Krzywa cukrowa – na czym polega badanie?
Krzywa cukrowa, czyli inaczej test obciążenia glukozą, to badanie składające się z kilku etapów. Jego celem jest ocena stopnia metabolizowania glukozy we krwi.
Aby uzyskać wiarygodne informacje odnośnie do tego, jak w rzeczywistości pracuje gospodarka cukrowa, w pierwszym etapie specjalista pobiera na czczo krew do analizy. Następnie pacjent musi wypić roztwór glukozy, po czym specjalista po upływie 60 i 120 minut ponownie pobiera krew do analizy.
Krzywa cukrowa jest zwykle badaniem zalecanym wówczas, gdy w trakcie klasycznej morfologii oznaczenie glukozy we krwi wyjdzie powyżej lub znacznie poniżej normy.
Krzywa cukrowa – normy, interpretacja wyników
W przypadku krzywej cukrowej mamy cykl pobrań, w związku z tym wartości uznawane za normy różnią się w zależności od etapu, na którym została pobrana krew do analizy:
- stężenie glukozy we krwi pobranej na czczo powinno mieścić się w granicach 70-99 mg/dl,
- po upływie 60 minut za normę uznaje się przedział nie wyższy niż 180 mg/dl,
- wartość referencyjna dla stężenia glukozy we krwi po upływie 120 minut wynosi 140 mg/dl.
Wyniki powyżej lub poniżej tych wartości świadczą o stanie przedcukrzycowym, nietolerancji glukozy lub cukrzycy. W takiej sytuacji lekarz zaleci dalsze badania diagnostyczne w kierunku cukrzycy.
Trzeba pamiętać również o tym, że laboratoria mogą mieć różne metody diagnostyczne, dlatego wyniki zawsze należy skonsultować z lekarzem, zgodnie z wartościami referencyjnymi przyjętymi przez daną placówkę.
Sprawdź: Suplementy i witaminy dla diabetyka
Czynniki, które mogą mieć wpływ na wynik badania
Na ostateczny wynik krzywej cukrowej może wpłynąć kilka czynników. Do kluczowych zalicza się przede wszystkim leki hormonalne, dlatego o fakcie ich przyjmowania należy koniecznie poinformować lekarza.
Oprócz tego zafałszowane wyniki mogą wystąpić wówczas, gdy pojawia się stres oraz brak snu. W związku z tym przed badaniem zaleca się odpoczynek, redukcję stresu, a także w miarę możliwości wyspanie się w dniu badania.
Inne czynniki, które mogą mieć wpływ, to m.in.:
- aktywność fizyczna,
- przeziębienie lub inne infekcje,
- spożywanie węglowodanów na krótko przed badaniem.
Krzywa cukrowa w diagnostyce cukrzycy ciążowej
Cukrzyca ciążowa to zjawisko związane z podwyższonym stężeniem glukozy w czasie ciąży, która wraca do normy w okresie połogu. Sytuacja ta występuje u kobiet, które przed zajściem w ciążę nie miały zdiagnozowanej cukrzycy.
Stan nie zawsze musi być groźny, jednak w przypadku stwierdzenia takiego stanu ciężarna powinna być pod regularną kontrolą ginekologa. Zwiększanie się tych wartości bądź znacząco wysokie stężenie glukozy we krwi może wpływać na przebieg ciąży i rozwój dziecka.
Dlatego też jednym z kluczowych badań w okresie ciąży jest krzywa cukrowa, którą wykonuje się między 24. tygodniem a 28. tygodniem ciąży. Pozwala to na wczesne wykrycie tego zjawiska i podjęcie odpowiednich działań oraz objęcie ciężarnej odpowiednią opieką medyczną.
Czytaj także: Cukrzyca ciążowa a cukrzyca w ciąży, czyli różnice pomiędzy cukrzycą typu 1. a cukrzycą ciążową
Krzywa cukrowa – wskazania do wykonania badania
Badanie to zaleca się przede wszystkim wtedy, gdy podczas klasycznej morfologii stwierdza się podwyższone stężenie glukozy we krwi lub zbyt niskie.
Krzywa cukrowa ma dużą wartość diagnostyczną w rozpoznawaniu:
- cukrzycy,
- cukrzycy ciążowej,
- niektórych zespołów metabolicznych.
Badanie to zaleca się także osobom o podwyższonym ryzyku cukrzycy, np. obciążonych historią rodzinną, prowadzących mało aktywny tryb życia oraz osób z otyłością.
Potrzebujesz rzetelnej diagnostyki?
Zobacz, gdzie wykonasz to badanie w Świecie Zdrowia
Krzywa cukrowa – przeciwwskazania
Choć krzywa cukrowa należy do bezpiecznych badań, to istnieje kilka przeciwwskazań do jej wykonania. Przede wszystkim nie zaleca się testu obciążenia glukozą u osób, które mają już zdiagnozowaną cukrzycę.
Z badania należy zrezygnować w momencie, gdy w organizmie toczą się ostre stany zapalne lub zdiagnozowano wcześniej zaburzenia związane z upośledzonym wchłanianiem substancji. Krzywej cukrowej nie powinno się również wykonywać na krótko po resekcji żołądka.
Krzywa cukrowa – przygotowanie do badania
Aby uzyskać wiarygodny wynik w badaniu krzywej cukrowej, należy się odpowiednio przygotować.
- Przede wszystkim jedną z najważniejszych kwestii jest dieta. Na 3 dni przed badaniem należy ograniczyć spożycie węglowodanów, a szczególnie słodyczy.
- Oprócz tego warto zadbać o relaks i redukcję stresu, gdyż kortyzol może nieco zaburzać prawidłowe wyniki. Należy zadbać o sen oraz zrezygnować z wysiłku fizycznego na minimum 2 dni przed badaniem.
- Kluczowe jest to, aby na badanie przybyć na czczo – ostatni posiłek należy zjeść ok. 10 godzin przed badaniem.
Pamiętaj, aby wziąć ze sobą kubek, butelkę wody mineralnej (niegazowanej), a także saszetkę glukozy (75 g), którą kupisz w aptece. Będzie to koniecznie w kolejnych etapach badania.
Zarezerwuj odpowiednią ilość czasu – łącznie potrzeba ok. 2-2,5 godzin na pełne badanie krzywej cukrowej.
Krzywa cukrowa – przebieg badania
Badanie jest podzielone na 2 lub 3 etapy – w zależności od tego, czy wykonuje się dwukrotne lub trzykrotne oznaczenie stężenia glukozy we krwi.
- W pierwszej fazie badania diagnosta pobierze próbkę krwi żylnej na czczo. Następnie rozpuści glukozę w kubku oraz poprosi Cię o jej wypicie. Ważne jest to, aby roztwór glukozy pić powoli, mniejszymi łykami, przez kilka minut. Nie wolno wypić roztworu szybko, jednym haustem.
- Po wypiciu glukozy musisz poczekać ok. 60 minut w poczekalni. W tym czasie nie wolno opuszczać poradni ani spożywać żadnych posiłków. Nie zaleca się również picia w tym czasie.
- Po upływie 60 minut diagnosta ponownie pobierze krew. Jeśli jest to badanie z trzykrotnym oznaczeniem, to należy poczekać kolejne 60 minut. Po tym czasie diagnosta pobiera trzecią próbkę krwi do analizy i badanie jest zakończone. Wyniki zwykle są dostępne w ciągu 1-2 dni.
Badanie krzywej cukrowej przez trzykrotne pobranie krwi pozwala ocenić to, jak organizm radzi sobie z wchłanianiem glukozy w ciągu 1 godziny oraz po upływie 2 godzin. Pobranie próbki krwi na czczo jest kluczowe, gdyż stanowi to wartość wyjściową, co pozwala prawidłowo zinterpretować późniejsze wyniki związane z wchłanianiem glukozy.
Krzywa cukrowa – skutki uboczne i powikłania
Test obciążenia glukozą nie powoduje skutków ubocznych pod warunkiem, że uwzględniono wszelkie przeciwwskazania. W trakcie badania mogą pojawić się odruchy wymiotne ze względu na bardzo słodki smak roztworu z glukozy.
