Ból w klatce piersiowej po prawej stronie – przyczyny i objawy

Klatka piersiowa to część tułowia znajdująca się pomiędzy szyją a jamą brzuszną. Jej szkielet kostny tworzą: centralnie położony mostek (ból w klatce piersiowej często opisywany jest jako ból w mostku) oraz po 12 par żeber i kręgów piersiowych. Najważniejsze organy znajdujące się w klatce piersiowej to płuca, serce, przełyk, tchawica oraz duże naczynia i nerwy. Właśnie ze względu na to, że jest to silnie unerwiony obszar, mieszczący wiele niezbędnych do życia narządów, ból w klatce piersiowej może mieć wiele źródeł.

Przyczyny bólu w klatce piersiowej z prawej strony można podzielić według układów narządów, w których zlokalizowana jest dolegliwość:

• ból w klatce piersiowej po prawej stronie z powodu chorób serca i układu krążenia;
• ból w klatce piersiowej po prawej stronie z powodu chorób układu oddechowego;
• ból w klatce piersiowej po prawej stronie z powodu chorób trawiennego (pokarmowego);
• ból w klatce piersiowej po prawej stronie z powodu chorób układu nerwowego i układu ruchu.

Przyczyny bólu w klatce piersiowej po prawej stronie – układ krążenia

Bóle w klatce piersiowej w prawej części lub występujące na bardziej rozległym jej obszarze nasuwają skojarzenia z objawami zawału serca. Jak będzie się można przekonać, podobne objawy występują w innych chorobach układu krążenia.

Ze względu na to, że wszystkie zagrażają życiu i trudno je samodzielnie, jednoznacznie zdiagnozować, koniecznie trzeba skonsultować się z lekarzem. W pierwszej kolejności należy skontaktować się z lekarzem rodzinnym, jednak jeśli problemy się nasilają, należy udać się do kardiologa.

W najostrzejszych przypadkach należy wzywać pogotowie. O szczegółach piszemy poniżej.

Zawał serca

Jest efektem niedokrwienia mięśnia sercowego, będącego z kolei skutkiem znacznego zwężenia czy też zamknięcia tętnicy wieńcowej, która doprowadza krew do serca. Na skutek braku dopływu krwi do mięśnia sercowego następuje jego martwica. Zawał serca objawia się silnym bólem w klatce piersiowej  – ból najczęściej jest lokalizowany za mostkiem i jest bólem rozlanym, często ściskającym, niemającym określonej lokalizacji prawej lub lewej. Chory czuje charakterystyczne pieczenie lub ból w mostku (ucisk). Ból w klatce piersiowej podczas zawału zwykle trwa powyżej 20 minut i może mieć charakter stały lub nawracać. Bóle mogą wystąpić także w żuchwie, szyi, plecach, ręce lub barku. W przypadku bólu brzucha (może to być jedyny objaw zawału!) występują nudności, wymioty. Pozostałe objawy to duszności, zimne poty, zawroty głowy, utrata przytomności, uczucie lęku.

Kluczowy w przypadku wystąpienia zawału serca jest czas. Jeśli opisywany ból trwa więcej niż 5 minut, należy skontaktować się z pogotowiem (nawet jeśli nie jesteśmy pewni, czy to zawał). Im szybciej rozpocznie się leczenie, tym mniejsze będą szkody dla naszego zdrowia. Stąd określenie złotej godziny do wdrożenia właściwego postępowania leczniczego.

Zawałowi serca można przeciwdziałać. Warto wykonywać badania, które ocenią, czy znajdujemy się w grupie ryzyka. W tym celu należy skontaktować się z lekarzem, np. przez teleporadę. Przeprowadzi on wywiad i zleci ewentualne dodatkowe badania.

Dławica piersiowa (dusznica bolesna)

Podobnie jak zawał dławica piersiowa jest wynikiem niedokrwienia mięśnia sercowego na skutek zmniejszenia dopływu krwi do komórek serca. Może objawiać się bólem klatki piersiowej z prawej strony, jednak najczęściej za mostkiem – rzadziej w górnej części brzucha. Ból może promieniować do szyi, a także do żuchwy lub ramion (przeważnie do lewego ramienia). Trwa zwykle 1–3 min, ustępując po podaniu nitrogliceryny pod język pacjenta. Dławica występuje pod wpływem wysiłku fizycznego (ustępuje w spoczynku), w wyniku stresu lub w sposób samoistny. Ból jest niezależny od pozycji ciała. Dolegliwości bólowe może nasilać obfity posiłek lub działanie zimnego powietrza. Dławica może objawiać się kołataniem serca i uczuciem niepokoju, wrażeniem ucisku, gniecenia lub dławienia. W przypadku wystąpienia powyższych objawów niezbędny jest niezwłoczny kontakt z lekarzem, najlepiej wezwać pogotowie. Podobne objawy mogą bowiem świadczyć o innym problemie potencjalnie zagrażającym życiu.

Polecamy: Dusznica bolesna – przyczyny, objawy

Rozwarstwienie aorty

Dochodzi do niego w wyniku uszkodzenia wewnętrznych części aorty. Krew wdziera się wówczas pomiędzy struktury ściany aorty i wywołuje jej rozwarstwienie. Stopniowo dochodzi do niedokrwienia narządu otrzymującego krew z danej tętnicy, a także pęknięcia aorty i krwotoku zagrażającego życiu. Objawy rozwarstwienia aorty są podobne do tych, które występują podczas zawału. Pojawia się silny ból w klatce piersiowej za mostkiem, promieniujący na prawą lub lewą stronę do łopatek, a w miarę postępowania rozwarstwienia – do brzucha i bioder, do ramion, a następnie do szyi i żuchwy. Charakterystyczne objawy poza bólem w klatce piersiowej to zasłabnięcie, odczuwanie lęku i duszności, tzw. zimne poty, wymioty oraz nudności, bladość skóry. Uciskająca na okolice przełyku aorta może powodować trudności z przełykaniem. Pęknięcie aorty jest bardzo groźne dla życia. Kluczowe jest przeprowadzanie badań lekarskich, dzięki którym będzie można podjąć leczenie zapobiegające wystąpieniu choroby.

Przyczyny bólu w klatce piersiowej z prawej strony – układ oddechowy

Ból w klatce piersiowej, który wynika z problemów w układzie oddechowym, wymaga kontaktu z lekarzem. Specjalistą zajmującym się tego rodzaju schorzeniami jest pulmonolog, jednak ból w klatce piersiowej z prawej strony lub zlokalizowany w innej jej części może świadczyć o zaawansowanym stadium schorzenia i wymagać pilnej interwencji lekarskiej, w tym wezwania pogotowia.

Odma opłucnowa

Pojawia się w konsekwencji przedostania się powietrza do jamy opłucnej, co skutkuje niemożnością prawidłowego napełniania płuca powietrzem. Z czasem płuco może w ogóle przestać funkcjonować. Objawem odmy opłucnowej jest ból opłucnowy (występuje on także przy nacieku zapalnym opłucnej, podrażnieniu opłucnej podczas zawału płuca). Pojawia się ból w klatce piersiowej z prawej strony lub z lewej – w zależności od zajętej opłucnej, najczęściej jednostronnie. Ból może promieniować do łopatek. Ma ostry i kłujący charakter. Może nasilać się wraz kaszlem, podczas intensywnego oddychania. Ustępuje w pozycji leżącej na boku, w którym pojawił się ból. Objawem towarzyszącym bólowi w klatce piersiowej mogą być duszności.

Polecamy: Odma opłucnowa – objawy, wskazania do drenażu. Odma samoistna pierwotna i wtórna

Zatorowość płuca

Jest wynikiem utraty przepustowości tętnicy płucnej oraz dochodzących do niej odgałęzień poprzez skrzepliny pochodzące zwykle z żył w kończynach dolnych, rzadziej górnych partii ciała. Poza skrzeplinami zatory mogą powstawać wskutek nadmiaru pęcherzyków powietrza we krwi, tłuszczu (np. przy zabiegach liposukcji) lub płynu owodniowego. Zatorowość płucna objawia się dusznościami i bólem w klatce piersiowej (nie tylko po prawej stronie). Rzadziej występuje suchy kaszel, zasłabnięcia i krwawe plwociny. W związku z tym, że objawy są podobne do tych przy zawale serca (duszności i ból w klatce piersiowej), w przypadku ich wystąpienia należy niezwłocznie skontaktować się z lekarzem.

Zapalenie oskrzeli oraz zapalenie tchawicy

Stanowi wynik infekcji wirusowej, zdecydowanie rzadziej bakteryjnej – ból w klatce piersiowej jest sporadyczny, może ewentualnie towarzyszyć kaszlowi, bólowi mięśni i ogólnemu złemu samopoczuciu.

Warto wiedzieć: Zapalenie oskrzeli – objawy, rodzaje, jak leczyć?

Przyczyny bólu w klatce piersiowej po prawej stronie – układ trawienny (pokarmowy)

Ból w klatce piersiowej z prawej strony może towarzyszyć chorobom układu pokarmowego. Lekarzem specjalistą, który może nam wówczas pomóc, jest gastrolog. Jego interwencja nie zawsze będzie konieczna, choć zdarzają się dolegliwości wymagające natychmiastowych interwencji lekarskich.

Zgaga

Ból w klatce piersiowej podczas zgagi może pojawić się z prawej strony, jednak najczęściej występuje za mostkiem. Ból jest palący, wywołuje uczucie pieczenia i może być mylony z objawami niedokrwienia mięśnia sercowego. Zgaga wywoływana jest cofającą się treścią pokarmową oraz kwasami trawiennymi do przełyku. Kwas solny podrażnia ściany przełyku, powodując ból. Zgaga może być objawem choroby refluksowej (patrz niżej).

Refluks żołądkowo-przełykowy

Wywoływany przez kwas solny przedostający się do przełyku podrażnia go i prowadzi do stanu zapalnego błony śluzowej przełyku. Przy refluksie występuje ból w klatce piersiowej z prawej strony, jednak częściej za mostkiem, może promieniować do pleców. Jest piekący, czasami gniotący. W przypadku częstszych nawrotów wymienionych objawów należy skontaktować się z lekarzem.

Pęknięcie przełyku

Może wynikać z urazu lub wystąpić samoistnie (zespół Boerhaavego). W drugim przypadku jest efektem uszkodzeń przełyku powstających np. podczas silnych, gwałtownych wymiotów. Ból w klatce piersiowej zlokalizowany jest za mostkiem, rzadko odczuwa się go po prawej stronie. Jest bardzo silny i piekący, towarzyszą mu wymioty. W przypadku pęknięcia przełyku zwykle konieczna jest interwencja chirurgiczna.

Przyczyny bólu w klatce piersiowej po prawej stronie – układ ruchu i układ nerwowy

Przyczyny bólu w klatce piersiowej po prawej stronie z powodu chorób układu ruchu i układu nerwowego opisujemy zbiorczo ze względu na ich specyfikę, tj. ściśle występujące współzależności pomiędzy układem ruchu a nerwami. Specjalistami w dziedzinie chorób układu ruchu są ortopedzi, a układu nerwowego – neurolodzy.

• Ból w klatce piersiowej po prawej stronie może pojawić się w wyniku przeciążenia po wysiłku.
• Ból w klatce piersiowej z prawej strony w stanach zapalnych: stawów mostkowo-żebrowych i mostkowo-obojczykowych (ostry lub gniotący ból nasilający się podczas ruchu klatki piersiowej, np. podczas kaszlu, oddychania), a także przy zmianach zwyrodnieniowych kręgosłupa.
• Ból w klatce piersiowej o podłożu psychogennym; hipochondria, zespoły lękowe, nerwice (ból miejscowy w przedniej ścianie klatki piersiowej o zmiennej charakterystyce, nasila się podczas stresu – objawy towarzyszące: duszności, kołatanie serca oraz uczucie niepokoju).
• Bóle w klatce piersiowej o podłożu nerwowym, nerwobóle (neuralgia) – pojawiają się przy chorobach kręgosłupa (ból pleców, ból kręgosłupa), żeber, w wyniku podrażnienia i uszkodzenia nerwów lub reumatoidalnego zapalenia stawów, guzkowatego zapalenia tętnic. Ból w klatce piersiowej po prawej stronie lub/i po lewej stronie, promieniujący od żeber do środkowej części klatki piersiowej.

Warto dodać, że ból po prawej stronie klatki piersiowej może być też objawem półpaśca, choroby zakaźnej będącej reaktywacją zakażenia przez wirus półpaśca i ospy wietrznej (VZV). Początkowo występuje ból po jednej stronie, w ciągu kolejnych dni w miejscu bólu pojawia się charakterystyczna wysypka. Objawy wymagają konsultacji lekarskiej i wdrożenia leczenia celem szybszego ustąpienia dolegliwości.