Glista ludzka – jak dochodzi do zakażenia? Cykl rozwojowy glisty
Do zakażenia glistą ludzką dochodzi poprzez spożycie brudnych warzyw, owoców, ewentualnie zakażonej wody. Bardzo często jaja wnikają do organizmu na dłoniach – dlatego właśnie uznaje się glistnicę za chorobę brudnych rąk – dotyczy to zwłaszcza dzieci, które podczas zabawy zapominają o higienie i wkładają brudne ręce do ust (np. po zabawie w piaskownicy).
Jaja glisty ludzkiej dostają się do żołądka, jednak do wyklucia potrzebują tlenu. Ruszają więc w drogę poprzez układ krwionośny do płuc, a stamtąd już jako larwa przedostaje się do gardła, gdzie ponownie połknięta trafia do jelita. W jelicie cienkim larwy osiągają dojrzałość płciową, a następnie zaczynają się rozmnażać. Jaja wraz z kałem trafiają do środowiska, przez co znowu mogą zainfekować inną osobę.
Samica składa ok. 100-200 000 jaj na dobę, które mogą przetrwać w środowisku do 5 lat.
Glista ludzka niszczy ściany jelita cienkiego, które jest jej pożywieniem. Zakażenie jest zazwyczaj bezobjawowe, ale w miarę inwazji pasożytniczej zaczynają pojawiać się dolegliwości.
Objawy zakażenia glistą ludzką
Glista ludzka zatruwa organizm toksynami. Pojawiają się różne dolegliwości, często przypominające objawy alergii, a także zaburzenia ze strony układu odpornościowego, a nawet nerwowego. Do objawów zakażenia zaliczamy:
- niedobory składników mineralnych i witamin,
- zaburzenia ze strony układu pokarmowego: biegunki i/lub zaparcia, ból brzucha, nudności, utrata apetytu,
- zaburzenia ze strony układu nerwowego: bóle głowy (nawet migreny), bezsenność, nadmierna pobudliwość, a nawet objawy przypominające padaczkę,
- zaburzenia układu odpornościowego: częste infekcje układu oddechowego, częste zapalenia oskrzeli,
- ból gardła,
- ślinotok,
- zgrzytanie zębami,
- suchy kaszel,
- objawy przypominające alergię: świąd skóry, pokrzywkę, łzawienie oczu.
Objawy zakażenia glistą ludzką mogą być niespecyficzne, jeśli pasożyty przebiją ścianę jelita cienkiego mogą przemieścić się do innych narządów, np. przewodu trzustkowego lub wątroby. Niekiedy glistnica może powodować zapalenie płuc. Chorobę najłatwiej wykluczyć wykonując badanie kału.
Glista ludzka – jak zdiagnozować zakażenie?
Zakażenie pasożytem można rozpoznać obserwując kał – niekiedy, na 2-3 miesiące od zakażenia, można zaobserwować w kale dorosłe osobniki glisty ludzkiej. W przypadku podejrzenia zakażenia glistą ludzką wykonuje się zwyczajowo badanie kału oraz testy z krwi, badające obecność przeciwciał skierowanych przeciwko pasożytom.
Ważne, aby oddać do badania trzy próbki kału pobrane w odstępach 2-3 dniowych.
Obecność dorosłego nicienia można zaobserwować nie tylko w kale, ale i w wymiocinach, jeśli takie się pojawiają często. Dorosły osobnik glisty ludzkiej ma od 15 do nawet 50 cm długości, przypomina kształtem dżdżownicę, ma barwę jasnokremową.
Glistnica – jak wygląda leczenie?
Leczenie glistnicy opiera się na farmakoterapii. Podawane są leki przeciwpasożytnicze – zazwyczaj jest to jednorazowa dawka albendazolu lub mebendazolu. Inną opcją jest podawanie leku zawierającego pyrantel, który jest bezpieczny dla ciężarnych i karmiących. Czasami stosowane jest leczenie wspomagające, jeśli doszło do uszkodzenia ściany naczyń krwionośnych i pęcherzyków płucnych (a więc w objawach choroby pojawia się stan zapalny oskrzeli, kaszel, duszności) to stosuje się glikokortykosteroidy oraz leki rozszerzające oskrzela.
Kontrola po leczeniu glistnicy
Kontrola po zastosowaniu leków pasożytniczych powinna odbyć się po 2 tygodniach od przyjęcia leków. Polega ona na badaniu kału – znowu należy pobrać trzy próbki kału w odstępie 2-3 dniowym.
Zakażenie glistą ludzką – jak uniknąć? Profilaktyka
Glistnica jest, jak już wspominaliśmy, związana z niedostateczną higieną. Aby uniknąć zakażenia glistą ludzką należy:
- dbać o czystość rąk – myć je każdorazowo po skorzystaniu z toalety i brać rąk do ust,
- myć warzywa i owoce przed spożyciem,
- pić wodę tylko z bezpiecznego źródła,
- myć dłonie przed posiłkiem,
- pilnować, aby dziecko nie brało do buzi zabawek, które miały kontakt z podłożem,
- uważać na owady – one również mogą roznosić jaja glisty ludzkiej np. do naszego jedzenia,
- nauczyć dziecko higieny na placu zabaw,
- myć lub dezynfekować dłonie po korzystaniu z publicznej toalety.
Autor: Redakcja
