Kto to jest psycholog dziecięcy?
Psycholog dziecięcy zajmuje się rozwojem emocjonalnym, poznawczym i społecznym dzieci od wczesnego dzieciństwa do późnego okresu dojrzewania. Specjalista ten posiada wiedzę i kwalifikacje pozwalające na rozpoznanie trudności oraz problemów emocjonalnych wpływających na zachowanie dziecka. W swojej pracy udziela wsparcia nie tylko pacjentom, ale również ich opiekunom, pozwalając zrozumieć zachowanie i potrzeby dziecka. Psycholog dziecięcy może również posiadać kwalifikacje uprawniające do prowadzenia psychoterapii.
Psycholog dziecięcy – czym się zajmuje?
Praca psychologa dziecięcego obejmuje szeroki zakres działań związanych z funkcjonowaniem i rozwojem emocjonalnym dzieci oraz młodzieży. Specjaliści w tej dziedzinie zajmują się m.in.:
- przeprowadzaniem testów i oceną rozwoju dziecka – pozwalającymi znaleźć mocne strony oraz obszary wymagające wsparcia i wykryć zaburzenia rozwojowe,
- rozpoznaniem i leczeniem problemów psychologicznych (emocjonalnych oraz behawioralnych),
- ustalaniem przyczyn trudności w nauce lub problemów adaptacyjnych,
- wsparciem rodzin, szczególnie dzieci, w trudnych sytuacjach – np. radzenie sobie z traumą, rozwodem, żałobą lub innymi stresującymi wydarzeniami,
- wsparciem w rozwoju umiejętności społecznych – pomoc w nawiązywaniu i utrzymywaniu relacji z rówieśnikami oraz rozwijaniu umiejętności komunikacyjnych,
- udzielaniem wskazówek rodzicom dotyczących postępowania z dzieckiem z określonymi problemami.
Jakie problemy rozwiązuje psycholog dziecięcy?
Psycholog dziecięcy zapewnia wsparcie dziecku z problemami emocjonalnymi (np. nadmierna nieśmiałość, niska samoocena, nadmierna nerwowość), behawioralnymi (zachowania opozycyjno-buntownicze, agresja) lub trudnościami w nauce czy budowaniu relacji z rówieśnikami i innymi osobami z otoczenia. Specjalista może również pomóc młodemu człowiekowi cierpiącemu z powodu:
- zaburzeń lękowych (np. fobii czy lęku uogólnionego lub separacyjnego),
- zaburzeń odżywiania (anoreksja, bulimia),
- uzależnień,
- przeżytych traum,
- problemów ze snem,
- zaburzeń zachowania (np. samookaleczanie),
- moczenia się.
Wskazania do konsultacji z psychologiem dziecięcym
Rodzice lub opiekunowie powinni rozważyć konsultację z psychologiem dziecięcym, jeśli zauważą u dziecka objawy mogące wskazywać na problemy emocjonalne. Wśród niepokojących symptomów można wyróżnić:
- zaburzenia zachowania – nadpobudliwość, nadwrażliwość na bodźce, agresja, problemy z koncentracją,
- obniżenie nastroju, nadmierny lęk, smutek, problemy ze snem, lęki nocne,
- moczenie nocne u starszych dzieci,
- trudności w budowaniu relacji rówieśniczych – izolacja społeczna, niechęć do spotykania się z innymi dziećmi, problemy adaptacyjne,
- wyraźne pogorszenie wyników w nauce, unikanie szkoły, trudności w uczeniu się.
Wskazaniem do konsultacji są też traumatyczne przeżycia, doświadczenie agresji, nadużyć seksualnych, rozwód rodziców, choroba lub śmierć osoby bliskiej.
Jak wygląda wizyta u psychologa dziecięcego?
Pierwsza wizyta u psychologa dziecięcego zwykle obejmuje szczegółowy wywiad z rodzicem. Dzięki temu specjalista może uzyskać informacje na temat przyczyn konsultacji, trudności z jakimi boryka się dziecko oraz przebiegu ciąży, porodu i wczesnego rozwoju, a także funkcjonowania w rodzinie oraz szkole.
Po rozmowie z rodzicami psycholog dziecięcy przeprowadza rozmowę z dzieckiem, aby poznać jego punkt widzenia. Następnie przeprowadza specjalistyczne testy, które pozwalają mu zrozumieć potrzeby i problemy dziecka. Na podstawie zebranych informacji psycholog może zaproponować możliwości dalszego postępowania.
Co po wizycie u psychologa dziecięcego?
Wybór metody postępowania po konsultacji u psychologa dziecięcego zależy przede wszystkim od problemów dziecka i zaleceń specjalisty. W wielu przypadkach rozpoznanie nieprawidłowości stanowi podstawę do rozpoczęcia psychoterapii i/lub terapii zajęciowej. W przypadku rozwiązywania problemów psychologicznych u dziecka ważne jest pełne zaangażowanie rodziców, współpraca ze specjalistą oraz wsparcie domowe.
W niektórych przypadkach psycholog dziecięcy może zalecić konsultację z innymi specjalistami m.in. psychiatrą dziecięcym, neurologiem, logopedą czy terapeutą integracji sensorycznej. Najważniejszym celem jest zapewnienie dziecku jak najlepszych warunków do zdrowego rozwoju i pomoc w przezwyciężaniu trudności.
