PIMS – objawy i leczenie zespołu pocovidowego u dzieci

Co to jest PIMS u dzieci?

PIMS, a dokładniej PIMS-tS, to skrót od angielskich słów paediatric inflammatory multisystem syndrome associated with coronavirus disease – temporally associated with SARS-coV-2. Inna nazwa to MIS-c, czyli multisystem inflammatory syndrome in children. Jest nową jednostką chorobową, bardzo podobną w przebiegu do choroby Kawasaki. PIMS to wieloukładowy zespół zapalny rozwijający się na skutek przebytego COVID-19 . Zazwyczaj infekcja u dziecka przebiega bezobjawowo lub skąpoobjawowo. Niestety w około 2-4 tygodnie po zakażeniu może rozwinąć się PIMS u dzieci.

Przyczyną PIMS jest reakcja immunologiczna na koronawirusa . Do połowy 2021 roku odnotowano w Polsce ponad 400 przypadków tej jednostki chorobowej. Zazwyczaj chorują na nią dzieci w wieku od 5 do 12 lat, średnia wieku wynosi około 9 lat. Na PIMS częściej zapadają chłopcy. Na szczęście tylko około 7% dzieci wymagało leczenia na oddziałach intensywnej opieki medycznej.

Pierwszy przypadek PIMS na świecie

Pierwszy przypadek PIMS u dzieci odnotowano 7 kwietnia 2020 roku w Stanach Zjednoczonych. Na początku u 6-miesięcznej dziewczynki zdiagnozowano chorobę Kawasakiego, jednak w trakcie badań wykryto u niej również przeciwciała przeciwko SARS-coV-2. W późniejszych miesiącach lekarze na całym świecie zaczęli odnotowywać coraz więcej przypadków dzieci z objawami podobnymi do choroby Kawasakiego. Stwierdzono jednak, że jest to nowa jednostka chorobowa związana z zakażeniem koronawirusem.

PIMS objawy u dzieci

Objawy PIMS są bardzo niespecyficzne i przypominają objawy infekcji. Z tego powodu rodzice rzadko myślą o powikłaniach po COVID-19. Szczególnie jeśli dziecko przeszło zakażenie bezobjawowo. W cięższych przypadkach PIMS może nawet dojść do niewydolności serca, dlatego objawów nie należy lekceważyć.

Objawy PIMS to zazwyczaj:

• wysoka gorączka, około 39-40 st. Celsjusza,
• bóle brzucha,
• bóle głowy,
• biegunki i wymioty,
• powiększone węzły chłonne,
• wysypka,
• tak zwany truskawkowy język – język staje się mocno czerwony, a na jego powierzchni można zauważyć drobne krostki,
• zapalenie spojówek,
• obrzęki dłoni i stóp.

Po kilku dniach od zaobserwowania pierwszych objawów następuje nagłe pogorszenie. Może dojść do zaburzeń układu immunologicznego, niewydolności narządów, a nawet zawału serca.

Diagnoza PIMS

Podejrzenie PIMS u dziecka jest wskazaniem do wykonania testu antygenowego bądź badania RT-pCR, aby potwierdzić obecność przeciwciał. Zazwyczaj lekarz zleca również wykonanie innych testów, jak morfologia krwi, CRP, OB., D-dimery, INR, gazometria, czy LDH oraz badanie moczu, aby wykluczyć inne przyczyny oraz ocenić funkcje narządów. Należy również wykonać EKG oraz ECHO serca.

Niestety nie istnieje jeden test na PIMS, jednak stworzono kryteria rozpoznania, według których można zdiagnozować PIMS. Są to:

• wiek dziecka 0-18 lat,
• gorączka >38 st. Celsjusza utrzymująca się dłużej niż 3 dni,
• podwyższone CRP, OB., LDH, fibrynogen, prokalcytonina, D-dimery oraz ferrytyna,
• objawy z co najmniej 2 narządów lub układów, w tym: z układu pokarmowego – wymioty, biegunka, ból brzucha, z układu oddechowego – kaszel, duszności, bóle w klatce piersiowej, z układu krążenia – zaburzenia ciśnienia, zaburzenia rytmu serca, z układu nerwowego – bóle głowy, zmiany nastroju, drętwienia i porażenia, wysypka, zapalenie spojówek, obrzęki, truskawkowy język, uszkodzenie funkcji nerek, zaburzenia krzepliwości.

Oprócz tego należy wykluczyć inne przyczyny, na przykład inne zakażenia wirusowe, a także bakteryjne. Nieobowiązkowym kryterium rozpoznania PIMS jest dodatni wynik testu RT-pCR lub antygenowego bądź obecność przeciwciał w kierunku SARS-coV-2.

PIMS u dzieci leczenie

PIMS jest bardzo groźną jednostką chorobową, ponieważ stan zapalny może rozwijać się w wielu układach organizmu. Z tego powodu w przypadku podejrzenia tej choroby należy jak najszybciej udać się do lekarza, który powinien skierować dziecko do szpitala. Nawet jeśli na początku objawy są łagodne, mogą one ulec znacznemu pogorszeniu w ciągu kilku dni. PIMS grozi również rozwojem niebezpiecznych powikłań, takich jak tętniaki naczyń wieńcowych serca.

Leczenie PIMS zależy od rodzaju zajętych układów organizmu. Kluczowa jest terapia immunomodulująca/immunosupresyjna, aby łagodzić stany zapalne i nie doprowadzić do powikłań. Na samym początku podaje się dożylne wlewy immunoglobulin. Stosuje się także dożylne glikokortykosteroidy oraz leki biologiczne. Dziecko powinno być pod stałą opieką kardiologa. Wczesne rozpoznanie i wdrożenie leczenia zmniejsza ryzyko powikłań. Jeśli lekarz zaobserwuje zmiany w obrębie tętnic wieńcowych, może zdecydować o wdrożeniu leczenia przeciwpłytkowego.

Autor: Redakcja