Żylaki na nogach – czy to choroba?
Żylaki kończyn dolnych to bardzo częsta dolegliwość, która występuje zarówno u kobiet, jak i u mężczyzn. Warto wiedzieć, że żylaki nóg to nie tylko estetyczny problem – objaw ten uznawany jest za chorobę naczyniową. Ponadto żylaki na nogach, jeśli nie są odpowiednio leczone, mogą skutkować groźnymi powikłaniami, takimi jak:
- zakrzepica żylna,
- owrzodzenie żylne,
- powstawanie trudno gojących się ran.
W przypadku uszkodzenia żylaków może wystąpić trudne do zatrzymania krwawienie.
Żylaki na nogach – najważniejsze informacje
- Pierwsze objawy żylaków nóg to m.in. pojawianie się drobnych pęknięć na nogach (tzw. pajączki na nogach), uczucie ciężkości i zmęczenia nóg – te z pozoru niewinne objawy mogą zwiastować chorobę naczyniową;
- Żylaki na nogach mogą występować w różnych miejscach – często występują żylaki na udach, żylaki podudzi, a nawet na stopach;
- Czynniki ryzyka wystąpienia żylaków to m.in. obciążenie genetyczne, czyli występowanie żylaków kończyn dolnych w rodzinie, niezdrowy tryb życia, brak aktywności, otyłość, długotrwałe siedzenie lub stanie;
- Choroba naczyniowa może u każdego przebiegać nieco inaczej – zarówno pod względem zakresu objawów, jak i tempa postępowania choroby;
- W przypadku żylaków nóg konieczna jest konsultacja z lekarzem i dobranie najbardziej efektywnych metod leczenia – leki, zalecenia zdrowotne, dietę dobiera się indywidualnie.
Żylaki nóg – objawy
Jak rozpoznać żylaki na nogach i jakie objawy występują w przypadku choroby naczyniowej kończyn dolnych? Często występujące objawy to:
- guzy, wypukłości i zmiany naczyniowe na nogach,
- poszerzenie żył,
- wydłużenie żył wyraźnie wyczuwalne pod skórą,
- uczucie ciężkości nóg,
- obrzęki,
- swędzenie skóry,
- dyskomfort, mrowienie i pieczenie skóry wokół żylaków.
Uwaga! Objawy żylaków na nogach często nasilają się pod koniec dnia – np. po dużym wysiłku w ciągu dnia lub po przebywaniu w jednej pozycji.
Polecamy: Ból nóg – przyczyny, leczenie. Co powoduje bóle nóg?
Jak wyglądają żylaki na nogach – zdjęcia
Żylaki kończyn dolnych to stopniowo poszerzające się naczynia krwionośne nóg. Żylaki łatwo rozpoznać, zazwyczaj mają fioletowy, niebieski lub czerwony kolor. Często tworzą na nogach węzły – przyjmując różne nieregularne kształty. Mogą występować właściwie w każdym miejscu na nogach.
Poniżej znajdziesz przykładowe zdjęcia żylaków nóg – pamiętaj, że zmiany tego typu wyglądają u każdego nieco inaczej.


Żylaki nóg – przyczyny
Żylaki nóg nieco częściej występują u kobiet, ale płeć nie jest głównym czynnikiem ryzyka wystąpienia żylaków. Możliwe przyczyny i czynniki zwiększające ryzyko choroby naczyniowej nóg to m.in.:
- siedzący tryb życia,
- dziedziczność,
- nadwaga,
- otyłość,
- ciąża,
- praca stojąca lub siedząca,
- nieprawidłowa dieta,
- nadużywanie alkoholu,
- palenie papierosów,
- nieprawidłowo dobrane obuwie.
Warto wiedzieć, że żylaki rozwijają się latami – najczęściej więc również starzenie się jest czynnikiem zwiększającym ryzyko wystąpienia choroby. Dlatego ważne jest zachowanie zalecanej aktywności i stosowanie odpowiedniej diety szczególnie w podeszłym wieku. W ten sposób zmniejszysz ryzyko wystąpienia żylaków nóg.
Żylaki na nogach – gdzie mogą występować?
Co prawda żylaki mogą wystąpić niemal we wszystkich miejscach na nogach, ale najczęściej występują:
- żylaki na udach,
- żylaki na podudziu,
- żylaki na przedniej części goleni,
- żylaki łydki,
- żylaki na stopach,
- żylaki w okolicy kostek.
Wszelkie niepokojące objawy – nawet pierwsze tzw. pajączki występujące pod kolanem lub na udach, warto zgłosić lekarzowi i ocenić poziom zmian. W wywiadzie lekarz oceni też ryzyko rozwoju choroby naczyniowej.
Polecamy: Ból nóg od kolan w dół – z czego wynika? Jak go leczyć?
Jak leczyć żylaki kończyn dolnych?
W leczeniu żylaków nóg stosowane są różne metody – od farmakoterapii (wspierającej leczenie i działającej uszczelniająco na naczynia) po metody chirurgiczne (operacje na żylaki).
Najczęściej stosowane metody leczenia żylaków kończyn dolnych to m.in.:
- leczenie uciskowe żylaków nóg – stosowane są specjalne podkolanówki i pończochy lecznicze, które działają profilaktycznie i zapobiegają rozwojowi choroby żylnej,
- leczenie chirurgiczne – stosowane metody to m.in. skleroterapia i laserowe usuwanie pajączków – stosowane przy niewielkich zmianach i na początku choroby,
- leczenie operacyjne – stosowane szczególnie u osób z powikłaniami i groźnymi dla zdrowia zmianami żylnymi,
- farmakoterapia – wspomagająco stosowane są leki przeciwzapalne i przeciwobrzękowe.
W leczeniu bardzo ważna jest zmiana stylu życia i stosowanie się do zaleceń lekarza.
Żylaki na nogach – do jakiego lekarza iść na konsultację?
Jaki lekarz może pomóc na żylaki? Do wyboru jest kilka specjalizacji:
- flebolog – lekarz specjalizujący się w chorobach żył,
- chirurg naczyniowy – specjalizacja w kierunku wszelkich zabiegów i operacji na naczyniach krwionośnych,
- angiolog – konsultacje z zakresu chorób naczyń krwionośnych,
- dermatolog – konsultacja szczególnie przydatna w przypadku pajączków i niewielkich zmian na skórze, specjalizuje się w chorobach skóry, może pomóc dobrać maści maskujące żylaki i zmiany na nogach,
- internista – diagnostyka i leczenie chorób ogólnych – może być dobrym punktem wyjścia, gdy zauważysz u siebie zmiany na nogach.
Leki na żylaki na nogach – kremy i maści
Jakie leki, kremy i maści stosowane są na żylaki? Przede wszystkim warto wiedzieć, że preparaty zawsze dobiera lekarz. Stosowanie leków czy maści nie cofnie zmian, które już się pojawiły na nogach. Leki działają łagodząco – leczenie objawowe ma na celu zwiększenie komfortu i zatrzymanie rozwoju choroby naczyniowej.
Stosowane są m.in.:
- leki przeciwzapalne i przeciwobrzękowe (np. heparyna),
- leki z rutozydem,
- maści, żele i kremy na żylaki – np. z wyciągiem z kasztanowca,
- leki zmniejszające obrzęki (np. escyna),
- leki poprawiające krążenie (np. trokserutyna),
- antybiotyki na owrzodzenia i obrzęki od żylaków (np. oksytetracyklina).
Domowe sposoby na żylaki na nogach
Naturalne i domowe sposoby na żylaki to m.in.:
- regularna aktywność fizyczna – spacery, pływanie, joga,
- zdrowa dieta – jadłospis rozpisany przez dietetyka,
- zmiana pozycji nóg – unikanie ciągłego stania lub siedzenia,
- redukcja masy ciała – w przypadku nadwagi lub otyłości.
Co zrobić, gdy pęknie żylak na nodze?
Żylaki na nogach mogą pęknąć. Samoistne pęknięcie jest sytuacją rzadką, jednak może zdarzyć się, że żylak pęknie na skutek urazu mechanicznego np. uderzenia się o ostry kant.
Krwawienie może być niebezpieczne dla zdrowia i najczęściej bardzo trudno zatamować krew. Jeżeli doświadczysz pęknięcia żylaka, przede wszystkim zastosuj mocny ucisk, aby ograniczyć utratę krwi. Następnie udaj się na pilną konsultację do lekarza.
Żylaki nóg – odpowiedzi na często zadawane pytania
Czy żylaki na nogach są niebezpieczne?
Tak, żylaki nóg są chorobą naczyniową, która powinna być leczona pod nadzorem lekarza. Nie zwlekaj z wizytą – zmian, które już się pojawiły nie da się cofnąć, ale odpowiednie leczenie i zmiana stylu życia hamuje rozwój choroby.
Żylaki na nogach a operacja – czy możliwe jest chirurgiczne usunięcie żylaków?
Tak, możliwe jest chirurgiczne usunięcie żylaków. Stosowane metody to m.in. flebektomia lub laserowa ablacja żył – o chirurgicznych metodach decyduje lekarz, nie są wskazane w każdym przypadku.
Małe żylaki na nogach – czy to powód do niepokoju?
Nie jest to co prawda groźny objaw – tzw. pajączki (teleangiektazje) to jeszcze nie żylaki, ale najczęściej zwiastują chorobę naczyniową. Z kolei niewydolność żylna może być groźna – dlatego warto jej zapobiegać.
Czy widoczne żyły na nogach to żylaki?
Widoczne żyły na nogach niekoniecznie są zwiastunem żylaków – mogą być naturalnie widoczne u niektórych osób. Żyły na nogach są charakterystyczne szczególnie u osób szczupłych lub o cieńszej skórze.
Jak zamaskować żylaki na nogach?
Dermatolog pomoże dobrać kosmetyki kryjące żylaki. Alternatywą są zabiegi metody estetycznej (np. skleroterapia) – lub stosowanie odpowiednio dobranych podkolanówek. Pamiętaj, że najpierw należy wdrożyć odpowiednie leczenie choroby naczyniowej, a dopiero później myśleć o zamaskowaniu zmian skórnych.
Autor: Katarzyna Górska








