naturalnej, zaprogramowanej genetycznie śmierci).Funkcje granulocytów
Granulocyty po przedostaniu się do krwiobiegu krążą w nim, pozostając w gotowości do zaatakowania obcego antygenu. Gdy ten wniknie do organizmu, wchodzą z nim w bezpośredni kontakt. Przylegają do patogenu i rozpuszczają jego błonę komórkową. Na skutek gromadzenia się toksycznych ziarenek następuje porażenie antygenu, co doprowadza do podziału obcej komórki. Dzięki temu dalszy atak granulocytów przebiega sprawniej i daje lepszy efekt.Rodzaje granulocytów
W zależności od tego, jak granulocyty pochłaniają barwniki, dzieli się je na trzy rodzaje:- neutrofile, czyli granulocyty obojętnochłonne – najliczniejsze z grupy leukocytów, są wykorzystywane do obrony przed drobnoustrojami, mają zdolność do fagocytozy i niszczenia patogenów;
- eozynofile, czyli granulocyty kwasochłonne – stanowią 1–6 proc. wszystkich leukocytów, ich zadaniem jest niszczenie pasożytów i alergenów w procesie fagocytozy;
- bazofile, czyli granulocyty zasadochłonne – stanowią ok. 1 proc. wszystkich leukocytów, odgrywają istotną rolę w odporności komórkowej, uczestniczą w procesach zapalnych i uwalniają histaminę wywołującą charakterystyczne objawy alergii.
Granulocyty – norma
Podstawowym badaniem pozwalającym określić całkowitą ilość granulocytów jest morfologia krwi. Bardziej szczegółowa jest morfologia krwi z rozmazem. Prawidłowy skład procentowy leukocytów w rozmazie krwi obwodowej wygląda następująco:- granulocyty obojętnochłonne: 1800–8000/µl (w tym granulocyty pałeczkowate: 3–5 proc. oraz granulocyty segmentowane: 57–65 proc.);
- granulocyty kwasochłonne (eozynofile): 50–400/µl (2–4 proc.);
- granulocyty zasadochłonne (bazofile): 0–300/µl (0–1 proc.).
Podwyższone lub obniżone granulocyty – co to może oznaczać?
Mieszcząca się w granicach normy liczba granulocytów we krwi świadczy o dobrym zdrowiu. Wszelkie odstępstwa od niej mogą wskazywać na toczący się w organizmie stan chorobowy.Granulocyty obojętnochłonne – podwyższone/obniżone
Odbiegający od normy wynik granulocytów obojętnochłonnych może oznaczać:- podwyższone granulocyty obojętnochłonne – zazwyczaj taki wynik obserwuje się w zakażeniach miejscowych i ogólnoustrojowych, może występować także w chorobach nowotworowych i hematologicznych, po urazach, krwotokach i zawałach, u palaczy;
- obniżone granulocyty obojętnochłonne – wynik charakterystyczny dla zakażeń grzybiczych, bakteryjnych i infekcji wirusowych, zakażeń pierwotniakami, leczenia cytostatykami i uszkodzenia szpiku.
Granulocyty kwasochłonne – podwyższone/obniżone
Jeśli niemieszczący się w normie wynik dotyczy granulocytów kwasochłonnych, może to świadczyć o:- podwyższone granulocyty kwasochłonne – taki wynik towarzyszy chorobom alergicznym, pasożytniczym, hematologicznym i zakaźnym, a także astmie oskrzelowej;
- obniżone granulocyty kwasochłonne – występują przy czerwonce, durze brzusznym, posocznicy, ciężkim oparzeniu oraz nadmiernym wysiłku fizycznym; na spadek liczby eozynofilów mogą mieć wpływ również hormony nadnerczowe.
Granulocyty zasadochłonne – podwyższone/obniżone
Odstępstwa od normy w zakresie granulocytów zasadochłonnych mogą oznaczać:- podwyższone granulocyty zasadochłonne – obserwuje się przy chorobach alergicznych, przewlekłej białaczce szpikowej, niedoczynności tarczycy oraz w stanach zapalnych układu pokarmowego (np. wrzodziejącym zapaleniu jelita grubego);
- obniżone granulocyty zasadochłonne – występują przy ostrych infekcjach, ostrej gorączce reumatycznej, nadczynności tarczycy; niekiedy wynikają z dużego stresu.
Autor: Redakcja
