Czym jest zapalenie jajników i jajowodów?
Zapalenie jajników i jajowodów, czyli zapalenie przydatków lub zapalenie narządów miednicy mniejszej, to schorzenie, na które najczęściej chorują młode, aktywne seksualnie kobiety, głównie między 16. a 44. rokiem życia. Może występować jako ostre zapalenie przydatków – i wtedy objawy są bardziej nasilone – lub jako przewlekłe zapalenie, które przebiega łagodniej, ale również może mieć poważne konsekwencje. Istnieje wiele czynników odpowiedzialnych za rozwój zapalenia przydatków, a nieleczony i nasilający się proces zapalny może przyczynić się do niebezpiecznych powikłań.
Zapalenie jajników i jajowodów – przyczyny
Wilgotne i ciepłe środowisko pochwy sprzyja rozprzestrzenianiu się chorobotwórczych drobnoustrojów, a te mogą prowadzić do rozwoju zakażenia. Odpowiedzialne za rozwój zapalenia przydatków są bakterie przenoszone drogą płciową , tj. dwoinki rzeżączki i chlamydie, ale również endogenne bakterie beztlenowe i tlenowe (gronkowce, paciorkowce).
Rozwojowi zapalenia jajników i jajowodów mogą także sprzyjać niektóre sytuacje, m.in.:
- miesiączka,
- stan po porodzie lub poronieniu,
- abrazja (łyżeczkowanie) jamy macicy,
- wkładka wewnątrzmaciczna,
- niektóre zabiegi ginekologiczne.
Zapalenie przydatków może być też wynikiem zakażenia zstępującego. Bakterie, które wywołały stan zapalny w innym obszarze, mogą przenosić się wraz z krwią w inne partie organizmu, w tym w okolice jajników. Zdarza się, że zapalenie jajników i jajowodów współwystępuje z innymi chorobami, np. anginą, zapaleniem wyrostka robaczkowego, gruźlicą czy zapaleniem otrzewnej.
Objawy zapalenia jajników i jajowodów
Zapalenie macicy i jajników może dawać takie objawy, jak:
- bóle i skurcze podbrzusza (zwykle występujące po obu stronach i promieniujące do pachwin udowych),
- nasilenie bólu podczas ucisku podbrzusza,
- bóle w okolicy lędźwiowej,
- uczucie rozbicia i osłabienia,
- nudności i odruchy wymiotne,
- upławy,
- stan podgorączkowy lub gorączka.
Czytaj także: Choroby ginekologiczne a ból kręgosłupa – jak rozpoznać źródło bólu pleców u kobiet?
Jak rozpoznać zapalenie jajników i jajowodów?
W razie zaobserwowania u siebie objawów mogących wskazywać na zapalenie jajników i jajowodów należy niezwłocznie umówić się na wizytę do lekarza ginekologa. Specjalista na początku przeprowadza z pacjentką szczegółowy wywiad, a następnie wykonuje badanie fizykalne obejmujące badanie ginekologiczne.
Dodatkowo ginekolog może przeprowadzić lub zlecić takie badania, jak:
- badania laboratoryjne (morfologia krwi, CRP),
- posiew moczu,
- wymaz z dróg rodnych,
- badanie ultrasonograficzne (USG) narządu rodnego.
Zapalenie jajników i jajowodów – leczenie
Jak leczyć zapalenie jajników i jajowodów? Terapia obejmuje przyjmowanie antybiotyków o szerokim zakresie działania. Po otrzymaniu wyników badań bakteriologicznych stosowana jest tzw. farmakoterapia celowana, zgodna z ustalonym antybiogramem. Dodatkowo na zapalenie jajników i jajowodów stosuje się leki bez recepty mające działanie przeciwzapalne i przeciwbólowe. Niekiedy lekarz przepisuje również środki rozpuszczające zrosty powstałe w przebiegu stanu zapalnego.
Na skuteczność leczenia duży wpływ ma szybkość rozpoznania stanu zapalnego i rozpoczęcia terapii. Pacjentka oprócz przyjmowania leków powinna jak najwięcej wypoczywać, pić duże ilości płynów, dbać o higienę intymną i powstrzymać się od współżycia.
Ostre zapalenie jajników i jajowodów może wymagać leczenia szpitalnego. Jeśli w jajnikach i jajowodach pojawią się ropnie, konieczne może okazać się leczenie operacyjne.
Powikłania zapalenia jajników i jajowodów
Zapalenia jajników nie powinno się lekceważyć, ponieważ nieleczone lub nieodpowiednio leczone może prowadzić do poważnych komplikacji zdrowotnych. Do możliwych powikłań zapalenia jajników należą m.in.:
- zrosty w obrębie miednicy mniejszej,
- zwiększenie ryzyka wystąpienia ciąży pozamacicznej,
- zapalenie otrzewnej,
- wytworzenie się ropnia jajnikowo-jajowodowego (stanowi wskazanie do leczenia operacyjnego),
- przewlekły zespół bólowy miednicy mniejszej,
- stany septyczne,
- niepłodność.
Autor: Redakcja







