REKLAMA

Test na koronawirusa – wskazania, przygotowanie, przebieg badania

Aktualizacja:

03 czerwca 2025

Publikacja:

23 maja 2024

Czas czytania:

6 min

Autor:

Redakcja

Test na koronawirusa jest narzędziem diagnostycznym wykorzystywanym do wykrywania obecności wirusa SARS-CoV-2, który jest odpowiedzialny za chorobę COVID-19. Istnieją trzy rodzaje testów na koronawirusa: testy antygenowy, test RT-PCR i test na przeciwciała, a każdy z nich ma nieco inne zastosowanie. Testy na koronawirusa odegrały istotną rolę w walce z pandemią COVID-19, ponieważ pozwalają na szybkie wykrycie, dzięki czemu można było kierować na izolację zakażone osoby, co ograniczało rozprzestrzenianie się wirusa w społeczeństwie. Dzisiaj test na koronawirusa robi się celem rozeznania, czy do infekcji dróg oddechowych doprowadził ten konkretny wirus. Jakie objawy powinny skłonić do wykonania testu na koronawirusa? Jak interpretować wyniki? Odpowiadamy!

test na koronawirusa - pacjent z objawami wykonuje test antygenowy na COVID-19

Test na koronawirusa – co to za badanie?

Test na koronawirusa to procedura diagnostyczna mająca na celu wykrycie obecności wirusa SARS-CoV-2, prowadzącego do rozwoju choroby COVID-19. Istnieje kilka rodzajów testów na koronawirusa, w tym:

  1. Test RT-PCR (łańcuchowej reakcji polimerazy) – jest to najbardziej precyzyjny (skuteczność na poziomie 99%), rekomendowany przez Światową Organizację Zdrowia i powszechnie stosowany test na koronawirusa. Test ten wykrywa materiał genetyczny wirusa w próbkach pobranych z nosa i gardła pacjenta. Jest to szczególnie przydatne w początkowych fazach infekcji.
  2. Testy antygenowe – te testy wykrywają obecność białek wirusa SARS-CoV-2. Są szybsze niż testy PCR, ale mogą być mniej dokładne, zwłaszcza jeśli są przeprowadzane w późniejszych fazach infekcji.
  3. Testy na przeciwciała – testy te nie wykrywają samego wirusa, ale zamiast tego sprawdzają obecność przeciwciał, które organizm produkował w odpowiedzi na infekcję. Mogą pomóc w określeniu, czy osoba była zakażona koronawirusem w przeszłości.

Zobacz: Domowe testy na koronawirusa

Interpretacja wyników testu na covid

 Rodzaj testuWynikInterpretacja
Test PCRwynik POZYTYWNY – wykryto RNA wirusa SARS-CoV-2Wynik potwierdza zakażenie koronawirusem SARS-CoV-2.
wynik NEGATYWNY – nie wykryto RNA wirusa SARS-CoV-2Wynik testu nie wyklucza w 100% zakażenia koronawirusem SARS-CoV-2. Wynik powinno się interpretować razem z objawami oraz wywiadem epidemiologicznym pacjenta.
Test antygenowyjedna kreska na płytceBrak zakażenia koronawirusem SARS-CoV-2
dwie kreski na płytceWystępuje zakażenie koronawirusem SARS-CoV-2
Test na przeciwciałaujemne IgM i IgGBrak swoistych przeciwciał w klasie M i G. Oznacza to, że pacjent nie miał z nim kontaktu (nie jest chory i nie przebył zakażenia w przeszłości).
dodatnie IgM i ujemne IgGWynik świadczy o aktualnym zakażeniu koronawirusem.
ujemne IgM i dodatnie IgGWynik świadczy o zakażeniu przebytym w przeszłości lub przyjętym szczepieniu przeciwko chorobie COVID-19.

Czytaj także: Jak leczyć koronawirusa? Na co zwracać uwagę w czasie choroby i po niej?

Czynniki mogące mieć wpływ na wynik testu na koronawirusa

Wpływ na wynik testu na koronawirusa mogą mieć czynniki takie jak:

  • stadium infekcji,
  • jakość próbki,
  • wydolność testu,
  • mutacje wirusa,
  • błędy w laboratorium,
  • okres inkubacji,
  • stężenie wirusa,
  • warianty wirusa,
  • czas od zakażenia.

Wskazania do wykonania testu na koronawirusa

Podstawowym wskazaniem do wykonania testu na koronawirusa (PCR lub antygenowego) jest zaobserwowanie u siebie objawów mogących świadczyć o występowaniu choroby COVID-19. Charakterystyczne objawy COVID-19 to:

Czytaj więcej: Objawy koronawirusa SARS-coV-2. Jakie są typowe objawy zakażenia i kiedy występują?

Test na przeciwciała wykonuje się celem sprawdzenia, czy przeszło się już chorobę COVID-19.

Test na koronawirusa – przeciwwskazania

Testy na koronawirusa są ogólnie uważane za bezpieczne i nie mają większych przeciwwskazań. Jedynie pobieranie próbek od dzieci, zwłaszcza niemowląt, może być bardziej problematyczne i niekomfortowe. W takich przypadkach lekarz powinien ocenić, czy test rzeczywiście jest niezbędny.

Przygotowanie do testu na koronawirusa

W przypadku testów, gdzie pobierany jest wymaz z jamy ustnej i nosa, na 2-3 godziny przed badaniem nie należy:

  • jeść i pić,
  • myć zębów,
  • płukać jamy ustnej,
  • palić papierosów,
  • żuć gumy,
  • ssać cukierków lub tabletek (np. na gardło),
  • zażywać leków w formie płynnej (np. syropów),
  • używać kropli do nosa.

Jeśli wymaz pobierany jest wyłącznie z nosa, nie powinno się jedynie stosować kropli przed badaniem.

Testy na przeciwciała (z krwi) nie wymagają natomiast żadnego przygotowania. Na pobranie próbki krwi nie trzeba zgłaszać się na czczo, a badanie można przeprowadzić o dowolnej porze dnia.

Test na koronawirusa – przebieg badania

W zależności od rodzaju testu badanie przebiega w następujący sposób:

  • Test PCR – pacjent proszony jest o nachylenie głowy w tył. Pielęgniarka lub diagnosta pobierają próbkę z gardła i/albo nosa za pomocą długiego patyczka albo specjalnego wacika. Pobrana próbka jest przechowywana w specjalnym środowisku i zostaje przetransportowana do laboratorium. W laboratorium próbka jest poddawana analizie przy użyciu metody PCR, która wykrywa materiał genetyczny wirusa SARS-CoV-2. Wynik testu jest zwykle dostępny w ciągu od kilku godzin do kilku dni.
  • Test antygenowy – badanie to można przeprowadzić samodzielnie w domu, zgodnie z instrukcją dołączoną do zestawu testowego. Najpierw pobiera się wymaz za pomocą patyczka z nosa, a następnie wkłada do probówki. Przygotowany roztwór należy nakapać na kasetkę do badania, skąd po ok. 15-30 minutach można odczytać wynik.
  • Test na przeciwciała – badanie przebiega jak standardowe pobranie krwi. Pacjentowi pobierana jest próbka krwi z żyły łokciowej, która później trafia do analizy w laboratorium. Wynik najczęściej jest dostępny w ciągu 24 godzin.
test na koronawirusa - test antygenowy wykonywany samodzielnie w domu
test antygenowy na koronawirusa można łatwo wykonać samodzielnie w domu

Skutki uboczne i powikłania testu na covid

Skutki uboczne i powikłania związane z testami na koronawirusa mogą różnić się w zależności od rodzaju testu oraz indywidualnych reakcji organizmu.

  • testy PCR – są stosunkowo bezpieczne i nie powinny powodować poważnych powikłań. Wykonuje się je poprzez pobranie próbki z nosogardzieli lub gardła za pomocą wacika lub patyczka, co u niektórych osób może powodować krótkotrwały dyskomfort, kichanie, łzawienie lub uczucie mdłości;
  • testy antygenowe – podobnie jak testy PCR wymagają pobrania próbki z nosogardzieli lub gardła, co może spowodować chwilowe uczucie dyskomfortu, ale zazwyczaj są mniej inwazyjne niż testy PCR;
  • testy na przeciwciała – test przeprowadza się z próbki krwi, co wiąże się z nakłuciem igłą. Badanie bywa bolesne i może prowadzić do obrzęku, siniaka lub krwiaka w miejscu nakłucia.

REKLAMA

Telekonsultacje w Świecie Zdrowia już od 89 zł

Mamy dla Ciebie:

  • konsultacje z internistą i pediatrą
  • ponad 10 dostępnych specjalizacji
  • szybki dostęp do pomocy lekarskiej