Escherichia coli – gdzie występuje?
E. coli to bakteria gram-ujemna, należąca do rodziny Enterobacteriaceae. Nazwa bakterii pochodzi od pediatry Theodora Eschericha, który ją odkrył. Zasiedla nasz organizm już w dniu narodzin – bytuje w jelicie grubym człowieka, chociaż spotkać ją można także we wszystkich organizmach zwierząt stałocieplnych.
W jelicie bakteria E.coli pełni kilka pożytecznych funkcji, jedną z nich jest uczestnictwo w rozkładzie pokarmu, a także produkcja witamin z grupy B i K. Escherichia coli rozmnaża się bardzo szybko, często jest więc wykorzystywana w badaniach biologicznych i biotechnologicznych. Zdolność namnażania się jest jednak niebezpieczna dla człowieka, oznacza bowiem, że może wywoływać infekcje. Gdyby bakterii coli dostarczyć pożywienia w ciągu trzech dni rozmnożyłaby się tak, że masa wszystkich bakterii byłaby większa niż kula ziemska.
E.coli występuje nie tylko w jelicie grubym, ale także w wodzie i glebie. Do zakażenia może więc dojść także poprzez jedzenie.
E.coli – kiedy wywołuje infekcje
Escherichia coli wywołuje infekcje wtedy, kiedy znajdzie się poza jelitem grubym. Bakterię można przenieść zarówno z jelit (np. przy braku higieny), jak i poprzez pożywienie (nieumyte owoce i warzywa, surowe mięso) czy wodę do układu pokarmowego, gdzie najczęściej powoduje infekcję. Ponadto E.coli jest odpowiedzialna za 80 proc. zakażeń układu moczowego.
Do zakażeń układu moczowego dochodzi poprzez niewłaściwą higienę krocza – zwłaszcza u kobiet. U pań cewka moczowa jest krótsza niż u mężczyzn, ponadto leży w okolicy odbytu. Niewłaściwe podcieranie (od odbytu do cewki) sprawia, że bakteria dostaje się do pęcherza moczowego, gdzie wywołuje stan zapalny.
E.coli jest często przyczyną zakażeń szpitalnych (podczas cewnikowania) i na oddziałach noworodkowych. Jest niebezpieczna dla osób z obniżoną odpornością, są one bardziej narażone na infekcję.
Podsumowując, w zależności od rodzaju szczepu E. coli może wywołać:
- biegunkę podróżnych,
- zespół hemolityczno-mocznicowy,
- krwotoczne zapalenie okrężnicy,
- zakrzepową plamicę małopłytkową,
- zakażenie układu pokarmowego,
- zapalenie płuc,
- infekcję układu moczowego.
Objawy zakażenia bakterią E.coli
Pierwsze objawy pojawiają się po 3 dniach od kontaktu z bakterią. W przypadku infekcji układu pokarmowego mogą się pojawić:
- biegunka,
- ostry ból brzucha,
- nudności,
- wymioty,
- zawroty i bóle głowy,
- gorączka,
- ogólne osłabienie.
W przypadku intensywnej biegunki może dojść także do odwodnienia organizmu.
Bakteria E.coli w układzie moczowym wywołuje przede wszystkim infekcję pęcherza moczowego i bakteriomocz. W przypadku podejrzenia infekcji wykonuje się posiew moczu. Do objawów infekcji należą:
- częste oddawanie moczu,
- ciągłe parcie na mocz,
- ból lub pieczenie w trakcie mikcji,
- bóle podbrzusza,
- zmieniona barwa i zapach moczu,
- gorączka, nudności i ból lędźwi pojawiają się w przypadku odmiedniczkowego zapalenia nerek.
Leczenie zakażenia bakterią E.coli
W celu potwierdzenia infekcji bakterią Escherichia coli wykonuje się badania kału (infekcja pokarmowa) lub moczu (infekcja dróg moczowych). Na podstawie wyniku badania lekarz dobiera odpowiednią antybiotykoterapię. Ważne jest odpowiednie nawodnienie organizmu w przypadku biegunki, aby nie doszło do odwodnienia.
Jak uniknąć zakażenia Escherichia coli?
Aby uniknąć zakażenia E.coli należy:
- Myć ręce, zwłaszcza po korzystaniu z toalety.
- Myć owoce i warzywa przed spożyciem.
- Nie jeść surowego mięsa.
- Unikać niepasteryzowanych soków owocowych i mleka.
- Pić wodę pitną – zwłaszcza na wakacjach w tropikalnych krajach można w ten sposób zarazić się różnymi bakteriami. Uwaga także na lód w kostkach – często jest on robiony z wody niewiadomego pochodzenia.
